The object of research, development or design (in Russian) : Объекты исследования: механохимически полученные CuI и B₄C; порошки вторичных алюминиевых сплавов; металлоорганические структуры Fe–Co–MOF и их модификации; аэрозолеобразующие материалы; пиротехнические составы с алюминием и галогенидами меди; конструкционные материалы пилотной установки.

The object of research, development or design (in Kazakh) : Зерттеу объектілері: механохимиялық әдіспен алынған CuI және B₄C; екіншілік алюминий қорытпаларының ұнтақтары; Fe–Co–MOF металлоорганикалық құрылымдары және олардың модификацияланған түрлері; аэрозоль түзуші материалдар; алюминий және мыс галогенидтері бар пиротехникалық құрамдар; пилоттық қондырғының конструкциялық материалдары.

Aim of work (in Russian) : Цель программы - разработать новые эффективные многокомпонентные системы на основе сплавов вторичного алюминия и металлорганических связующих для использования в процессах технологического горения и пиротехнических составах, с созданием пилотной установки, обеспечивающей отработку технологических процессов и выпуск опытных партий продукции.

Aim of work (in Kazakh) : Бағдарламаның мақсаты - технологиялық процестерді әзірлеуді және өнімдердің тәжірибелік партияларын өндіруді қамтамасыз ету үшін тәжірибелік зауыт құру арқылы өнеркәсіптік жану процестерінде және пиротехникалық құрамдарда пайдалану үшін екіншілік алюминий қорытпалары мен металлоорганикалық байланыстырғыштарға негізделген жаңа, тиімді көп компонентті жүйелерді әзірлеу.

Методы исследования (на русском) : Методы исследования: механохимический синтез; термогравиметрический и ДСК-анализ; рентгенофазовый и ИК-анализ; оптическая и СЭМ-микроскопия; ЭДС-анализ; спектральная регистрация излучения; кинетический анализ разложения и горения; экспериментальные испытания аэрозольных и пиротехнических материалов.

Методы исследования (на казахском) : Зерттеу әдістері: механохимиялық синтез; термогравиметриялық және ДСК талдауы; рентгендік фазалық және ИҚ талдауы; оптикалық және СЭМ микроскопиясы; ЭДС талдауы; сәулеленудің спектрлік тіркеуі; ыдырау мен жанудың кинетикалық талдауы; аэрозольдік және пиротехникалық материалдарды тәжірибелік сынау.

Obtained results and novelty (in Russian) : Основные результаты: получены фазово-чистые порошки CuI и реакционноспособные смеси для синтеза B₄C; разработаны режимы механохимической обработки вторичных алюминиевых сплавов с формированием компактной и игольчатой морфологии; синтезированы, функционализированы и модифицированы Fe–Co–MOF, установлены их термические и структурные особенности; определены термодинамические и дисперсные параметры аэрозолеобразующих компонентов в сухой и влажной атмосфере; созданы ультрадисперсные аэрозольные составы и исследована их работа в различных геометриях; получены спектры CuBr, CuI, MgBr₂ и MgI₂ и разработаны рецептуры цветопламенных составов; установлены кинетические параметры горения смесей с алюминием и вторичными сплавами; подготовлена технологическая документация и выбраны материалы для пилотной установки.

Obtained results and novelty (in Kazakh) : Негізгі нәтижелер: фазалық таза CuI және B₄C-ке арналған реакцияға қабілетті қоспалар алынды; екіншілік алюминий қорытпаларын механохимиялық өңдеу режимдері анықталып, ықшам және инелі морфология түзуі қамтамасыз етілді; Fe–Co–MOF синтезделіп, олардың құрылымдық және термиялық қасиеттері зерттелді; аэрозоль түзуші компоненттердің параметрлері құрғақ және ылғалды ортада бағаланды; ультрадисперсті аэрозольдік құрамдар жасалып, олардың жұмыс қабілеттілігі зерттелді; CuBr, CuI, MgBr₂ және MgI₂ спектрлері алынып, түсті жалынды құрамдар әзірленді; алюминий бар қоспалардың жану кинетикасы анықталды; пилоттық қондырғыға арналған материалдар таңдалып, құжаттама дайындалды.

The main constructive and technical economic indicators (in Russian) : Основные конструктивные и технико-экономические показатели: чистота синтезируемых материалов >95 %; контролируемый размер частиц в диапазоне 0,2–10 мкм; энергоёмкость механосинтеза 3,5–4 кВт·ч/кг; рабочие температуры процессов до 3000 °C (СВС); стабильные режимы дымообразования 10–25 с.

The main constructive and technical economic indicators (in Kazakh) : Негізгі конструктивтік және техникалық-экономикалық көрсеткіштер: синтезделетін материалдардың тазалығы >95 %; бөлшектердің бақыланатын өлшемі 0,2–10 мкм диапазонында; механосинтездің энергия сыйымдылығы 3,5–4 кВт·сағ/кг; процестердің жұмыс температуралары 3000 °C-қа дейін (СВС); түтін түзу режимдерінің тұрақтылығы 10–25 секунд.

Level of implementation (in Russian) : Не внедрено

Level of implementation (in Kazakh) : Енгізілмеген

Efficiency (in Russian) : Эффективность результатов программы подтверждена тем, что чистота синтезированных функциональных материалов достигала >95 %, термостабильность ключевых компонентов была повышена на 40–60 °C, управляемость морфологии порошков обеспечивалась с воспроизводимостью более 90 %. Разработанные пиротехнические и аэрозолеобразующие составы показали стабильное горение и дымообразование в требуемых диапазонах.

Efficiency (in Kazakh) : Бағдарлама нәтижелерінің тиімділігі синтезделген функционалдық материалдардың тазалығы 95 %-дан жоғары болғанымен, негізгі компоненттердің жылутұрақтылығы 40-60 °С-қа артқанымен және ұнтақ морфологиясын басқарудың 90 %-дан астам қайталанғыштығымен расталды. Дайындалған пиротехникалық және аэрозоль түзуші құрамдар талап етілетін диапазондарда тұрақты жану және түтін түзу қабілетін көрсетті.

Field of application (in Russian) : Области применения: разработка пиротехнических и аэрозольных систем; создание цветопламенных и сигнальных составов; получение функциональных порошков; изготовление многослойных элементов боеприпасов; оснащение установок для снаряжения капсул аэрозолеобразующими материалами.

Field of application (in Kazakh) : Қолданылу салалары: пиротехникалық және аэрозольдік жүйелерді әзірлеу; жалынға төзімді және сигналдық құрамдарды жасау; функционалдық ұнтақтарды өндіру; көп қабатты оқ-дәрі компоненттерін өндіру; капсулаларды аэрозоль түзетін материалдармен толтыруға арналған қондырғыларды жабдықтау.