The object of research, development or design (in Russian) : рынок электроэнергии Казахстана с большой долей возобновляемых источников энергии

The object of research, development or design (in Kazakh) : Жаңартылатын энергия көздерінің үлкен үлесі жағдайында Қазақстанның электр энергиясы нарығы

Aim of work (in Russian) : изучение путей формирования эффективной тарифной политики и новых рыночных механизмов в электроэнергетике Казахстана с учётом роста доли возобновляемых источников энергии и цифровизации сектора путем сравнения разных сценариев развития; разработка веб-платформы для эффективной работы оператора по поставке электроэнергии.

Aim of work (in Kazakh) : Қазақстанның электр энергетикасында жаңартылатын энергия көздері үлесін арттыру және түрлі сценарийлерді салыстыру арқылы саланы цифрландыру, тиімді тарифтік саясатты және жаңа нарықтық тетіктерді қалыптастыру жолдарын зерделеу; электр энергиясын жеткізуші оператордың тиімді жұмыстануы үшін веб-платформа әзірлеу.

Методы исследования (на русском) : оптимизационное, сценарное и прогнозное моделирование, оценка тарифной и инвестиционной политик в энергетическом секторе. PyPSA (Python for Power System Analysis) послужил основным инструментом моделирования, обеспечивая прозрачность, воспроизводимость и масштабируемость результатов.

Методы исследования (на казахском) : оптимизациялық, сценарийлік және болмдық модельдеу, энергетика секторындағы тарифтік және инвестициялық саясатты бағалау. PyPSA (Python for Power System Analysis) модельдеудің негізгі құралы ретінде қолданылып, нәтижелердің ашықтығын, қайталанатындығын және масштабталуын қамтамасыз етті.

Obtained results and novelty (in Russian) : разработана модель PyPSA-KZ с временным горизонтом до 2060 года; проведен анализ чувствительности системы к доле ВИЭ. Использованием методов оптимизации и агентного моделирования оценены влияние затрат, гибкости и тарифов при различных долях возобновляемых источников энергии и накопителей. Разработана структурированная модель рынка электроэнергии с открытой базой данных для Казахстана. Моделирование позволило определить компромисс между затратами и гибкостью, для обеспечения надежности и экономической эффективности системы. Прототип веб-платформы и элементы смарт-контрактов были протестированы. В результате исследования были разработаны рекомендации по совершенствованию тарифной политики, повышению инвестиционной привлекательности и поддержке развития прозрачного, эффективного и устойчивого рынка электроэнергии, соответствующего целям энергетического перехода Казахстана.

Obtained results and novelty (in Kazakh) : уақыттық көкжиегі 2060 жылға дейінгі PyPSA-KZ моделі әзірленді; жүйенің жаңартылатын энергия көздерінің үлесіне сезімталдығы талданды. Оптимизация және агенттік модельдеу әдістерін пайдалану арқылы жаңартылатын энергия көздері мен энергия сақтау жүйелерінің әртүрлі үлестерінде шығындардың, икемділіктің және тарифтердің әсері бағаланды. Қазақстан үшін ашық деректер базасы бар құрылымдалған электр энергиясы нарығы моделі жасалды. Модельдеу шығындар мен икемділік арасындағы оңтайлы тепе-теңдікті анықтауға және жүйенің сенімділігі мен экономикалық тиімділігін қамтамасыз етуге мүмкіндік берді. Веб-платформа прототипі мен смарт-келісімшарт элементтері сыналды. Зерттеу нәтижесінде тарифтік саясатты жетілдіру, инвестициялық тартымдылықты арттыру және Қазақстанның энергетикалық өту мақсаттарына сәйкес ашық, тиімді және орнықты электр энергиясы нарығын дамыту бойынша ұсынымдар әзірленді.

The main constructive and technical economic indicators (in Russian) : Жарияланымдар: 2023-2025 жылдар аралығында 11 мақала жарияланды: олардың ішінде CiteScore > 75 (Scopus) – 4; ҚР ҒЖБССҚК журналында – 1; Монография – 1; конференция материалдарында (IEEE/Scopus) –5. тіркелген авторлық құқықтар – 2; енгізу актілері – 2.

The main constructive and technical economic indicators (in Kazakh) : Жарияланымдар: 2023-2025 жылдар аралығында 11 мақала жарияланды: олардың ішінде CiteScore > 75 (Scopus) – 4; ҚР ҒЖБССҚК журналында – 1; Монография – 1; конференция материалдарында (IEEE/Scopus) –5. тіркелген авторлық құқықтар – 2; енгізу актілері – 2.

Level of implementation (in Russian) : 1. Акт внедрения результатов НИОКР между ТОО “Astana IT University” и ТОО “KAZ Green TEK Solar” на систему прогнозирования выработки электроэнергии солнечной электростанцией. 2. Акт внедрения результатов НИОКР между ТОО “Astana IT University” и АО «КОРЭМ» в виде разработанных рекомендации и предложении по доработке Информационной системы «Цифровая Платформа Энергетики (Цифровая Карта Генерации) РК».

Level of implementation (in Kazakh) : 1. «Astana IT University» ЖШС мен «KAZ Green TEK Solar» ЖШС арасындағы күн электр станциясының электр энергиясын өндіруді болжау жүйесі үшін ғылыми-зерттеу және тәжірибелік-конструкторлық жұмыстардың нәтижелерін енгізу туралы келісім. 2. «Astana IT University» ЖШС мен «KOREM» АҚ арасындағы Қазақстан Республикасы ақпараттық жүйесінің сандық энергетикалық платформасын (сандық генерация картасы) жетілдіру бойынша әзірленген ұсынымдар мен ұсыныстар түріндегі ғылыми-зерттеу және тәжірибелік-конструкторлық жұмыстардың нәтижелерін енгізу туралы келісім.

Efficiency (in Russian) :

Efficiency (in Kazakh) :

Field of application (in Russian) : Математическое моделирование, Казахстанский рынок электроэнергии, Экономика энергетики, Рынок возобновляемых источников энергии

Field of application (in Kazakh) : Математикалық модельдеу, Қазақстанның электр энергиясы нарығы, Энергетика экономикасы, Жаңартылатын энергия көздерінің нарығы