The object of research, development or design (in Russian) : Суть исследований заключается в установлении комплексной аналитической связи между показаниями методов ГИС и лабораторных анализов керна. Представительность изучаемых геоданных обеспечиваются фактическими материалами урановых участков, где физико-геологические параметры пород изучались с использованием наибольшего количества геофизических методов.

The object of research, development or design (in Kazakh) : Зерттеудің мәні ҰГЗ әдістерінің көрсеткіштері мен негізгі зертханалық талдаулар арасында кешенді аналитикалық байланыс орнату болып табылады. Зерттелетін геодеректердің өкілдігі тау жыныстарының физикалық-геологиялық параметрлері ең көп геофизикалық әдістерді қолдана отырып зерттелген уран учаскелерінің нақты материалдарымен қамтамасыз етіледі.

Aim of work (in Russian) : Cовершенствование методики получения корреляционных связей скважинных и лабораторных (ГИС-керн) сведений на месторождениях урана экзогенного типа осуществляется для получения более точных геологических, промысловых, технологических и ресурсных параметров геологических сред по данным геофизических исследований скважин (ГИС).

Aim of work (in Kazakh) : Экзогендік уран кенорындарында ұңғымалық және зертханалық (ҰГЗ-керн) мәліметтердің корреляциялық байланыстарын алу әдістемесін жетілдіруде, ҰГЗ деректері бойынша геологиялық орталардың геологиялық, кәсіпшілік, технологиялық және ресурстық параметрлерін алу үшін орындалады.

Методы исследования (на русском) : 1) Сбор, анализ научных и фондовых материалов, группирование пород и руд по атрибутам (возраст, ярус, рудный горизонт, литология). 2) Статистический анализ выявил эмпирическую корреляцию между измеренными в скважинах электрическими полями и характеристиками рудовмещающих пород – песков, а именно их медианным диаметром (D50, мм) и коэффициентом фильтрации (Кф). В результате установлена аналитическая/графическая модель, описывающая взаимосвязь между этими измеряемыми и прикладными параметрами. Для проведения исследований были выбраны фактические материалы по конкретному участку северного рудного узла Шу-Сарысуйской урановорудной провинции. Обоснованием для такого выбора послужила доступность достаточного объема геофизических данных, полученных с помощью ГИС методом ИК. Установление тренда в корреляционных зависимостях между показателями ИК и Кф носит эмпирический характер. Следующим этапом является разработка методики, обеспечивающей комплексное применение выявленных связей КС-Кф и ИК-Кф.

Методы исследования (на казахском) : 1) Ғылыми және қор материалдарын жинау, талдау, тау жыныстары мен кендерді атрибуттар бойынша топтастыру (жас, деңгей, кен горизонттары, литология). 2) Статистикалық талдау ұңғымаларда өлшенген электр өрістері мен таужыныстардың сыйыстырушы қасиеттері - құмдардың, медианалық түйір диаметрі (D₅₀, мм) және сүзгілеу коэффициенті (Кф) арасындағы эмпирикалық корреляцияны анықтады. Нәтижесінде осы өлшенетін қолданбалы параметрлер арасындағы өзара байланыстарды сипаттайтын аналитикалық және графикалық модель жасалды. Зерттеу жүргізу үшін Шу-Сарысу уран кенді провинциясының солтүстік кен торабының учаскесіне қатысты деректер пайдаланылды. Мұндай таңдау ҰГЗ әдісі арқылы ИК тәсілімен алынған геофизикалық мәліметтердің жеткілікті көлемінің болуымен негізделді. ИК көрсеткіштері мен сүзгілеу коэффициенті (Кф) арасындағы корреляциялық тәуелділіктердегі трендтің анықталуы эмпирикалық сипатқа ие. Келесі кезеңде КК–Кф және ИК–Кф арасындағы анықталған байланыстарды кешенді түрде қолдануды қамтамасыз ететін әдістеме әзірлеу жоспарлануда.

Obtained results and novelty (in Russian) : Проведённый анализ показал, что продуктивные песчаные горизонты изучены наиболее подробно, однако классификация осадочных пород остаётся неоднородной из-за стратиграфических различий и вариаций точности измерений. Предварительные результаты свидетельствуют о том, что индукционный каротаж обеспечивает наиболее надёжную оценку фильтрационных свойств рудовмещающих пород, демонстрируя минимальное расхождение с геофизическими данными. Научная новизна исследования на раннем этапе заключается в обосновании применения ИК как более точного инструмента для определения коэффициента фильтрации по сравнению с традиционным КС. Такая точность позволяет предполагать значительное улучшение прогнозов фильтрационных потоков и, следовательно, способствует потенциальной оптимизации технологических процессов разработки.

Obtained results and novelty (in Kazakh) : Мәліметтерге жүргізілген талдау нәтижелері өнімді құмды горизонттардың толығырақ зерттелгенін, ал шөгінді таужыныстардың жіктелуі стратиграфиялық айырмашылықтар мен өлшеу дәлдігіндегі вариацияларға байланысты біркелкі еместігін көрсетті. Алдын ала нәтижелер индукциялық каротаждың кен сыйыстырушы таужыныстардың фильтрациялық қасиеттерін неғұрлым сенімді бағалауға мүмкіндік беретінін, сондай-ақ геофизикалық деректермен сәйкес келу дәрежесінің жоғары екенін көрсетеді. Зерттеудің бастапқы кезеңіндегі ғылыми жаңалығы - ИК дәстүрлі көрінерлік кедергі (КК) әдісіне қарағанда фильтрация коэффициентін анықтаудың дәлдігі жоғары құрал ретінде қолданудың негізделуінде. Мұндай дәлдіктің артуы фильтрациялық ағындарды болжауды едәуір жақсартуға мүмкіндік береді және, тиісінше, кенорнын игерудің технологиялық үдерістерін оңтайландыруға әлеуетті түрде ықпал етеді.

