The object of research, development or design (in Russian) : Artemisia albida, Artemisia scopaeformis и др.

The object of research, development or design (in Kazakh) : Artemisia albida, Artemisia scopaeformis және т.б.

Aim of work (in Russian) : Основной целью данного исследовательского проекта является использование лекарственных растительных ресурсов Казахстана, исследование природных биологически активных компонентов, определение физико-химического состава и выделение уникальных природных соединений с использованием современных химических и физико-химических методов. Далее последует изучение их структуры и взаимосвязи с биологической активностью. Проект по исследованию природных лекарственных средств из растительных ресурсов Artemisia L. будет заниматься передовыми фундаментальными и трансляционными исследованиями фитохимического состава и фармакологических свойств видов Artemisia для разработки натуральных и эффективных фитомедицинских препаратов для защиты от диабета, гриппа и будущих пандемий, угрожающих здоровью человека.

Aim of work (in Kazakh) : Бұл зерттеу жобасының негізгі мақсаты – Қазақстанның дәрілік өсімдік ресурстарын пайдалана отырып, табиғи биологиялық белсенді компоненттерді зерттеу, олардың физика-химиялық құрамын анықтау және қазіргі заманғы химиялық және физика-химиялық әдістер арқылы бірегей табиғи қосылыстарды бөліп алу. Бұдан кейін олардың құрылымы мен биологиялық белсенділік арасындағы өзара байланыс зерттеледі. Artemisia L. туысының өсімдік ресурстарынан табиғи дәрілік заттарды зерттеу жобасы Artemisia түрлерінің фитохимиялық құрамы мен фармакологиялық қасиеттерін зерттеуге бағытталған іргелі және трансляциялық зерттеулерді қамтиды. Жобаның мақсаты – қант диабетіне, тұмауға және адам денсаулығына қауіп төндіретін болашақ пандемияларға қарсы табиғи әрі тиімді фитомедициналық препараттарды әзірлеу.

Методы исследования (на русском) : методы ГФ РК, многоэлементного атомно-эмиссионного спектрального анализа, современные хроматографические методы анализа (высокоэффективная жидкостная хроматография, газовая хромато-масс-спектрометрия, тонкослойная хроматография), ЯМР-спектроскопия, биоскрининг.

Методы исследования (на казахском) : Қазақстан Республикасының мемлекеттік фармакопеясы (ҚР МФ) әдістері, көпэлементті атом-эмиссиялық спектрлік талдау, заманауи хроматографиялық әдістер (жоғары тиімді сұйық хроматография, газды хромато-масс-спектрометрия, жұқа қабатты хроматография), ЯМР-спектроскопия, биоскрининг әдістері қолданылды.

Obtained results and novelty (in Russian) : Впервые изучен качественный и количественный состав выбранных объектов, разработана блок-схема выделения биологически активных комплексов и веществ. Впервые из исследуемых лекарственных растений выделены соединения, определены их структуры. Также впервые была определена биологическая активность некоторых экстрактов и полученных соединений. Был получен косметический продукт в виде концентрированной эмульсии на основе гидролатов полыни.

Obtained results and novelty (in Kazakh) : Таңдалған объектілердің сапалық және сандық құрамы алғаш рет зерттелді, биологиялық белсенді кешендер мен заттарды бөліп алу бойынша блок-сұлба әзірленді. Зерттелген дәрілік өсімдіктерден алғаш рет бірқатар қосылыстар бөлініп алынып, олардың құрылымы анықталды. Сонымен қатар, кейбір экстракттар мен алынған қосылыстардың биологиялық белсенділігі алғаш рет анықталды. Косметикалық өнім жусан гидролаттарына негізделген концентрацияланған эмульсия түрінде алынды.

The main constructive and technical economic indicators (in Russian) : Экономическая эффективность или значимость работы: с экономической точки зрения, реализация проекта позволит выявить новые биологически активные природные соединения, которые могут быть использованы при создании лекарственных препаратов и их последующем внедрении в медицинскую практику, что будет способствовать ускоренному инновационному развитию экономики Республики Казахстан.

The main constructive and technical economic indicators (in Kazakh) : Жұмыстың экономикалық тиімділігі немесе маңыздылығы: экономикалық тұрғыдан алғанда, жобаны іске асыру жаңа биологиялық белсенді табиғи қосылыстарды анықтауға мүмкіндік береді. Олар дәрілік препараттарды жасау және медицина тәжірибесіне енгізу үшін пайдаланылуы мүмкін. Бұл өз кезегінде Қазақстан Республикасының экономикасының инновациялық дамуын жеделдетуге және фармацевтикалық тәуелсіздігін нығайтуға ықпал етеді.

Level of implementation (in Russian) : Акта внедрения нет

Level of implementation (in Kazakh) : Енгізу актісі жоқ

Efficiency (in Russian) : Реализация проекта позволит на основе выделенных биологически активных природных компонентов и комплексов получить лекарственные препараты с дальнейшим внедрением в медицину и будет способствовать форсированному инновационному развитию экономики Республики Казахстан.

Efficiency (in Kazakh) : Жобаны іске асыру биологиялық белсенді табиғи компоненттер мен кешендердің негізінде дәрілік заттарды алуға, болашақта медицинаға енгізуге мүмкіндік береді және Қазақстан Республикасы экономикасының жеделдетілген инновациялық дамуына ықпал етеді.

Field of application (in Russian) : Полученные результаты применимы в биоорганической химии, химии природных соединений, химической технологии и медицинской химии.

Field of application (in Kazakh) : Алынған нәтижелер биоорганикалық химия, табиғи қосылыстар химиясы, химиялық технология және медициналық химияда қолданылады.