The object of research, development or design (in Russian) : Машинно-тракторные агрегаты, используемые в растениеводстве

The object of research, development or design (in Kazakh) : Өсімдік шаруашылығында қолданылатын машина және трактор агрегаттары

Aim of work (in Russian) : Сокращение продолжительности выполнения механизированных процессов в растениеводстве и затрат ресурсов путём использования машинно-тракторных агрегатов с тракторами, имеющими различную величину показателей безотказности и ремонтопригодности. Достижение цели за счет разработки системы принятия решений на основе математической модели дифференциации показателей надежности машинно-тракторных агрегатов для заданных условий сельскохозяйственных предприятий Республики Казахстан.

Aim of work (in Kazakh) : Сенімділік пен техникалық қызмет көрсету көрсеткіштерінің әртүрлі мәндері бар тракторлары бар машина-трактор агрегаттарын пайдалану арқылы өсімдік шаруашылығындағы механикаландырылған процестердің ұзақтығын және ресурстық шығындарды қысқарту . Қазақстан Республикасының ауыл шаруашылығы кәсіпорындарының берілген жағдайлары үшін машина-трактор агрегаттарының сенімділік көрсеткіштерін саралаудың математикалық моделі негізінде шешім қабылдау жүйесін әзірлеу арқылы мақсатқа жету.

Методы исследования (на русском) : Методологической основой исследований в данном проекте является идея о существовании взаимосвязи между величиной наработки на отказ, трудоёмкостью ремонтно-обслуживающих воздействий тракторов, используемых в составе машинно-тракторных агрегатов, и продолжительностью выполнения технологических процессов в растениеводстве, потерями продукции, затратами ресурсов на обеспечение работоспособности тракторов. Изучение и обобщение существующих зависимостей позволит решить данную оптимизационную задачу для конкретных условий сельскохозяйственных предприятий республики Казахстан. При этом установление ключевых показателей при решении оптимизационной задачи планируется методом экспертных оценок. Кроме того, планируется сопоставление полученных теоретических и экспериментальных показателей и их экстраполирование на идентичные сельскохозяйственные предприятия республики Казахстан.

Методы исследования (на казахском) : Бұл жобадағы зерттеудің әдіснамалық негізі – ақаулар арасындағы уақыт мәні, еңбек сыйымдылығы, машина-трактор агрегаттарының құрамында қолданылатын тракторлардың жөндеу және техникалық қызмет көрсету әсерлері арасындағы байланыстың болуы, және егін шаруашылығындағы технологиялық процестердің ұзақтығы, өнімнің ысыраптары және тракторлардың жұмысқа жарамдылығын қамтамасыз ету үшін ресурс шығындары. Қолданыстағы тәуелділіктерді зерттеу және жалпылау Қазақстан Республикасының ауыл шаруашылығы кәсіпорындарының нақты жағдайлары үшін осы оңтайландыру мәселесін шешуге мүмкіндік береді. Бұл ретте сараптамалық бағалау әдісін қолдану арқылы оңтайландыру мәселесін шешу кезінде негізгі көрсеткіштерді белгілеу жоспарланады. Сонымен қатар, алынған теориялық және тәжірибелік көрсеткіштерді салыстыру және оларды Қазақстан Республикасындағы бірдей ауыл шаруашылығы кәсіпорындарына экстраполяциялау жоспарлануда.

Obtained results and novelty (in Russian) : Разработана система принятия решений, позволившая обосновать рациональные диапазоны показателей безотказности тракторов по отказам третьей группы сложности. Установлена закономерность изменения цены тракторов, эксплуатационных затрат, длительности выполнения технологических операций и потерь продукции в зависимости от наработки на отказ. Доклад на международной конференции MAPE XXII International Conference «Multidisciplinary Aspects of Production Engineering» на тему «Mathematical model of differentiation of tractor reliability indicators and its application for given conditions of an agricultural enterprise» МАРЕ 2025, 09-12 SEPTEMBER 2025, MASLOW, POLAND. Подготовлена презентация и постер конференции, получен сертификат. В результате статья принята и опубликована, видео ролик опубликован в социальных сетях Instagram и WhatsApp со ссылкой на источник фонансирования. Опубликована статья в международном журнале, входящем в базу Scopus (Процентиль 79 (2024) все авторы члены исследовательской группы проекта: Gulyarenko, A., Bembenek, M., Iskakov, R., Gulyarenko, A.V., Deshko, T., & Shaimuratova, E. Mathematical model of differentiation of tractor reliability indicators and its application for given conditions of an agricultural enterprise //PRODUCTION ENGINEERING ARCHIVES. – 2025. https://doi.org/10.30657/pea.2025.31.36 https://sciendo.com/2/v2/download/article/10.30657/pea.2025.31.36.pdf

