The object of research, development or design (in Russian) : литий-ионные аккумуляторы, катод, анод, электролит, сепаратор, токосъемники, катодные соли лития, электролитные соли, кислоты, органические электролиты, шлаки.

The object of research, development or design (in Kazakh) : литий-ионды батареялар, катод, анод, электролит, сепаратор, ток жинағыштар, литий катод тұздары, электролит тұздары, қышқылдар, органикалық электролиттер, қождар.

Aim of work (in Russian) : Разработать и оптимизировать методы переработки литий-ионных батарей для извлечения ценных металлов и создать устойчивые и экономически выгодные решения для обеспечения цикличного использования ресурсов и снижения экологического воздействия на окружающую среду.

Aim of work (in Kazakh) : Бағалы металдарды қалпына келтіру және ресурстар циклын қамтамасыз ету және қоршаған ортаға әсерді азайту үшін тұрақты және үнемді шешімдер жасау үшін литий-ионды батареяларды қайта өңдеу әдістерін әзірлеу және оңтайландыру.

Методы исследования (на русском) : компьютерное моделирование, компьютерное моделирование, рентгеноструктурный анализ (XRD), электронная сканирующая микроскопия (СЭМ), анализ энергодисперсионной спектроскопии (EDS).

Методы исследования (на казахском) : компьютерлік модельдеу, компьютерлік модельдеу, рентгендік дифракциялық талдау (XRD), сканерлеуші электронды микроскопия (SEM), энергиялық дисперсиялық спектроскопия (ЭДС) талдауы.

Obtained results and novelty (in Russian) : Выполнены проектно-конструкторские, токарно- слесарные и монтажные работы по изготовлению лабораторной пирометаллургической установки с системой охлаждения и скубберирования для улавливания отработанных газов. Проведены тестовые испытания лабораторной пирометаллургической установки по восстановлению оксида железа Fe2O3 при 1500оС. Выполнено моделирование энергетики миграции кислорода с поверхности литий-металлоксидов (LMO) различного химического состава на поверхность окисляющих агентов с целью создания высокоэнтропийных сплавов при высокотемпературных пирометаллургических процессах и их извлечения методами выщелачивания. Построена модель системы (Mn, Fe, Co, Ni)O2 до и после максимальной загрузки лития. Произведен демонтаж внешних оболочек отработанных батарей. Разработан протокол демонтажа литий ионных батарей для эффективного излечения электролитов. Выполнены предварительные работы по механическому измельчению анодных и катодных материалов отработанных ЛИБ. Освоены механохимические методы безопасного извлечения электролитов из отработанных ЛИБ различных типов и XRD- характеризация структурнофазовых параметров после механохимической активации.

Obtained results and novelty (in Kazakh) : Шығарылған газды ұстап қалуға арналған салқындату және тазалау жүйесі бар зертханалық пирометаллургиялық қондырғыны жасау үшін жобалау, инженерлік, токарлық, металл өңдеу және монтаждау жұмыстары аяқталды. 1500°C температурада Fe2O3 темір оксидін тотықсыздандыру бойынша зертханалық пирометаллургиялық қондырғыны сынау жүргізілді. Әртүрлі химиялық құрамдағы литий металл оксидтерінің (ЛМО) бетінен тотықтырғыш заттардың бетіне оттегінің миграциясының энергетикасы модельденді. Бұл жоғары температуралы пирометаллургиялық процестерді қолдана отырып, жоғары энтропиялық қорытпаларды жасау және оларды шаймалау әдістерін қолдана отырып алу үшін жасалды. Литийдің максималды жүктемесіне дейін және одан кейін (Mn, Fe, Co, Ni)O2 жүйесінің моделі құрастырылды. Пайдаланылған батареялардың сыртқы қабықтары бөлшектелді. Электролиттерді тиімді қалпына келтіру үшін литий-ионды батареяларды бөлшектеу хаттамасы әзірленді. Қолданылған ЛИБ-тердің анодты және катодтық материалдарын механикалық түрде ұсақтау бойынша алдын ала жұмыстар аяқталды. Әр түрлі пайдаланылған LIB типтерінен электролиттерді қауіпсіз алудың механикалық химиялық әдістері және механикалық активтенуден кейінгі құрылымдық және фазалық параметрлердің XRD сипаттамасы әзірленді.

The main constructive and technical economic indicators (in Russian) : Выполнены проектно-конструкторские, токарно- слесарные и монтажные работы по изготовлению лабораторной пирометаллургической установки с системой охлаждения и скубберирования для улавливания отработанных газов. Проведены тестовые испытания лабораторной пирометаллургической установки по восстановлению оксида железа Fe2O3 при 1500оС.

The main constructive and technical economic indicators (in Kazakh) : Шығарылған газды ұстап қалуға арналған салқындату және тазалау жүйесі бар зертханалық пирометаллургиялық қондырғыны жасау үшін жобалау, инженерлік, токарлық, металл өңдеу және монтаждау жұмыстары аяқталды. 1500°C температурада Fe2O3 темір оксидін тотықсыздандыру бойынша зертханалық пирометаллургиялық қондырғыны сынау жүргізілді.

Level of implementation (in Russian) : На данном этапе реализации программы внедрение не предусмотрено

Level of implementation (in Kazakh) : Бағдарламаны іске асырудың осы кезеңінде іске асыру қарастырылмаған

Efficiency (in Russian) : При переработке аккумуляторной массы особое внимание уделяется контролю атмосферы. Присутствие кислорода приводит к окислению восстановленных металлов, поэтому используется инертный газ (аргон, азот) или вакуум. Выделяемые в процессе газы улавливаются и подвергаются дальнейшей переработки.

Efficiency (in Kazakh) : Батарея қалдықтарын қайта өңдеу кезінде атмосфералық бақылауға ерекше назар аударылады. Оттегінің болуы алынған металдардың тотығуына әкеледі, сондықтан инертті газ (аргон, азот) немесе вакуум қолданылады. Процесс кезінде бөлінетін газдар ұсталып, әрі қарай өңделеді.

Field of application (in Russian) : переработка литий ионных аккумуляторов

Field of application (in Kazakh) : литий-иондық батареяларды қайта өңдеу