The object of research, development or design (in Russian) : процессы и механизмы формирования и развития агрохабов

The object of research, development or design (in Kazakh) : агрохабтарды қалыптастыру және дамыту процестері мен механизмдері

Aim of work (in Russian) : Комплексное исследование теоретических, методологических и практических вопросов развития сельскохозяйственной отрасли на базе создания агротехнологических хабов в регионах Казахстана, а также разработка блока рекомендаций, стратегических направлений и механизмов по повышению их конкурентоспособности Евразийском регионе.

Aim of work (in Kazakh) : Қазақстан өңірлерінде Агротехнологиялық хабтар құру базасында ауыл шаруашылығы саласын дамытудың теориялық, әдіснамалық және практикалық мәселелерін кешенді зерттеу, сондай-ақ Еуразиялық өңірде олардың бәсекеге қабілеттілігін арттыру жөніндегі ұсынымдар, стратегиялық бағыттар мен тетіктер блогын әзірлеу.

Методы исследования (на русском) : В исследовании использовался комплекс современных методов, включающий системный, сравнительный и экономико-статистический анализ, а также элементы кластерного и факторного моделирования. На основе данных Бюро национальной статистики проведена нормализация показателей методом Z-score и построены интегральные индексы инновационного, производственного и кадрового потенциалов регионов. Для расчётов применялись программные пакеты Stata и Excel. Использование данных методов позволило обеспечить объективную оценку состояния агротехнологического развития и выявить региональные различия в потенциале формирования хабов.

Методы исследования (на казахском) : Зерттеу барысында жүйелік, салыстырмалы және экономикалық-статистикалық талдау әдістерін, сондай-ақ кластерлік және факторлық модельдеу элементтерін қамтитын заманауи ғылыми тәсілдер кешені қолданылды. Ұлттық статистика бюросының деректері негізінде көрсеткіштер Z-score әдісі арқылы қалыпқа келтіріліп, өңірлердің инновациялық, өндірістік және кадрлық әлеуетінің интегралдық индекстері есептелді. Есептеулер Stata және Excel бағдарламалық пакеттері арқылы жүргізілді. Қолданылған әдістер агротехнологиялық дамудың жай-күйін объективті бағалауға және хабтарды қалыптастыру әлеуетіндегі өңірлік айырмашылықтарды анықтауға мүмкіндік берді.

Obtained results and novelty (in Russian) : В результате проведённого исследования разработана и апробирована авторская методика идентификации агротехнологических хабов в регионах Казахстана, основанная на интегральной оценке инновационного, производственного, кадрового и инфраструктурного потенциалов. Впервые выполнено комплексное ранжирование 20 регионов страны по совокупности количественных и качественных показателей, что позволило выделить типологию агротехнологических зон и определить приоритетные направления их развития. Получены новые данные о взаимосвязях между уровнем технологической модернизации, инновационной активностью и производственной безопасностью регионов. Разработана карта зонирования агротехнологических хабов, обеспечивающая практическое применение результатов при стратегическом планировании и реализации региональной агроинновационной политики. Научная новизна работы заключается в создании оригинального инструментария оценки потенциала агротехнологического развития, позволяющего проводить мониторинг, сравнительный анализ и прогнозирование динамики инновационных процессов в аграрном секторе Казахстана.

Obtained results and novelty (in Kazakh) : Зерттеу нәтижесінде Қазақстан өңірлеріндегі агротехнологиялық хабтарды айқындауға арналған авторлық әдістеме әзірленіп, сынақтан өткізілді. Әдістеме инновациялық, өндірістік, кадрлық және инфрақұрылымдық әлеуетті кешенді бағалау қағидатына негізделген. Елдің 20 өңірі бойынша сандық және сапалық көрсеткіштерді қамтитын кешенді рейтингтік талдау алғаш рет жүргізіліп, агротехнологиялық аймақтардың типологиясы мен олардың даму басымдықтары анықталды. Технологиялық жаңғырту деңгейі, инновациялық белсенділік пен өндірістік қауіпсіздік арасындағы өзара байланыстар туралы жаңа деректер алынды. Агротехнологиялық хабтардың аймақтық зонирлеу картасы жасалып, оның нәтижелері стратегиялық жоспарлау мен агроинновациялық саясатты іске асыруда қолдануға мүмкіндік береді. Зерттеудің ғылыми жаңалығы – агротехнологиялық дамудың әлеуетін бағалауға арналған түпнұсқалық әдістемелік құралдың жасалуында, ол инновациялық процестердің мониторингі мен болжамдық талдауын жүргізуге мүмкіндік береді.

