The object of research, development or design (in Russian) : Философско-этические учения Абая как ценностная основа интеграции ESG в предпринимательскую практику. Практики ESG в МСП Казахстана: осведомлённость, принятие и применение; культурно адаптированная учебная программа и модель «мастер-тренеров». Этическое лидерство предпринимателей и управленцев как целевая характеристика. Инклюзивная предпринимательская экосистема и нетрадиционные/маргинализированные группы как участники и бенефициары внедрения ESG. Институты и политики экосистемы как контекст внедрения, масштабирования и легитимации ESG-практик.

The object of research, development or design (in Kazakh) : Абайдың философиялық-этикалық ілімдері ESG-ді кәсіпкерлік практикаға ықпалдастырудың құндылықтық негізі ретінде. Қазақстандағы ШОБ-тағы ESG тәжірибелері: хабардарлық, қабылдау және қолдану; мәдени тұрғыда бейімделген оқу бағдарламасы және «шебер-жаттықтырушылар» моделі. Кәсіпкерлер мен менеджерлердің этикалық көшбасшылығы – көзделген құзырет. Инклюзивті кәсіпкерлік экожүйе және дәстүрлі емес/маргиналданған топтар ESG енгізудің қатысушылары әрі бенефициарлары ретінде. Экожүйенің институттары мен саясаты ESG тәжірибелерін енгізудің, кеңейтудің және легитимациялаудың контексті ретінде.

Aim of work (in Russian) : Главная цель — создать устойчивый, инклюзивный и этически ориентированный предпринимательский ландшафт в Казахстане, обогащенный местными культурными ценностями и мировыми экологическими стандартами.

Aim of work (in Kazakh) : Негізгі мақсат – жергілікті мәдени құндылықтар мен жаһандық экологиялық стандарттарды үйлестірген, тұрақты, инклюзивті және этикалық негізге сүйенген кәсіпкерлік ортаны Қазақстанда қалыптастыру.

Методы исследования (на русском) : Для достижения своих целей проект будет использовать смешанный метод исследования. Первый этап будет включать всесторонний обзор глобальных рамок ESG и их применимости к казахстанскому контексту, с включением философских принципов Абая. Этот этап будет сопровождаться качественными полевыми исследованиями, включая интервью и участие в исследовательских действиях, для выявления уникальных потребностей и проблем, с которыми сталкиваются разные владельцы МСП по всей стране. Собранные данные помогли разработать учебную программу по ESG, основанную на исследовательских методах, которая интегрирует учения Абая о этичном управлении, общественном благе и личной ответственности.

Методы исследования (на казахском) : Мақсаттарға жету үшін жоба аралас зерттеу әдісін қолданады. Бірінші кезеңде ESG-тің жаһандық шеңберлері мен олардың Қазақстан контекстінде қолданылуы жан-жақты қарастырылады, сонымен қатар Абай философиялық қағидаттары ескеріледі. Бұл кезең сапалық алаңдық зерттеулермен, соның ішінде сұхбаттар мен зерттеу әрекеттеріне қатысу арқылы әртүрлі ШОК иелерінің ерекше қажеттіліктері мен мәселелерін анықтауға бағытталған. Жиналған деректер негізінде зерттеу әдістеріне сүйенген ESG бойынша оқу бағдарламасы әзірленді, ол Абайдың этикалық басқару, қоғамдық игілік және жеке жауапкершілік ілімдерін біріктіреді.

Obtained results and novelty (in Russian) : Разработана культурно-адаптированная учебная программа ESG: разработана и опробована комплексная учебная программа ESG, основанная на философии Абая, с участием 500 владельцев МСП. Это первая учебная программа в Центральной Азии, которая объединит местные культурные идеи с международными стандартами устойчивого развития. В ходе тематического анализа глубинных интервью с предпринимателями с ограниченными возможностями была выявлена необходимость разработки коллективной конструкции нарративов с целью отражения многообразия опыта, знаний, расположенных и инновационных форм понимания. Эти нарративы будут служить объяснением персонализированных траекторий их версий мира в контексте их предпринимательского пути. Книга нарративов о предпринимателях с ограниченными возможностями “Tolyk Adam”, отображающие значимость их вклада, находится в редакции для публикации. Статья в журнале, индексируемая в базе Scopus.