The main constructive and technical economic indicators (in Russian) : На данном экспериментальном этапе основным конструктивным показателем является установление аналитической/графической модели, описывающей взаимосвязь между показателями индукционного каротажа (ИК) и коэффициентом фильтрации Кф рудовмещающих пород на песчанных горизонттах. Технико-экономический эффект (потенциальный) заключается в оптимизации технологических процессов разработки урановых месторождений за счет использования ИК как более точного инструмента для определения Кф по сравнению с традиционным каротажем сопротивления (КС). Однако, методика пока имеет экспериментальный характер и находится на стадии апробации, требуя дальнейшей верификации.

The main constructive and technical economic indicators (in Kazakh) : Тәжірибелік кезеңде негізгі конструктивтік көрсеткіш ретінде индукциялық каротаждың (ИК) параметрлері мен құмды горизонттардағы руданы сыйыстырушы таужыныстардың фильтрация коэффициенті Кф арасындағы байланысты сипаттайтын аналитикалық/графикалық модельдің құрылуы қарастырылады. Технико-экономикалық (потенциалды) әсері көрінерлік кедергіге (КК) қарағанда Кф анықтауда ИК-ны неғұрлым дәл құрал ретінде пайдалану арқылы уран кенорындарын игерудің технологиялық үдерістерін оңтайландыруда. Әдістеме әлі эксперименттік сипатқа ие және апробация кезеңінде болып, қосымша верификацияны қажет етеді.

Level of implementation (in Russian) : На данном этапе результаты исследования имеют экспериментальный характер. Проведённый анализ и предварительные испытания показали, что использование индукционного каротажа (ИК) позволяет получать более надёжные оценки фильтрационных свойств песчаных горизонтов по сравнению с традиционным каротажем сопротивления (КС), однако методика пока находится на стадии апробации и требует дальнейшей верификации на других горизонтах.

Level of implementation (in Kazakh) : Қазіргі кезеңде зерттеу нәтижелері тәжірибелік сипатқа ие. Жүргізілген талдау мен алдын ала сынамалар көрсеткендей, индукциялық каротажды (ИК) қолдану құмды горизонттарда фильтрациялық қасиеттерін көрінерлік кедергіге (КК) қарағанда сенімдірек бағалауға мүмкіндік береді, алайда әдіс қазірше тек апробация кезеңінде, оны басқа да кенді горизонттарда қосымша тексеру қажет.

Efficiency (in Russian) : Предварительные результаты исследований обосновывают применение индукционного каротажа (ИК) как более точного инструмента для определения коэффициента фильтрации Кф по сравнению с традиционным каротажем сопротивления (КС), что позволяет предполагать значительное улучшение прогнозов фильтрационных потоков и способствует потенциальной оптимизации технологических процессов разработки урановых месторождений методом ПСВ.

Efficiency (in Kazakh) : Зерттеудің алдын ала нәтижелері индукциялық каротажды (ИК) көрінерлік кедергі (КК) қарағанда фильтрация коэффициентін Кф анықтаудың неғұрлым дәл құралы ретінде қолдануды негіздейді, бұл фильтрациялық ағындарды болжаудың айтарлықтай жақсаруына мүмкіндік береді және ЖШӘ әдісімен уран кенорындарын игерудің технологиялық үдерістерін оңтайландыруға ықпал етеді.

Field of application (in Russian) : Результаты настоящего исследования применимы в геологоразведке и оценке урановых месторождений, в частности северного узла Шу-Сарысуйской провинции Казахстана. Используемые методы включают комплекс геофизических исследований скважин (КС, ИК, ПС, ГК) и определение петрофизических свойств горных пород, таких как фильтрационно-емкостные характеристики, проницаемость, пористость, карбонатность и глинистость. Полученные данные подлежат статистическому и геостатистическому анализу, а также математическому моделированию с использованием методов машинного обучения и интерполяции, что позволяет повысить точность прогнозирования распределения полезных ископаемых и оптимизировать процессы разведки и добычи.

Field of application (in Kazakh) : Алдын ала нәтижелер Қазақстандағы Шу-Сарысу ойпатындағы солтүстік торабында орналасқан уран кенорындарын бағалауда және геологиялық барлау кезеңдеріне қатысты кен горизонттарында зерттеуінде қолданылады. Зерттеу ұңғыманы геофизикалық әдіс кешендерімен (КК, ИК, ӨП, ГК) және таужыныстарының петрфизикалық қасиеттерін сипаттайтын сыйымдылық, өткізгіштік, кеуектілік, карбонаттылық және саздықтық арқылы жүргізіледі. Алынған деректер статистикалық және геостатистикалық талдауға, сондай-ақ машиналық оқыту және интерполяция әдістерін қолдана отырып математикалық модельдеуге қарастырылады, бұл пайдалы қазбалардың таралуын болжаудың дәлдігін арттыруға және барлау мен өндіру процестерін оңтайландыруға мүмкіндік береді.