The object of research, development or design (in Russian) : Металлорежущие инструменты, технологические процессы обработки, обрабатываемые материалы, инструментальные системы и комплексы

The object of research, development or design (in Kazakh) : Металл кескіш құралдар, өңдеудің технологиялық процестері, өңделетін материалдар, аспаптық жүйелер мен кешендер

Aim of work (in Russian) : Исследование и проектирование оригинальных конструкций ресурсо-энергосберегающих металлорежущих инструментов для высокопроизводительной обработки поверхностей деталей машин с разработкой конструкторской и технологической документации. Комплекс мероприятий инструментального обеспечения обрабатывающих отраслей экономики РК направлен на устойчивое развитие, снижение негативного воздействия на окружающую среду и улучшение социального благополучия с разработкой концепции, и методологии управлением качества на основе интеграции принципов ESG

Aim of work (in Kazakh) : Конструкторлық және технологиялық құжаттаманы әзірлей отырып, машина бөлшектерінің беттерін жоғары өнімді өңдеуге арналған ресурс-энергия үнемдейтін металл кескіш құралдардың түпнұсқа конструкцияларын зерттеу және жобалау. ҚР экономикасының өңдеуші салаларын аспаптық қамтамасыз ету іс-шараларының кешені ESG қағидаттарын интеграциялау негізінде сапа басқармасының тұжырымдамасы мен әдіснамасын әзірлей отырып, орнықты дамуға, қоршаған ортаға теріс әсерді азайтуға және әлеуметтік әл-ауқатты жақсартуға бағытталған

Методы исследования (на русском) : Основные положения теории резания, принципы машиностроения, теоретической механики, проектирования металлорежущих инструментов, физико-механические методы испытаний, методы математического моделирования и оптимизации параметров, численных методов решения систем дифференциальных и интегро-дифференциальных уравнений, системы менеджмента качества, бережливое производство, квалиметрические методы и экономическая теория

Методы исследования (на казахском) : Кесу теориясының негізгі ережелері, машина жасау принциптері, теориялық механика, металл кесетін құралдарды жобалау, сынаудың физика-механикалық әдістері, параметрлерді математикалық модельдеу және оңтайландыру әдістері, дифференциалдық және интегралды-дифференциалдық теңдеулер жүйелерін шешудің сандық әдістері, сапа менеджменті жүйелері, арық өндіріс, квалиметриялық әдістер және экономикалық теория.

Obtained results and novelty (in Russian) : Научная значимость исследований обусловлена её фундаментальным характером и использования полученных теоретических разработок для разработки и организации производства металлорежущих инструментов с улучшенными эксплуатационными показателями, удовлетворяющие требованиям потребителя и рынка

Obtained results and novelty (in Kazakh) : Зерттеудің ғылыми маңыздылығы оның іргелі сипатына және тұтынушы мен нарықтың талаптарын қанағаттандыратын жақсартылған пайдалану көрсеткіштері бар металл кесетін құралдарды әзірлеу және өндіруді ұйымдастыру үшін алынған теориялық әзірлемелерді пайдалануға байланысты

The main constructive and technical economic indicators (in Russian) : Разработаны оригинальные конструкции металлорежущие инструменты для достижения повышение стойкости; уменьшения поверхности обрабатываемо поверхности; снижение затрат на инструмент за счёт оптимизации режимов; стабилизация стружкообразования и уменьшение вибраций. Подготовлена конструкторская и технологическая документация для опытных образцов; применено цифровое моделирование процессов и прочности (DEFORM 3D, ANSYS) для обоснования геометрии и режимов. Решения ориентированы на ресурсо- и энергосбережение и соответствуют ESG-подходу.

The main constructive and technical economic indicators (in Kazakh) : Металлкескіш құралдардың түпнұсқа конструкциялары әзірленді: құралдың төзімділігін арттыру; өңделетін беттің кедір-бұдырлығын азайту; кесу режимдерін оңтайландыру есебінен аспаптық шығындарды төмендету; жоңқа түзілуін тұрақтандыру және дірілді азайту мақсатында. Тәжірибелік үлгілерге арналған конструкторлық және технологиялық құжаттама дайындалды; геометрия мен режимдерді негіздеу үшін процестер мен беріктікке сандық модельдеу (DEFORM 3D, ANSYS) қолданылды. Шешімдер ресурс пен энергияны үнемдеуге бағдарланған және ESG қағидаттарына сәйкес келеді.

