The object of research, development or design (in Russian) : Объектом исследования является прототип нового отечественного гибридного сорбента на основе нанопористого, модифицированного аминогруппами активированного угля и низкоэтерифицированного пектина получаемых из отечественной растительной биомассы (рисовая шелуха, свекловичный жом и т.д.) для использования его в качестве универсального портативного фильтра для водоочистки, способного эффективно удалять ионы поливалентных металлов и ксенобиотики органического происхождения.

The object of research, development or design (in Kazakh) : Зерттеу нысаны – әмбебап портативті сүзгі ретінде пайдалану үшін отандық өсімдік биомассасынан (күріш қабығы, қызылша целлюлозасы және т.б.) алынған амин топтарымен модификацияланған нанокеуекті белсендірілген көмір және төмен эфирленген пектин негізіндегі жаңа отандық гибридті сорбенттің прототипі. поливалентті металдардың иондарын және органикалық текті ксенобиотиктерді тиімді жоюға қабілетті суды тазарту үшін.

Aim of work (in Russian) : Разработка и апробация гибридного адсорбционного фильтра для водоочистки от неорганических и органических ксенобиотиков, получаемого из возобновляемой биомассы, комбинированная структура которого состоит из высокопористого углеродного носителя сотовой архитектуры, изготовленных на основе рисовой шелухи и макропористых криогелей на основе полисахаридов пектина и хитозана, заполняющих макроканалы сот.

Aim of work (in Kazakh) : Жаңартылатын биомассадан алынған бейорганикалық және органикалық ксенобиотиктерден суды тазартуға арналған гибридті адсорбциялық сүзгіні әзірлеу және сынақтан өткізу, оның аралас құрылымы күріш қауызы мен макроарналарды толтыратын пектин мен хитозан полисахаридтеріне негізделген макропорозды криогельдер негізінде жасалған жоғары кеуекті ұялы архитектуралық көміртекті тасымалдаушыдан тұрады.

Методы исследования (на русском) : ИК-Фурье спектроскопия, СЭМ/ЭДРС-анализ, элементный (CHNO)-анализ, низкотемпературная адсорбция азота, атомно-абсорбционная спектрометрия

Методы исследования (на казахском) : FTIR спектроскопиясы, SEM/EDX талдауы, элементтік (CHNO) талдауы, төмен температуралы азот адсорбциясы, атомдық абсорбциялық спектрометрия

Obtained results and novelty (in Russian) : Проведено газофазное окислительное аминирование углеродных монолитов в атмосфере озоно-воздушной смеси и аммиака, с последующей иммобилизацией поверхности катионами/нанокластерами серебра. Углеродные сотовые монолиты заполнены гидрогелем на основе деэстерефицированного пектина и/ или хитозана в присутствии солей кальция, с последующей лиофильной сушкой для получения макропористого криогеля в каналах монолита. Исследована адсорбция экзогенного бактериального токсина (липо-полисахарид) на модифицированных гибридных монолитах. Установлена адсорбционная способность модифицированных гибридных монолитов по отношению к водным растворам поливалентных токсичных металлов: Sr(II), Pb(II) и Hg(II).

Obtained results and novelty (in Kazakh) : Көміртек монолиттерінің газ фазалы тотығу аминдеуі озон-ауа қоспасында және аммиак атмосферасында жүргізілді, содан кейін күміс катиондары/наноклюстерлерімен беттік иммобилизация жүргізілді. Ұя тәрізді көміртек монолиттері кальций тұздарының қатысуымен деэтерифицирленген пектин және/немесе хитозан негізіндегі гидрогельмен толтырылды, содан кейін монолит арналарында макрокеуекті криогель алу үшін мұздатып кептірілді. Модификацияланған гибридті монолиттерге экзогенді бактериялық токсиннің (липополисахарид) адсорбциясы зерттелді. Модификацияланған гибридті монолиттердің поливалентті улы металдардың: Sr(II), Pb(II) және Hg(II) сулы ерітінділеріне қатысты адсорбциялық қабілеті анықталды.

The main constructive and technical economic indicators (in Russian) : Полученные углеродные монолиты сотовой структуры на основе карбонизованные рисовой шелухи были подгвернуты аминированию и импрегнации 1% водным раствором серебра, что не значительно повлияло на текстурные характеристики поверхности. Отработанная методика заполнения блоков криогелями увеличела структурную целостность композиционного адсорбента за счет создания прочного интерфейса между карбоксильными группами криогелей и стенками каналов блоков.

The main constructive and technical economic indicators (in Kazakh) : Карбондалған күріш қабығына негізделген алынған ұя тәрізді көміртекті монолиттер аминделіп, 1% сулы күміс ерітіндісімен сіңдірілді, бұл беткі құрылымға аз әсер етті. Блоктарды криогельдермен толтырудың әзірленген әдісі криогельдердің карбоксил топтары мен блоктардың канал қабырғалары арасында берік интерфейс жасау арқылы композиттік адсорбенттің құрылымдық тұтастығын арттырды.

Level of implementation (in Russian) : не внедрено

Level of implementation (in Kazakh) : Енгізілген жоқ.

Efficiency (in Russian) : По результатам выполнения проекта ожидается создание прототипа портативных фильтров на основе модифицированных нанопористых углеродных сотовых монолитов и креогелей для очистки воды от бактерий и ксенобиотиков в полевых условиях

Efficiency (in Kazakh) : Жоба нәтижелері бойынша дала жағдайында суды бактериялар мен ксенобиотиктерден тазартуға арналған модификацияланған нанокеуекті көміртекті ұялы монолиттер мен креогельдер негізінде портативті сүзгілердің прототипін жасау күтілуде.

Field of application (in Russian) : Полученные результаты дает возможность получения гибридного адсорбционного фильтра для водоочистки от неорганических и органических ксенобиотиков, получаемого из возобновляемой биомассы, комбинированная структура которого состоит из высокопористого углеродного носителя сотовой архитектуры.

Field of application (in Kazakh) : Алынған нәтижелер жаңартылатын биомассадан алынған бейорганикалық және органикалық ксенобиотиктерден суды тазартуға арналған гибридті адсорбциялық сүзгіні алуға мүмкіндік береді, оның біріктірілген құрылымы жасушалық архитектурасы жоғары кеуекті көміртекті тасымалдаушыдан тұрады.