Obtained results and novelty (in Kazakh) : Үшінші деңгейдегі ақаулар үшін трактор сенімділік көрсеткіштерінің рационалды диапазондарын негіздеу үшін шешім қабылдау жүйесі әзірленді. Ақаулар арасындағы орташа уақытқа байланысты трактор бағаларының, пайдалану шығындарының, процестің жұмыс істеу уақытының және өндірістік шығындардың өзгеруінің заңдылығы белгіленді. MAPE XXII халықаралық конференциясында «Multidisciplinary Aspects of Production Engineering» тақырыбында «Mathematical model of differentiation of tractor reliability indicators and its application for given conditions of an agricultural enterprise» атты баяндама ұсынылды. МАРЕ 2025, 09-12 SEPTEMBER 2025, MASLOW, POLAND. Презентация және конференция постері дайындалып, сертификат алынды. Нәтижесінде мақала қабылданып, жарияланды, сондай-ақ қаржыландыру көзіне сілтеме жасай отырып, Instagram және WhatsApp-та бейнежазба жарияланды. Мақала Scopus дерекқорына кіретін халықаралық журналда жарияланды (Percentile 79 (2024)). Барлық авторлар жобаның зерттеу тобының мүшелері: Gulyarenko, A., Bembenek, M., Iskakov, R., Gulyarenko, A.V., Deshko, T., & Shaimuratova, E. Mathematical model of differentiation of tractor reliability indicators and its application for given conditions of an agricultural enterprise //PRODUCTION ENGINEERING ARCHIVES. – 2025. https://doi.org/10.30657/pea.2025.31.36 https://sciendo.com/2/v2/download/article/10.30657/pea.2025.31.36.pdf

The main constructive and technical economic indicators (in Russian) : Основными технико экономическими показателями проекта являются показатели надежности сельскохозяйственных машинно-тракторных агрегатов: безотказность и ремонтопригодность, которые влияют на производительность сельскохозяйственных процессов. Одним из ключевых технико-экономических показателей является совокупная стоимость владения, которая учитывает затраты на топливо, техническое обслуживание и ремонты, значительно превышающие первоначальную цену трактора в течение всего срока эксплуатации. Часть этих показателей контролируется через системы мониторинга GPS в том числе данные о расходе топлива, времени простоев и частоте поломок.

The main constructive and technical economic indicators (in Kazakh) : Жобаның негізгі техникалық-экономикалық көрсеткіштері ауыл шаруашылығы машиналары мен трактор агрегаттарының сенімділігінің көрсеткіштері: ауыл шаруашылығы процестерінің өнімділігіне әсер ететін сенімділік және техникалық қызмет көрсету. Негізгі техникалық-экономикалық көрсеткіштердің бірі трактордың бүкіл қызмет ету мерзімінде бастапқы бағасынан айтарлықтай асатын жанармайға, техникалық қызмет көрсетуге және жөндеуге кеткен шығындарды есепке алатын жалпы меншік құны болып табылады. Бұл көрсеткіштердің кейбірі GPS бақылау жүйелері арқылы бақыланады, соның ішінде отын шығыны, тоқтап қалу және істен шығу жиілігі туралы деректер.

Level of implementation (in Russian) : Сескохозяйственным предприятям ТОО "Белгородское", ТОО "Полтавка-2", ИП "Гайдамакин А.В.", ТОО "Тугел-Аубакир и К" и КХ "Мария" даны рекомендации по комплектованию машинотракторного парка.

Level of implementation (in Kazakh) : «Белгородское» ЖШС, «Полтавка-2» ЖШС, «Гайдамакин А.В.» АЖ, «Түгел-Аубакир және К» ЖШС және «Мария» КХ ауылшаруашылық кәсіпорындарына машина-трактор паркін толықтыру бойынша ұсыныстар берілді.

Efficiency (in Russian) :

Efficiency (in Kazakh) :

Field of application (in Russian) : Сельскохозяйственные предприятия, в том числе малый и средний бизнес. А также научные организации, высшие учебные заведения и предприятия машиностроения.

Field of application (in Kazakh) : Ауыл шаруашылығы кәсіпорындары, оның ішінде шағын және орта бизнес. Сондай-ақ ғылыми ұйымдар, жоғары оқу орындары мен машина жасау кәсіпорындары.