Inventory number IRN Number of state registration
0225РК00799 AP19680406-OT-25 0123РК01072
Document type Terms of distribution Availability of implementation
Заключительный Gratis Number of implementation: 0
Not implemented
Publications
Native publications: 9
International publications: 1 Publications Web of science: 0 Publications Scopus: 0
Number of books Appendicies Sources
1 4 64
Total number of pages Patents Illustrations
66 0 0
Amount of funding Code of the program Table
23638730 AP19680406 0
Name of work
Неисследованные этапы государственной деятельности ханов Абылая, Уали и Бокея (на основе редких архивных и фольклорных источников)
Report title
Type of work Source of funding The product offerred for implementation
Fundamental Другая (укажите)
Report authors
Ошан Жанымхан , Бейсембаева Акмарал Рашидкызы , Тылахметова Анар Советхановна , Әбсадық Алмасбек Ахметұлы , Кабульдинов Зиябек Ермуханович ,
0
0
1
0
Customer МНВО РК
Information on the executing organization
Short name of the ministry (establishment) МНВО РК
Full name of the service recipient
Республиканское государственное предприятие на праве хозяйственного ведения "Институт истории и этнологии им.Ч.Ч.Валиханова"
Abbreviated name of the service recipient РГП на ПХВ "ИИЭ" КН МОН РК
Abstract

Объект исследования: системное и комплексное исследование слабоосвещенных страниц жизни и государственной деятельности известных правителей Казахского ханства – ханов Абылая (1713-1780), Уали (1741-1821) и Бокея (1745-1819) через введение ранее не использованных китайских и российских архивных документов, широкого введения в научный оборот фольклорных произведений тюркских народов.

Зерттеу нысаны: Қазақ хандығының белгілі билеушілері – Абылай (1713–1780), Уәли (1741–1821) және Бөкей (1745–1819) хандардың өмірі мен мемлекеттік қызметінің аз зерттелген кезеңдерін жүйелі әрі кешенді түрде талдау. Зерттеу барысында бұрын ғылыми айналымға енбеген қытай және ресей мұрағаттық құжаттары, сондай-ақ түркі халықтарының фольклорлық шығармалары кеңінен пайдаланылды.

Цель работы: выявление и комплексное исследование редких архивных и письменных материалов, устных свидетельств по системной и всесторонней реконструкции слабоосвещенных жизни и государственной деятельности выдающихся казахских правителей – ханов Абылая, Уали и Бокея в 1771-1821 годах.

Зерттеу жұмысының мақсаты: 1771–1821 жылдар аралығындағы көрнекті қазақ билеушілері – Абылай, Уәли және Бөкей Барақханұлы хандардың өмірі мен мемлекеттік қызметінің аз зерттелген кезеңдерін жүйелі және жан-жақты қайта қалпына келтіру мақсатында сирек архивтік және жазба материалдарды, ауызша деректерді айқындау және кешенді түрде зерттеу.

Центральными принципами реализации настоящего научного проекта являются обеспечение объективности и историзма, без которых невозможно достижение достоверных научных результатов. Важной методологической основой исследования выступает диалектический метод, позволяющий рассматривать явления в их развитии и взаимосвязи. В процессе комплексного изучения особенностей государственной деятельности и жизни ханов Абылая, Уали и Бокея применяются как общенаучные, так и специальные исторические методы, включая сравнительно-исторический, историко-генетический, историко-типологический и историко-системный подходы.

Осы ғылыми жобаны іске асырудың негізгі қағидаттары – объективтілік пен тарихилық, өйткені бұл ұстанымдарсыз ғылыми нәтижелердің шынайылығына қол жеткізу мүмкін емес. Зерттеудің маңызды әдіснамалық негізін құбылыстарды олардың даму мен өзара байланыс тұрғысынан қарастыруға мүмкіндік беретін диалектикалық әдіс құрайды. Абылай, Уәли және Бөкей хандардың өмірі мен мемлекеттік қызметінің ерекшеліктерін кешенді зерттеу барысында жалпығылыми және арнайы тарихи әдістер, соның ішінде салыстырмалы-тарихи, тарихи-генетикалық, тарихи-типологиялық және тарихи-жүйелік тәсілдер қолданылады.

