The object of research, development or design (in Russian) : Город Алматы, отличающийся высокими темпами роста населения.

The object of research, development or design (in Kazakh) : Халық санының өсуінің жоғары қарқынымен ерекшеленетін Алматы қаласы.

Aim of work (in Russian) : Выявить угрозы исламской радикализации, связанные с ростом городов за счет внешней и внутренней миграции (на примере Алматы) и выработать меры по их нейтрализации, связанные с использованием инструментов дерадикализации, изменением социальных условий существования мигрантов и управлением культурным разнообразием.

Aim of work (in Kazakh) : Сыртқы және ішкі көші-қон есебінен қалалардың өсуіне байланысты исламдық радикалдану қатерлерін анықтау (Алматы мысалында) және дерадикализация құралдарын пайдалануға, мигранттардың өмір сүруінің әлеуметтік жағдайларын өзгертуге және мәдени әртүрлілікті басқаруға байланысты оларды бейтараптандыру жөніндегі шараларды әзірлеу.

Методы исследования (на русском) : В первый год реализации проекта в основном проводились кабинетные исследования, предполагающие сбор, обобщение и анализ имеющейся в наличии релевантной информации - академических исследований, статистики, аналитических материалов и т.п. Были также начаты качественные социологические исследования отдельных этнических групп. В течение второго года реализации проекта приоритет отдавался социологическим исследованиям с акцентом на этнографические полевые исследования, в том числе было продолжено исследование этнических групп, проведена полевая работа в выбранном для изучения районе, проведены интервью с осужденными по статьям, связанным с исламской радикализацией. Работа по проекту в течение третьего года будет основана на аналитических методах - анализе и обобщении собранного материала, а также будет включать экспертную работу.

Методы исследования (на казахском) : Жобаны іске асырудың бірінші жылында негізінен кабинетдік зерттеулер жүргізілді. Олар қолда бар өзекті ақпаратты — академиялық зерттеулерді, статистикалық деректерді, аналитикалық материалдарды және т.б. жинауды, қорыту мен талдауды қамтыды. Сонымен қатар жекелеген этникалық топтар бойынша сапалық социологиялық зерттеулер басталды. Жобаны іске асырудың екінші жылында басымдық этнографиялық далалық зерттеулерге акцент жасай отырып, социологиялық зерттеулерге берілді: этникалық топтарды зерттеу жалғастырылды, зерттеу үшін таңдалған ауданда далалық жұмыс жүргізілді, сондай-ақ исламдық радикалдануға байланысты баптар бойынша сотталғандармен сұхбаттар өткізілді. Жобаны іске асырудың үшінші жылындағы жұмыс аналитикалық әдістерге — жиналған материалды талдау мен қорытуға негізделетін болады, сондай-ақ сараптамалық жұмысты қамтиды.

Obtained results and novelty (in Russian) : В 2025 году получены результаты: - Завершено исследование этнических групп в Алматы: ингушей, чеченцев, уйгуров и корейцев. Проанализированы результаты исследования, сделаны выводы о моделях позиционирования молодежи и рисках радикализации. - Проведено исследование района города, привлекательного для мигрантов (был выбран район, прилегающий к рынку Алтын Орда). Проанализированы результаты исследования, сделаны выводы о процессах адаптации мигрантов и рисках радикализации в районе. - Проведено исследование осуждённых по статьям, связанным с исламской радикализацией. Проанализированы результаты исследования, сделаны выводы о факторах, способствующих радикализации, и возможных мерах по дерадикализации. Новизна подходов в рамках проекта: изучение взаимосвязи урбанизации и радикализации на основе масштабных полевых исследований в городах является новым словом в международных исследованиях проблематики радикализации. Проведенные исследования подтвердили высокий потенциал данного подхода. Были выявлены такие факторы повышения риска радикализации, как разложение традиционной культуры и усиление межпоколенческого разрыва под влиянием городской среды; слабость сетей поддержки мигрантов, повышающая потребность в альтернативных, в том числе религиозных, сетях; недостаточные возможности для осужденных по «радикализационным» статьям вернуться к нормальной жизни после отбытия наказания. Полученные выводы создают задел для разработки эффективных мер противодействия радикализации.