Obtained results and novelty (in Kazakh) : Мәдени тұрғыдан бейімделген ESG оқу бағдарламасы әзірленді: Абай философиясына негізделген кешенді ESG оқу бағдарламасы әзірленіп, 500 ШОК иесі қатысуымен сынақтан өткізілді. Бұл Орталық Азиядағы алғашқы оқу бағдарламасы болып табылады, ол жергілікті мәдени идеяларды тұрақты дамудың халықаралық стандарттарымен біріктіреді. Мүгедектігі бар кәсіпкерлермен жүргізілген терең сұхбаттарды тақырыптық талдау барысында олардың тәжірибесінің, білімінің, көзқарастары мен инновациялық түсініктерінің әртүрлілігін көрсету мақсатында коллективті нарративтік конструкция әзірлеу қажеттігі анықталды. Бұл нарративтер кәсіпкерлердің әлемге деген жеке көзқарастары мен кәсіпкерлік жолындағы траекторияларын түсіндіру үшін қызмет етеді. Мүгедектігі бар кәсіпкерлер туралы нарративтер жинағы “Толық Адам”, олардың еңбегінің маңыздылығын көрсететіндей, жариялауға дайындық ретінде редакциялау кезеңінде тұр. Сонымен қатар, мақала Scopus дерекқорына индекстелетін журналда жарияланады.

The main constructive and technical economic indicators (in Russian) : Этот проект может служить основой для рекомендаций по политике, которые могут направлять национальные стратегии устойчивого развития. Кроме того, интеграция стандартов ESG в сектор МСП Казахстана будет способствовать более широкому доступу к международным рынкам и возможностям финансирования, тем самым повышая глобальную конкурентоспособность страны.

The main constructive and technical economic indicators (in Kazakh) : Бұл жоба тұрақты даму саласындағы ұлттық стратегияларды бағыттай алатын саясат бойынша ұсыныстардың негізі бола алады. Сонымен қатар, ESG стандарттарын Қазақстандағы ШОК секторының қызметіне интеграциялау халықаралық нарықтарға және қаржыландыру мүмкіндіктеріне қолжетімділікті арттырып, елдің жаһандық бәсекеге қабілеттілігін күшейтеді.

Level of implementation (in Russian) : не внедрено

Level of implementation (in Kazakh) : енгізілмеді

Efficiency (in Russian) : Укрепление социально-экономического и научного воздействия: результаты проекта не только внесут вклад в академические знания по интеграции местных философий в рамки устойчивого развития, но и будут иметь практическое значение для экономического развития Казахстана. Продвигая этичные и устойчивые методы ведения бизнеса, проект повысит конкурентоспособность казахстанских МСП на мировом рынке, улучшит отношения с заинтересованными сторонами и повысит доверие инвесторов. Эта инициатива также поможет сделать Назарбаев Университет региональным лидером в исследованиях устойчивого предпринимательства. Практическое значение исследования заключается в его потенциале для бдущего применения. Учебные модули и учебные материалы могут быть включены в текущие программы предпринимательства, а обученные главные тренеры будут оснащены для содействия принятию ESG в различных секторах бизнеса.

