The object of research, development or design (in Russian) : Имидазолсодержащие пиперидинолы, α-аминофосфонаты и тиоэфиры

The object of research, development or design (in Kazakh) : Имидазолқұрамды пиперидинолдар, α-аминофосфонаттар және тиоэфирлер

Aim of work (in Russian) : Целью проекта является получение новых синтонов на основе 3-(1Н-имидазол-1-ил)пропан-1-амина для биологически активных пиперидинолов, α-аминофосфонатов и тиоэфиров.

Aim of work (in Kazakh) : Жобаның мақсаты - биологиялық белсенді пиперидинолдар, α-аминофосфонаттар және тиоэфирлер үшін 3-(1Н-имидазол-1-ил)пропан-1-амин негізінде жаңа синтондарды алу.

Методы исследования (на русском) : Элементный анализ, тонкослойная хроматография, ИК, ЯМР 1Н и 13С спектроскопия

Методы исследования (на казахском) : Элементті анализ, жұқа қабатты хроматография, ИҚ, ЯМР 1Н және 13С спектроскопия

Obtained results and novelty (in Russian) : Получены диметил[(3-(1H-имидазол-1-ил)пропиламино)(о,м,п-фторфенил)метил]фосфонаты в условиях однореакторной трехкомпонентной классической реакции Кабачника-Филдса с выходами 38-62 %. На основе 1-(3-аминопропил)имидазола синтезированы новые бициклические системы с выходами 44-98 %. Изучение комплекса диметил[(3-(1H-имидазол-1-ил)пропиламино)(3-фторфенил)метил]фосфоната с β-циклодекстрином (САВ-23) на семенах и проростках яровой пшеницы сортов «Казахстанская-10», «Северянка» и «Мирас» в нормальных условиях показал, что предпосевная обработка семян САВ-23 стимулировала рост растений сорта Мирас на 21,3%, а длину корня до 1,08 раза. Результаты исследования на миелостимулирующую активность, которая включает в себя стимуляцию эритропоэза, лейкопоэза и тромбоцитопоэза, продемонстрировало умеренную активность комплекса 3-(3-(1H-имидазол-1-ил)пропил)-7-бензил-3,7-диазабицикло[3.3.1]нонана с β-циклодекстрином (БИВ-277) в отношении лейкоцитопоэза, эритроцитопоэза и тромбоцитопоэза. В лабораторных условиях были исследованы комплексы O-пропионил оксим 3-(3-(1H-имидазол-1-ил)пропил)-7-бензил-3,7-диазабицикло[3.3.1]нонан-9-она и 3-(3-(1H-имидазол-1-ил)пропил)-7-бензил-3,7-диазабицикло[3.3.1]-нонана с β-циклодекстрином под шифрами ХЗР-109 и ХЗР-111 на предмет их стимулирующего воздействия на рост растений. Применение препаратов ХЗР-109 и ХЗР-111 привело к увеличению энергии прорастания семян пшеницы сорта Казахстанская-10 на 95 %, соответственно.

Obtained results and novelty (in Kazakh) : Диметил[(3-(1H-имидазол-1-ил)пропиламин)(о,м,п-фторфенил)метил]фосфонаттар бір ыдыстағы үш компонентті классикалық Кабачник-Филдс реакциясы жағдайында 38-62 % өнімділікпен алынды. 1-(3-Аминопропил)имидазол негізінде 44-98 % өнімділікпен жаңа бициклді жүйелер синтезделді. Қалыпты жағдайда жаздық бидайдың «Казахстанская-10», «Северянка» және «Мирас» сорттарының тұқымдары мен көшеттері бойынша зерттеу нәтижесі диметил [(3-(1H-имидазол-1-ил)пропиламин) (3-фторфенил) метил]фосфонатының β-циклодекстринмен кешенмен (САВ-23) себу алдындағы тұқым өңдеу кезінде Мирас өсімдіктерінің өсуін 21,3 %-ға, ал тамыр ұзындығын 1,08 есеге дейін ынталандыратынын көрсетті. Миелоынталандырушылық белсенділікті зерттеу нәтижелері, эритропоэзді, лейкопоэзді және тромбоцитопоэзді ынталандыруды қамтитын, 3-(3-(1H-имидазол-1-ил)пропил)-7-бензил-3,7-диазабицикло[3.3.1]нонанның β-циклодекстринмен кешенінің (БИВ-277) лейкопоэзге, эритропоэзге және тромбоцитопоэзге қатысты орташа белсенділігін көрсетті. ХЗР-109 және ХЗР-111 шифрлары бойынша O-пропионил оксим 3-(3-(1H-имидазол-1-ил)пропил)-7-бензил-3,7-диазабицикло[3.3.1]нонан-9-он және 3-(3-(1H-имидазол-1-ил)пропил)-7-бензил-3,7-диазабицикло[3.3.1]нонандардың β-циклодекстринмен кешендерінің өсімдіктердің өсуіне ынталандырушы әсер етуі зерттелді. ХЗР-109 және ХЗР-111 препараттарын қолдану Казахстанская-10 бидай сорты тұқымдарының өну энергиясын сәйкесінше 95 %-ға арттыруға әкелді.

The main constructive and technical economic indicators (in Russian) : Расширены научные знания о новых веществах, содержащих имидазол, способах их получения, структуре и свойствах.

The main constructive and technical economic indicators (in Kazakh) : Имидазолды қамтитын жаңа заттар, оларды алу әдістері, құрылымы және қасиеттері туралы ғылыми білім кеңейтілді.

Level of implementation (in Russian) : Получены 2 (два) патента РК на полезную модель

Level of implementation (in Kazakh) : Қазақстан Республикасының пайдалы модельге екі (2) патенті алынды

Efficiency (in Russian) : Получены практических и экспериментальных результатов по синтезу новых веществ с имидазольным фрагментом

Efficiency (in Kazakh) : Имидазол фрагментті жаңа заттарды синтездеу бойынша практикалық және эксперименттік нәтижелер алынды

Field of application (in Russian) : Фармакологическая и агрохимия

Field of application (in Kazakh) : Фармакологиялық және агрохимия