The object of research, development or design (in Russian) : Электронные отходы информационно – коммуникационных технологий (ИКТ)

The object of research, development or design (in Kazakh) : Ақпараттық-коммуникациялық технологиялардың (АКТ) электрондық қалдықтары

Aim of work (in Russian) : Развитие «зеленых» технологий путем разработки новых подходов к переработке электронных отходов, в том числе с применением углеродных нано препаратов.

Aim of work (in Kazakh) : Электрондық қалдықтарды қайта өңдеуге, соның ішінде көміртекті нано препараттарды қолдану арқылы жаңа тәсілдерді әзірлеу арқылы «жасыл» технологияларды дамыту.

Методы исследования (на русском) : Исследовательская стратегия данного этапа включает следующие подходы и этапы: 1) Экспериментальная - определение оптимальных параметров процессов переработки электронных отходов: дробление, измельчение, разделение и плавка в СВЧ – печи; применение измельченных пластиковых составляющих электронных отходов в качестве заполнителя при производстве строительных материалах. Исследования состава полученных продуктов: химический анализ, рентгенограммы, электронно-микроскопические снимки. 2) Оценка эффективности переработанного субстрата в качестве удобрения и стимулятора роста сельскохозяйственных растений.

Методы исследования (на казахском) : Осы кезеңнің зерттеу стратегиясы мынадай тәсілдер мен кезеңдерді қамтиды: 1) Эксперименттік - электрондық қалдықтарды қайта өңдеу процестерінің оңтайлы параметрлерін анықтау: уату, ұсақтау, бөлу және АЖЖ-пеште балқыту; электронды қалдықтардың ұсақталған пластикалық құрауыштарын құрылыс материалдарын өндіру кезінде толтырғыш ретінде қолдану. Алынған өнімдердің құрамын зерттеу: химиялық талдау, рентгенограммалар, электронды-микроскопиялық сурет түсірілімдері. 2) Тыңайтқыш және ауыл шаруашылығы өсімдіктерінің өсуін ынталандырушы ретінде қайта өңделген субстраттың тиімділігін бағалау.

Obtained results and novelty (in Russian) : В результате безреагентной переработки 35 кг материнских плат персональных компьютеров были получены следующие продукты: – шихта стальная– 17 672 г., которую можно использовать для производства стали. – слитки алюминия массой 7112 г (Al 98.86%) и 3412 г (Al 84%) – на алюминиевые заводы. – слитки меди массой 3682 г (Cu 99.96%) – на производство изделий из меди (сплавы, прутки и т.д.) – концентрат для получения меди на медеплавильных заводах - 7007 г с содержанием ценных компонентов: % (масс.): 35.50Cu; 4.65 Zn; 6.06 Al; 5.30 Sn; 7.71 Fe; 1.30 Pb; 0.34 Ni; 0.025 In; 410.54 g/t Ag; 6.82 g/t Au. - измельченный пластик для использования при производстве строительных материалов (полимеров, бетонов и др.). Стоимость 1 куб. метра бетона с добавкой пластика от 10 до 30% от объема песка снижается от 0,53 до 1,6 долларов. Общая ценность полученных простыми способами без применения сложной аппаратуры и реагентов металлических материалов оценивается прилизительно в 6368,7 $/ т плат. Ожидаемое общее снижение парниковых газов при дальнейшей переработке металлических материалов, полученных при переработке материнских плат, на промышленных предприятиях может составить более 10 тонн на единицу получаемой продукции.

Obtained results and novelty (in Kazakh) : 35 кг дербес компьютерлердің негізгі жүйелік тақталарын реагентсіз өңдеу нәтижесінде мынадай өнімдер алынды: - болат шикіқұрам - болат өндіру үшін пайдалануға болатын 17 672 г. - массасы 7112 г (Al 98.86%) және 3412 г (Al 84%) алюминий құймалары - алюминий зауыттарына. - салмағы 3682 г (Cu 99.96%) мыс құймалары - мыстан жасалған бұйымдарды (қорытпалар, шыбықтар және т.б.) өндіруге - мыс балқыту зауыттарында мыс алуға арналған концентрат - құрамында бағалы компоненттері бар 7007 г: % (салмақ): 35.50Cu; 4.65 Zn; 6.06 Al; 5.30 Sn; 7.71 Fe; 1.30 Pb; 0.34 Ni; 0.025 In; 410.54 г/т Ag; 6.82 г/т Au. - құрылыс материалдарын өндіру кезінде пайдалануға арналған ұсақталған пластик материалдар (полимерлер, бетондар және т.б.). Құм көлемінен 10-нан 30% -ға дейін пластик қосылған бетон құны 1 текше метрі 0,53-тен 1,6 долларға дейін төмендейді. Күрделі аппаратуралар мен реагенттерді қолданбастан қарапайым тәсілдермен алынған металл материалдардың жалпы құны жуықтап 6368,7 $/т. бағаланды. Жүйелік тақталарды қайта өңдеу нәтижесінде алынған металл материалдарын өнеркәсіптік кәсіпорындарда одан әрі өңдеу барысында жылыжай газдарының жалпы күтілетін төмендеуі өнімнің бір бірлігіне шаққанда 10 тоннадан асуы мүмкін.

