The object of research, development or design (in Russian) : Памятники раннего средневековья Сарыарки.

The object of research, development or design (in Kazakh) : Сарыарқаның ерте ортағасырлық ескерткіштері.

Aim of work (in Russian) : Цель проекта заключается в изучении этнокультурных процессов на территории Сарыарки посредством междисциплинарных исследований памятников раннего средневековья (2-я пол. VI – XII вв.).

Aim of work (in Kazakh) : Жобаның мақсаты-ерте орта ғасырлардағы ескерткіштерді пәнаралық зерттеу арқылы Сарыарқа аумағындағы этномәдени процестерді зерттеу (2-ші жыныс. VI-XII ғғ.).

Методы исследования (на русском) : Методология научного исследования базируется на принципах историзма, объективности и всесторонности. Научные исследования включают в себя археологические исследования на памятниках, работу в лабораторных условиях, интерпретацию полученною материала. Междисциплинарность проекта отражена в применении к археологическим памятникам и материалам методов георадарного исследования, палинологического (споро-пыльцевого), технико-технологического и спектрального анализов, радиоуглеродного датирования, а также анализа стабильных изотопов.

Методы исследования (на казахском) : Ғылыми зерттеу әдістемесі тарихизм, объективтілік және жан-жақтылық принциптеріне негізделген. Ғылыми зерттеулерге ескерткіштердегі археологиялық зерттеулер, зертханалық жағдайда жұмыс істеу, алынған материалды түсіндіру кіреді. Жобаның пәнаралық сипаты археологиялық ескерткіштер мен материалдарға георадарлық зерттеу, палинологиялық (спора-тозаң), техникалық-технологиялық және спектрлік талдау, радиокөміртекті анықтау, сондай-ақ тұрақты изотоптарды талдау әдістерін қолдануда көрініс табады.

Obtained results and novelty (in Russian) : Научная новизна проекта связана с получением важного материала в ходе археологических раскопок, а также с применением междисциплинарного подхода к анализу не только новых, но и ранее накопленных материалов, что совокупно позволит более полным образом раскрыть их информационный потенциал для конкретизации специфики культурных комплексов и реконструкции этнокультурных процессов на территории Сарыарки в раннем средневековье. Составлен обзор по памятникам завершающей стадии раннего железного века (III – 1-я половина VI вв.) и раннего средневековья (2-я половина VI – XII вв.) Сарыарки. Изучены 5 сооружений, проведены георадарное исследование, споро-пыльцевой анализ и и технико-технологический анализ керамики. Дана характеристика исследованных памятников. Опубликована статья в рецензируемом журнале.

Obtained results and novelty (in Kazakh) : Жобаның ғылыми жаңалығы археологиялық қазба барысында маңызды материалды алумен, сондай-ақ жаңа ғана емес, бұрын жинақталған материалдарды талдауға пәнаралық тәсілді қолданумен байланысты, бұл жиынтығында ерте орта ғасырларда Сарыарқа аумағында мәдени кешендердің ерекшелігін нақтылау және этномәдени процестерді қайта құру үшін олардың ақпараттық әлеуетін неғұрлым толық ашуға мүмкіндік береді. Сарыарқаның ерте темір дәуірінің (VI ғасырдың III – 1-жартысы) және ерте орта ғасырлардың (VI-XII ғасырдың 2 – жартысы) соңғы кезеңінің ескерткіштеріне шолу жасалды. 5 құрылыс зерттелді, георадарлық зерттеу, спора-тозаңды талдау және керамиканың техникалық-технологиялық талдауы жүргізілді. Зерттелген ескерткіштерге сипаттама берілген. Рецензияланған журналда мақала жарияланды.

The main constructive and technical economic indicators (in Russian) : Научный эффект результатов проекта определяется возросшей потребностью ученого сообщества в новом археологическом материале, отражающем этнокультурные взаимодействия населения Сарыарки в раннем средневековье.

The main constructive and technical economic indicators (in Kazakh) : Жоба нәтижелерінің ғылыми әсері ерте орта ғасырлардағы Сарыарқа халқының этномәдени өзара іс-қимылын көрсететін жаңа археологиялық материалға ғылыми қоғамдастықтың өсіп келе жатқан қажеттілігімен анықталады.

Level of implementation (in Russian) :

Level of implementation (in Kazakh) :

Efficiency (in Russian) : Освещение результатов, а также важности работ среди широкой общественности предполагается посредством ежегодных статей и интервью в средствах массовой информации регионального и республиканского масштаба и преследует не только просветительскую цель, но и продиктовано потребностью формирования толерантного отношения в обществе к проводимым археологическим исследованиям, важности ведущихся работ для реконструкции исторического прошлого страны. Обнаруженные в ходе полевых исследований артефакты по запросу могут быть переданы в Национальный музей РК, также возможно их использование для расширения экспозиции Музея археологии и этнографии Сарыаркинского археологического института при Карагандинском университете им. Е.А. Букетова и в качестве наглядного материала в рамках выездных выставок Карагандинского областного историко-краеведческого музея, что будет подтверждаться соответствующими актами внедрения. Следует отдельно подчеркнуть, что полученные результаты будут внедряться в образовательный процесс Карагандинского университета им. Е.А. Букетова, посредством проведения тематических лекций среди студентов исторического факультета и в процессе актуализирования информации в уже существующих курсах, посвященных истории и археологии средневекового Казахстана (будут подкреплены соответствующими внутренними актами внедрения и фотоотчетами).

Efficiency (in Kazakh) : Нәтижелерді, сондай-ақ жалпы жұртшылық арасындағы жұмыстардың маңыздылығын жариялау өңірлік және республикалық ауқымдағы бұқаралық ақпарат құралдарында жыл сайынғы мақалалар мен сұхбаттар арқылы болжанады және ағартушылық мақсатқа ғана емес, сонымен қатар жүргізіліп жатқан археологиялық зерттеулерге қоғамда толерантты көзқарасты қалыптастыру қажеттілігіне, жүргізіліп жатқан жұмыстардың елдің тарихи өткенін қайта құру үшін маңыздылығына негізделеді. Далалық зерттеулер барысында табылған артефактілер сұраныс бойынша ҚР Ұлттық мұражайына берілуі мүмкін, сондай-ақ оларды Қарағанды университетінің жанындағы Сарыарқа археологиялық институтының археология және этнография мұражайының экспозициясын кеңейту үшін пайдалануға болады. Е. А. Бөкетова Қарағанды облыстық тарихи-өлкетану мұражайының көшпелі көрмелері шеңберінде көрнекі материал ретінде, бұл тиісті енгізу актілерімен расталатын болады. Алынған нәтижелер Қарағанды университетінің білім беру процесіне енгізілетінін жеке атап өткен жөн. Е. А. Бөкетова, тарих факультетінің студенттері арасында тақырыптық дәрістер өткізу арқылы және ортағасырлық Қазақстанның тарихы мен археологиясына арналған бұрыннан бар курстарда ақпаратты өзектендіру процесінде (тиісті ішкі енгізу актілерімен және фотоесептермен бекітілетін болады).

Field of application (in Russian) : Сообщества ученых, научно-исследовательские институты, ВУЗы, музеи.

Field of application (in Kazakh) : Ғалымдар қауымдастығы, ғылыми-зерттеу институттары, жоғары оқу орындары, мұражайлар.