Obtained results and novelty (in Kazakh) : 2025 жылы келесі нәтижелерге қол жеткізілді: - Алматыдағы этникалық топтар — ингуштар, шешендер, ұйғырлар, кәрістер бойынша зерттеу аяқталды. Нәтижелер талданып, жастардың өзін-өзі ұсыну модельдері мен радикалдану тәуекелдері жөнінде қорытындылар жасалды. - Мигранттар үшін тартымды ауданға зерттеу жүргізілді (Алтын Орда базарына іргелес аумақ). Мигранттардың бейімделуі мен аудандағы радикалдану тәуекелдері туралы қорытындылар жасалды. - Исламдық радикалдануға қатысты баптар бойынша сотталғандар зерттелді. Радикалдануға әсер ететін факторлар және дерадикалдандырудың ықтимал шаралары анықталды. Жоба тәсілдерінің жаңалығы — урбанизация мен радикалданудың байланысын қала жағдайында кең ауқымды далалық зерттеулер арқылы зерделеу. Бұл бағыт халықаралық зерттеулер үшін де жаңа. Зерттеулер бұл тәсілдің жоғары әлеуетін көрсетті. Радикалдану тәуекелін арттыратын факторлар анықталды: қалалық орта ықпалынан дәстүрлі мәдени нормалардың әлсіреуі және ұрпақаралық алшақтықтың күшеюі; мигранттарға қолдау желілерінің әлсіздігі, бұл балама (соның ішінде діни) желілерге сұранысты арттырады; «радикалдану» баптары бойынша сотталғандардың жаза өтегеннен кейін қалыпты өмірге оралу мүмкіндіктерінің шектеулілігі. Бұл қорытындылар радикалдануға қарсы тиімді шараларды әзірлеуге негіз қалайды.

The main constructive and technical economic indicators (in Russian) : Четыре статьи в академических журналах приняты к публикации Три статьи будут опубликованы до 25 декабря 2025 года: 1. Одна зарубежная статья (Scopus); 2. Одна зарубежная статья (РИНЦ, рекомендован КОКНВО); 3. Одна отечественная статья (КОКСОН); Вторая зарубежная статья (Scopus) - сроки публикации задерживаются по независимым от автора причинам. Проведены 2 круглых стола по результатам исследований. Опубликованы 2 публикации в СМИ. Принято участие в двух международных научных конференциях.

The main constructive and technical economic indicators (in Kazakh) : Академиялық журналдарда жариялауға төрт мақала қабылданды. Үш мақала 2025 жылғы 25 желтоқсанға дейін жарияланатын болады: 1. Бір шетелдік мақала (Scopus); 2. Бір шетелдік мақала (РИНЦ, КОКНВО ұсынған); 3. Бір отандық мақала (КОКСОН). Екінші шетелдік мақала (Scopus) — жариялану мерзімі авторға тәуелсіз себептермен кешіктірілуде. Зерттеу нәтижелері бойынша 2 дөңгелек үстел өткізілді. БАҚ-та 2 жарияланым жарық көрді. Екі халықаралық ғылыми конференцияға қатысу жүзеге асырылды.

Level of implementation (in Russian) : Не внедрено

Level of implementation (in Kazakh) : Енгізілмеген

Efficiency (in Russian) : Эффективность проекта определяется в первую очередь возможностью выработки комплекса результативных мер по противодействию радикализации в городских условиях. Результаты полевых исследований 2025 года, позволившие получить новую информацию о факторах, способствующих радикализации, закладывают основу разработки данных мер. Кроме того, эффективность проекта связана с распространением информации о реальных причинах радикализации и ее содержании, что позволяет вовлечь в эффективное противодействие радикализации различные профессиональные и социальные группы в городе.

Efficiency (in Kazakh) : Жобаның тиімділігі ең алдымен қалалық жағдайда радикалдануға қарсы әрекет етуге бағытталған нәтижелі шаралар кешенін әзірлеу мүмкіндігімен айқындалады. 2025 жылғы далалық зерттеулер радикалдануға ықпал ететін факторлар жөнінде жаңа ақпарат алуға мүмкіндік беріп, аталған шараларды әзірлеудің негізін қалады. Бұдан бөлек, жобаның тиімділігі радикалданудың шынайы себептері мен оның мазмұны туралы ақпаратты тарату арқылы артады, бұл қаланың әртүрлі кәсіби және әлеуметтік топтарын радикалдануға қарсы тиімді іс-қимылға тартуға мүмкіндік береді.

Field of application (in Russian) : Социальные науки. Политические науки. Политология.

Field of application (in Kazakh) : Әлеуметтік ғылымдар. Саяси ғылымдар. Саясаттану.