The main constructive and technical economic indicators (in Russian) : Основные конструктивные и технико экономические показатели заключаются в оценке возможности: - извлечения ценных металлов из электронных отходов и возврат их в качестве сырья для металлургических предприятий. Это позволит снизить потребность в добыче полезных ископаемых, что снижает ущерб окружающей среде, связанный с добычей сырья и выбросами парниковых газов. - утилизации пластика электронных отходов в строительной индустрии. Пластик, заменяющий часть натурального материала (песок) имеет особые экологические преимущества – снижаются выбросы СО2 в расчете на 1м3 бетона до 18%. Кроме того использование пластика способствует уменьшению его количества в качестве отхода. Для получения образцов бетона марки М250 – М200 можно заменять 40-50% песка на пластик, а для получения бетонов более высоких марок М350 – М300 - заменять 10 – 20% песка на пластик.

The main constructive and technical economic indicators (in Kazakh) : Негізгі конструктивтік және техникалық экономикалық көрсеткіштер: - бағалы металдарды электрондық қалдықтардан және оларды металлургия кәсiпорындары үшiн шикiзат ретiнде қайтару. Бұл пайдалы қазбаларды өндіруге қажеттілікті, бұл шикізат өндіруге байланысты қоршаған ортаға залалды азайтады және жылыжай газдарының шығарындыларын төмендетуге мүмкіндік береді - құрылыс индустриясында электрондық қалдықтардың пластикасын залалсыздандыру. Табиғи материалдың бір бөлігін (құм) алмастыратын пластиктің ерекше экологиялық артықшылықтары бар - СО2 шығарындылары бетонның 1 м3 есебімен 18% -ға дейін төмендейді. Бұдан басқа, пластикті пайдалану қалдықтар ретінде оның мөлшерін азайтуға ықпал етеді. М250- М200 маркалы бетонның үлгілерін алу үшін құмның 40-50% -ын пластмассаға ауыстыруға болады, ал неғұрлым жоғары маркалы бетондарды алу үшін М350- М300 - 10 - 20% пластик құмды ауыстыруға болады.

Level of implementation (in Russian) : Нет внедрения

Level of implementation (in Kazakh) : Енгізу жоқ

Efficiency (in Russian) : Эффективность данного этапа исследований заключается в использовании вермикомпоста, полученного в результате переработки растительных отходов с применением культуры дождевых червей Eisenia и измельченного пластика (1 -10%) при выращивании руколлы. Проведенные исследования показали, что при использовании почвенной смеси, содержащей вермикомпост биомасса наземной части руколлы увеличилась на 15 - 20%. Предварительные расчеты показали, что при замене минеральных удобрений на вермикомпост (в соотношении 1:1) затраты на вырашивание руколлы могут снизится почти 2-3 раз.

Efficiency (in Kazakh) : Бұл зерттеу кезеңінің тиімділігі өсімдік қалдықтарын Eisenia жауынқұрттарының өсірінділерін және ұнтақталған пластикті (1–10%) пайдалана отырып қайта өңдеу арқылы алынған вермикомпостты руколла өсіру кезінде қолдануда болып табылады. Жүргізілген зерттеулер көрсеткендей, құрамында вермикомпост бар топырақ қоспасын пайдалану кезінде руколла жерүсті бөлігінің биомассасы 15 - 20% -ға ұлғайды. Алдын ала есептеулер көрсеткендей, минералдық тыңайтқыштарды вермикомпостқа ауыстыру кезінде (1:1 арақатынасында) руколланы сұрыптауға жұмсалатын шығындар шамамен 2-3 есе төмендеуі мүмкін.

Field of application (in Russian) : Металлургические предприятия, производители электронного и электротехнического оборудования, компании, специализирующиеся на переработке вторичного сырья, агропромышленный комплекс

Field of application (in Kazakh) : Металлургиялық кәсіпорындар, электрондық және электротехникалық жабдықтарды өндірушілер, екіншілік шикізатты қайта өңдеуге маманданған компаниялар, агроөнеркәсіптік кешендер.