The object of research, development or design (in Russian) : Первичные клетки, перевиваемые клетки, макроноситель, вирусы, цитопатическое действие

The object of research, development or design (in Kazakh) : Бастапқы жасушалар, амылсыз өсетін жасуша өсіндісі, макротасымалдаушы, вирустар, цитопатикалық әсер

Aim of work (in Russian) : Оптимизация клеточных систем, условий вирусного заражения и технологических параметров масштабирования для получения стабильной и высокоплотной клеточной биомассы, обеспечивающей эффективную репродукцию вакцинных штаммов вирусов болезни Ньюкасла и инфекционного бронхита.

Aim of work (in Kazakh) : Ньюкасл ауруы мен құстардың инфекциялық бронхитінің вакциналық штаммдарын тиімді репродукциялауға мүмкіндік беретін тұрақты және жоғары тығыздықтағы жасушалық биомассаны алу үшін жасушалық жүйелерді, вирустық жұқтыру шарттарын және масштабтау технологиялық параметрлерін оңтайландыру.

Методы исследования (на русском) : Методы культивирования первичных клеток: получение CEF и CEK из SPF-эмбрионов кур; выращивание в среде DMEM + 10% FBS + 1% антибиотиков; инкубация при 37°C; доведение до плотности 70–90% в T-флаконах. Методы работы с перевиваемыми клеточными линиями: размораживание клеток в водяной бане; центрифугирование для удаления криопротектора; ресуспендирование в свежей среде DMEM/MEM с FBS; культивирование при 37°C и 5% CO₂; пассирование с использованием трипсина и PBS. Методы оптимизации вирусной нагрузки (MOI): заражение клеток разными значениями MOI (0,001; 0,01; 0,1; 1,0); оценка цитопатического действия; использование низких концентраций дексаметазона для подавления интерферонового ответа и повышения восприимчивости клеток; выбор оптимального MOI для штаммов LaSota, Ulster, H120, M41. Методы масштабирования клеток: перенос BHK-21 и Vero на макроносители в биореакторную систему CelCradle; иммобилизация клеток в трёхмерной структуре носителей; культивирование под контролем скорости подъёма/опускания платформы, pH и газового режима; подсчёт клеток на макроносителях.

Методы исследования (на казахском) : Бастапқы жасушаларды культивирлеу әдістері: SPF-эмбриондарынан CEF және CEK жасушаларын алу; DMEM + 10% FBS + 1% антибиотик қосылған ортада өсіру; 37°C температурада инкубациялау; T-флакондарда жасушалардың 70–90% тығыздыққа жетуін қамтамасыз ету. Амылсыз өсетін жасуша өсінділерімен жұмыс әдістері: жасушаларды су моншасында еріту; криопротекторды жою үшін центрифугалау; жасушаларды DMEM/MEM + FBS жаңа ортасында ресуспендилеу; 37°C және 5% CO₂ жағдайында культивирлеу; трипсин және PBS қолдана отырып пассирлеу. Вирустық жүктемені (MOI) оңтайландыру әдістері: жасушаларды MOI 0,001; 0,01; 0,1; 1,0 мәндерімен жұқтыру; цитопатикалық әсерді бағалау; интерферондық жауапты тежеп, жасушалардың сезімталдығын арттыру үшін дексаметазонның төмен концентрацияларын қолдану; LaSota, Ulster, H120 және M41 штаммдары үшін оңтайлы MOI мәндерін анықтау. Жасушаларды масштабтау әдістері: BHK-21 және Vero жасушаларын CelCradle биореактор жүйесіндегі макротасымалдаушыларға көшіру; жасушаларды тасымалдаушылардың үшөлшемді құрылымына иммобилизациялау; платформаның көтерілу/түсу жылдамдығын, pH және газдық режимді бақылау арқылы культивирлеу; макротасымалдаушылардағы жасушалар санын есептеу.

Obtained results and novelty (in Russian) : Полученные результаты: Оптимизирована клеточная система для репродукции вирусов: первичные CEF/CEK охарактеризованы как ограниченно пролиферирующие, а линии DF-1, BHK-21, CHO и Vero — как наиболее стабильные и пригодные для дальнейших этапов. Определены оптимальные MOI для штаммов LaSota (0,01) и H120 (0,1) с использованием дексаметазона для повышения чувствительности клеток. В системе CelCradle 500AP успешно отработано масштабирование клеток с получением биомассы 9,3×10⁸–1,1×10⁹ клеток, достаточной для последующей вирусной инокуляции. Новизна: Впервые установлены оптимальные параметры MOI для выбранных вакцинных штаммов, экспериментально подтверждена эффективность иммуномодуляции для усиления репликации вирусов и адаптирована биореакторная система CelCradle для получения высокоплотных 3D-культур клеток, необходимых для разработки комбинированной культуральной вакцины.

Obtained results and novelty (in Kazakh) : Алынған нәтижелер: Вирустардың репродукциясына арналған жасушалық жүйе оңтайландырылды: CEF/CEK бастапқы жасушалары шектеулі пролиферацияға ие екені анықталды, ал DF-1, BHK-21, CHO және Vero желілері әрі қарайғы кезеңдерге ең тұрақты және жарамды жүйелер ретінде белгіленді. Жасушалардың сезімталдығын арттыру үшін дексаметазон қолдана отырып, LaSota (0,01) және H120 (0,1) штаммдары үшін оңтайлы MOI мәндері анықталды. CelCradle 500AP жүйесінде жасушаларды масштабтау сәтті жүргізіліп, вирустық инокуляцияға жеткілікті 9,3×10⁸–1,1×10⁹ жасушадан тұратын биомасса алынды. Жаңалығы: Вакциналық штамдар үшін оңтайлы MOI параметрлері алғаш рет анықталды, иммуномодуляцияның вирус репликациясын күшейтудегі тиімділігі эксперименталды түрде дәлелденді және CelCradle биореактор жүйесі жоғары тығыздықтағы 3D-жасушалық құрылымдар алуға бейімделді, бұл біріктірілген культуральды вакцинаны әзірлеуге қажетті технологиялық негіз қалыптастырады.

The main constructive and technical economic indicators (in Russian) : На входе TRL 1 — прикладные исследования

The main constructive and technical economic indicators (in Kazakh) : Бастапқы кезеңде TRL 1 — қолданбалы зерттеулер

Level of implementation (in Russian) : Лабораторная стадия, определены оптимальные клеточные линии и штаммы вирусов, подобраны параметры для последующего масштабирования

Level of implementation (in Kazakh) : Зертханалық кезеңде оңтайлы жасушалық желілер мен вирус штамдары анықталып, кейінгі масштабтауға қажетті параметрлер іріктелді.

Efficiency (in Russian) : Развитие отечественных культуральных вакцин против птичьих вирусов

Efficiency (in Kazakh) : Құс вирустарына қарсы отандық культуральды вакциналарды дамыту

Field of application (in Russian) : Ветеринария, вирусология, биотехнология

Field of application (in Kazakh) : Ветеринария, вирусология, биотехнология