Efficiency (in Kazakh) : Әлеуметтік-экономикалық және ғылыми әсерді күшейту: жобаның нәтижелері тұрақты даму шеңберінде жергілікті философияларды интеграциялау жөніндегі академиялық білімге үлес қана қосып қоймай, сонымен қатар Қазақстанның экономикалық дамуы үшін практикалық маңызға ие болады. Этикалық және тұрақты бизнес-тәсілдерді ілгерілету арқылы жоба Қазақстандағы ШОК-тың жаһандық нарықтағы бәсекеге қабілеттілігін арттырады, мүдделі тараптармен қарым-қатынасты нығайтады және инвесторлардың сенімін күшейтеді. Бұл бастама сонымен қатар Назарбаев Университетін тұрақты кәсіпкерлік зерттеулерінде өңірлік көшбасшы ретінде тануға ықпал етеді. Зерттеудің практикалық маңызы оның болашақта қолданылу мүмкіндігінде жатыр. Оқу модульдері мен оқу материалдары қазіргі кәсіпкерлік бағдарламаларына енгізілуі мүмкін, ал оқытылған негізгі тренерлер бизнес саласының әртүрлі секторларында ESG қағидаттарын енгізуге қолдау көрсетуге дайын болады.

Field of application (in Russian) : МСП и предприниматели: внедрение ESG-практик в операционные процессы (труд и HSE, экология, этика закупок, антикоррупция), кодексы поведения и чек-листы самооценки. Образование и повышение квалификации: культурно-адаптированные модули и программа «мастер-тренеров» для вузов, колледжей, бизнес-инкубаторов и корпоративного обучения. Госполитики и инструменты поддержки: интеграция ESG-критериев в гранты, субсидии, госзакупки и регламенты; методические рекомендации министерствам/акиматам. Финансовый сектор и инвесторы: ESG-скрининг и скоринг МСП, «зелёные» кредитные/инвестиционные продукты, нефинансовая отчётность для заёмщиков. Цепочки поставок крупного бизнеса: локализация требований к поставщикам (supplier ESG), стандартизация и базовая верификация для местных МСП. Социальная инклюзия и НПО/сообщества: инструменты вовлечения «нетрадиционных» и маргинализированных групп, развитие социального предпринимательства. Региональное развитие: пилотные площадки в регионах, центры компетенций, индикаторы устойчивости для мониторинга внедрения. Этическое лидерство и корпоративная культура: применение философии Абая («толық адам») для формирования ценностно-ориентированного управления и практик добропорядочности в бизнесе.

Field of application (in Kazakh) : ШОБ және кәсіпкерлер: ESG тәжірибелерін операциялық үдерістерге енгізу (еңбек қауіпсіздігі мен денсаулық, экология, сатып алулар этикасы, сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-шаралар), мінез-құлық кодекстері мен өзін-өзі бағалау чек-тізімдері. Білім беру және біліктілікті арттыру: мәдени тұрғыдан бейімделген модульдер және «шебер-жаттықтырушылар» бағдарламасы (ЖОО, колледждер, бизнес-инкубаторлар, корпоративтік оқыту). Мемлекеттік саясат және қолдау құралдары: ESG критерийлерін гранттарға, субсидияларға, мемлекеттік сатып алулар мен регламенттерге кіріктіру; министрліктер мен әкімдіктерге әдістемелік ұсынымдар. Қаржы секторы және инвесторлар: ШОБ үшін ESG-скрининг пен скоринг, «жасыл» кредиттік/инвестициялық өнімдер, қарыз алушылардың қаржылық емес есебі. Ірі бизнес жеткізу тізбектері: жеткізушілерге қойылатын талаптарды локализациялау (supplier ESG), стандарттау және жергілікті ШОБ үшін базалық тексеру. Әлеуметтік инклюзия және ҮЕҰ/қауымдастықтар: «дәстүрлі емес» және маргиналданған топтарды тарту құралдары, әлеуметтік кәсіпкерлікті дамыту. Өңірлік даму: өңірлік пилоттық алаңдар, құзыреттер орталықтары, енгізуді мониторингілеуге арналған тұрақтылық индикаторлары. Этикалық көшбасшылық және корпоративтік мәдениет: Абай философиясын («толық адам») құндылыққа бағдарланған басқару мен адал іскерлік тәжірибелерді қалыптастыруда қолдану.