Результаты и их новизна: В ходе реализации проекта была собрана и сформирована источниковедческая база, введен в научный оборот большой массив архивных источников из отечественных и зарубежных архивов, библиотечных фондов и проведен теоретико-историографический и источниковедческий анализ проблемы. Результаты апробированы в 32 научных изданиях, из них: 2 коллективные монографии, 1 сборник архивных документов, 2 статьи в рецензируемых научных изданиях, индексируемых международными базами данных Web of Science и Scopus, 6 статей в изданиях, рекомендованных КОКНВО, 1 РИНЦ, 14 докладов в материалах международных и республиканских научно-практических конференций, 6 публикаций в СМИ.

Нәтижелер мен олардың жаңалығы: Жобаны жүзеге асыру барысында деректемелік база қалыптастырылып, отандық және шетелдік архивтер мен кітапхана қорларынан алынған мол архивтік деректер ғылыми айналымға енгізілді, сондай-ақ мәселе бойынша теориялық-историографиялық және деректеметанулық талдау жүргізілді. Зерттеу нәтижелері 32 ғылыми басылымда апробациядан өтті, оның ішінде: 2 ұжымдық монография, 1 архивтік құжаттар жинағы, халықаралық дерекқорлар Web of Science және Scopus-та индекстелетін рецензияланатын ғылыми басылымдарда жарияланған 2 мақала, КОКНВО ұсынған басылымдарда – 6 мақала, РИНЦ базасында – 1 мақала, халықаралық және республикалық ғылыми-тәжірибелік конференциялар материалдарында – 14 баяндама, сондай-ақ бұқаралық ақпарат құралдарында – 6 жарияланым.

Основные конструктивные и технико-экономические показатели: могут быть использованы государственными органами, ответственными за социальные и внутренние идеологические вопросы для разработки эффективной рабочей стратегии, для подготовки и разработки спецкурсов по истории для студентов, магистрантов и докторантов гуманитарных специальностей.

Негізгі құрылымдық және техникалық-экономикалық көрсеткіштер: әлеуметтік және ішкі идеологиялық мәселелерге жауапты мемлекеттік органдар тарапынан тиімді жұмыс стратегиясын әзірлеу үшін, сондай-ақ гуманитарлық бағыттағы студенттерге, магистранттар мен докторанттарға арналған тарих пәні бойынша арнайы курстарды дайындау және әзірлеу мақсатында пайдаланылуы мүмкін.

Не внедрено

Ендірілмеген

Ожидаемый социальный, экономический, общественный и политический эффект от реализации проекта послужит основой для формирования нового казахстанского патриотизма, а также для развития и сохранения культурного кода казахской нации. Реализация данного проекта предоставит исследователям возможность существенно дополнить общую картину прошлого Казахстана и сопредельных территорий в изучаемый хронологический период на примере исследования личностей таких ханов, как Абылай, Уали и Бокей.

Жобаны іске асырудың күтілетін әлеуметтік, экономикалық, қоғамдық және саяси әсері жаңа қазақстандық патриотизмді қалыптастырудың, сондай-ақ қазақ ұлтының мәдени кодын дамыту мен сақтаудың негізі болмақ. Аталған жобаны жүзеге асыру зерттеушілерге қарастырылып отырған хронологиялық кезеңдегі Қазақстан мен оған іргелес аумақтардың өткеніне қатысты жалпы тарихи картинаны Абылай, Уәли және Бөкей хандардың тұлғалық келбетін зерттеу мысалында едәуір толықтыруға мүмкіндік береді.

Научные результаты, полученные в 2023-2025 гг. отражены в промежуточном отчете и в кратких сведениях о научно-исследовательской работе по теме проекта (инв. № 0324РК01640, 0123РК01072).

2023–2025 жылдары алынған ғылыми нәтижелер аралық есепте және жоба тақырыбы бойынша ғылыми-зерттеу жұмысының қысқаша мәліметтерінде көрсетілген (тіркеу № 0324РК01640, 0123РК01072).

UDC indices
94(574)
International classifier codes
03.20.00;
Readiness of the development for implementation
Key words in Russian
казахи; Абылай; Уали; Бокей; дипломатия; крепость; Средний жуз; Казахское ханство; Цинская империя; Российская империя;
Key words in Kazakh
қазақтар; Абылай; Уәли; Бөкей; дипломатия; бекініс; Орта жүз; Қазақ хандығы; Цин империясы; Ресей империясы;
Head of the organization Кабульдинов Зиябек Ермуханович Доктор исторических наук / профессор
Head of work Ошан Жанымхан жетекші ғылыми қызметкер / тарих ғылымдарының кондидаты
Native executive in charge