Level of implementation (in Russian) : Выполнен теоретическое обоснование, 3D-проектирование, моделирование тепловых и напряжённых состояний. Подготовлена конструкторская и технологическая документация. Разработан комплекс мероприятий инструментального обеспечения: планирование потребности, инструментооборот, восстановление и переточка, мониторинг износа, внедрение САУ инструментальным хозяйством и цифровых двойников. Подготовлены рекомендации по выбору рациональных геометрий и режимов резания для типовых материалов и операций. Созданы предпосылки для локализации и импортозамещения стандартных операций обработки.

Level of implementation (in Kazakh) : Теориялық негіздеме, 3D-жобалау және жылулық-кернеулі күйлерді модельдеу орындалды. Тәжірибелік үлгілерге арналған конструкторлық және технологиялық құжаттама дайындалды. Аспаптық қамтамасыз етудің іс-шаралар кешені әзірленді: қажеттілікті жоспарлау, аспап айналымы, қалпына келтіру және қайта қайрау, тозуды мониторингілеу, аспаптық шаруашылықты басқарудың автоматтандырылған жүйесін (АСУ) және цифрлық егіздерді енгізу. Типтік материалдар мен операциялар үшін ұтымды геометриялар мен кесу режимдерін таңдауға арналған ұсынымдар дайындалды. Стандартты өңдеу операцияларын жергіліктендіру және импортты алмастыру үшін алғышарттар жасалды.

Efficiency (in Russian) : Комплекс решений обеспечивает: рост стабильности процесса и качества (снижение брака), уменьшение простоев за счёт объединения переходов, благодаря оптимизированным режимам и управлению переточкой, сокращение циклов наладки и времени обработки, улучшение стружколомания и безопасности. Ресурсо- и энергосберегающий эффект достигается снижением контактных термо-мехнагрузок и рациональным подводом СОЖ; экологический - за счёт интеграции принципов ESG и продления жизненного цикла инструмента. Экономика жизненного цикла улучшается за счёт меньшей частоты замены инструментов, сокращения ремонтных операций и лучшей загрузки станочного парка.

Efficiency (in Kazakh) : Ұсынылған шешімдер кешені мына нәтижелерді қамтамасыз етеді: процестің тұрақтылығы мен сапасының артуы (ақау үлесінің төмендеуі), өтулерді біріктіру есебінен жабдықтың бос тұрып қалуын қысқарту, оңтайландырылған режимдер мен қайта қайрауды басқарудың арқасында ретке келтіру циклдері мен өңдеу уақытын қысқарту, жоңқаның үзілуін және қауіпсіздікті жақсарту. Ресурс пен энергияны үнемдеу әсері жанасу аймағындағы термо-механикалық жүктемелерді азайту және СОЖ-ты ұтымды беру арқылы жүзеге асады; экологиялық әсер - ESG қағидаттарын интеграциялау және құралдың өмірлік циклін ұзарту арқылы. Өмірлік цикл экономикасы құралдарды ауыстыру жиілігінің төмендеуі, жөндеу операцияларының қысқаруы және станок паркін тиімдірек жүктеу есебінен жақсарады.

Field of application (in Russian) : комплекс мероприятий инструментального обеспечения обрабатывающих отраслей экономики РК с проектированием оригинальных конструкций металлорежущих инструментов, новизна которых подтверждается патентами РК, для высокоточной и производительной обработки поверхностей деталей машин, позволяющие повысить точность и качество обработки, стойкость инструмента и его ресурс, будет конструкторская и технологическая документация и опытные образцы металлорежущих инструментов.

Field of application (in Kazakh) : Өңдеудің дәлдігі мен сапасын, құралдың тұрақтылығын және оның ресурсын арттыруға мүмкіндік беретін машина бөлшектерінің беттерін жоғары дәлдікпен және өнімді өңдеу үшін жаңалығы ҚР инновациялық патенттерімен расталатын металл кескіш құралдардың бірегей конструкцияларын жобалаумен ҚР экономикасының өңдеуші салаларын аспаптық қамтамасыз ету іс-шараларының кешенін әзірлеу, конструкторлық және технологиялық құжаттама және металл кесетін құралдардың тәжірибелік үлгілері болады.