The main constructive and technical economic indicators (in Russian) : Были опубликованы 3 научных статей , из них в журналах в БД Scopus 1 статья, в журналах рекомендованных КОКНВО МНВО РК 2 статьи: 1) Peter Karácsony, Vivien Valko, Yerlan Abil, Alexander Tsoy and Gaukhar Kenzhegulova (2025). Analysis of the relationship between employee commitment and workplace stress through a Hungarian example. Problems and Perspectives in Management, 23(4), 112-124. http://dx.doi.org/10.21511/ppm.23(4).2025.09 (Scopus Q1, 86-й процентиль) 2) Nurmukhametov, N., Tsoy, A., & Abdykadyr, M. (2025). Spatial Zoning of Agrotechnological Hubs in Kazakhstan: Developing a Methodological Framework. Eurasian Journal of Economic and Business Studies, 69(3), 35–49. https://doi.org/10.47703/ejebs.v69i3.539 (КОКНВО МНВО РК) 3) Bekbossinova, A., & Doszhan, R. (2025). The Impact of Digitalization and Investment on Agricultural Development in Kazakhstan . Eurasian Journal of Economic and Business Studies, 69(1), 81–96. https://doi.org/10.47703/ejebs.v69i1.474 (КОКНВО МНВО РК)

The main constructive and technical economic indicators (in Kazakh) : 3 ғылыми мақала жарияланды, оның ішінде Scopus ДБ журналдарында 1 мақала, ҚР ҒЖБМ ҒЭБМССҚК ұсынған журналдарда 2 мақала: 1) Peter Karácsony, Vivien Valko, Yerlan Abil, Alexander Tsoy and Gaukhar Kenzhegulova (2025). Analysis of the relationship between employee commitment and workplace stress through a Hungarian example. Problems and Perspectives in Management, 23(4), 112-124. http://dx.doi.org/10.21511/ppm.23(4).2025.09 (Scopus Q1, 86-й процентиль) 2) Nurmukhametov, N., Tsoy, A., & Abdykadyr, M. (2025). Spatial Zoning of Agrotechnological Hubs in Kazakhstan: Developing a Methodological Framework. Eurasian Journal of Economic and Business Studies, 69(3), 35–49. https://doi.org/10.47703/ejebs.v69i3.539 (КОКНВО МНВО РК) 3) Bekbossinova, A., & Doszhan, R. (2025). The Impact of Digitalization and Investment on Agricultural Development in Kazakhstan . Eurasian Journal of Economic and Business Studies, 69(1), 81–96. https://doi.org/10.47703/ejebs.v69i1.474 (КОКНВО МНВО РК)

Level of implementation (in Russian) : Актов внедрения нет

Level of implementation (in Kazakh) : Енгізу актілері жоқ

Efficiency (in Russian) : Проведённое исследование отличается высокой научной и практической эффективностью, так как разработанная методика позволяет объективно оценивать агротехнологический потенциал регионов, выявлять приоритетные зоны развития и формировать направления государственной поддержки. Полученные результаты могут использоваться Министерством сельского хозяйства, региональными акиматами и аналитическими центрами при планировании программ инновационного и кластерного развития. Практическая значимость заключается в возможности применения методики для мониторинга технологической модернизации, оценки динамики инноваций и прогнозирования социально-экономических эффектов, что способствует повышению устойчивости аграрного сектора и конкурентоспособности регионов Казахстана.

Efficiency (in Kazakh) : Жүргізілген зерттеу жоғары ғылыми және тәжірибелік тиімділікке ие, себебі әзірленген әдістеме өңірлердің агротехнологиялық әлеуетін объективті бағалауға, даму басымдықтарын айқындауға және мемлекеттік қолдау бағыттарын қалыптастыруға мүмкіндік береді. Алынған нәтижелер Ауыл шаруашылығы министрлігі, өңірлік әкімдіктер мен талдамалық орталықтар тарапынан инновациялық және кластерлік даму бағдарламаларын жоспарлау кезінде пайдаланылуы мүмкін. Зерттеудің практикалық маңызы әдістемені технологиялық жаңғыртуды мониторингтеу, инновациялар динамикасын бағалау және әлеуметтік-экономикалық әсерлерді болжау үшін қолдану мүмкіндігінде, бұл аграрлық сектордың тұрақтылығын арттыруға және Қазақстан өңірлерінің бәсекеге қабілеттілігін нығайтуға ықпал етеді.

Field of application (in Russian) : Министерство сельского хозяйства РК, Министерство науки и высшего образования РК, Комитет науки Министерство науки и высшего образования РК, государственные и местные исполнительные органы, различные организации и международные органы, такие как Всемирный банк, Продовольственная и сельскохозяйственная организация Объединенных наций (ФАО), ООН, ЕАК

Field of application (in Kazakh) : ҚР Ауыл шаруашылығы министрлігі, ҚР Ғылым және жоғары білім министрлігі, ҚР Ғылым және жоғары білім министрлігі Ғылым комитеті, мемлекеттік және жергілікті атқарушы органдар, Дүниежүзілік банк, Біріккен Ұлттар Ұйымының Азық-түлік және ауыл шаруашылығы ұйымы (ФАО), БҰҰ, ЕАК сияқты түрлі ұйымдар мен халықаралық органдар