The object of research, development or design (in Russian) : Объекты исследования: шунгитовый флотоконцентрат с разными стадиями перечистки, карбонизаты на основе минерального сырья, композиты ПАНИ/УМ.

The object of research, development or design (in Kazakh) : Зерттеу нысандары: әр түрлі тазарту сатылары бар шунгитті флотоконцентрат, минералды шикізат негізіндегі карбонизаттар, ПАНИ/УМ композиттері.

Aim of work (in Russian) : Цель проекта - сформировать полимерный слой на поверхности углеродного материала и изучить их электрокаталитические характеристики на примере реакции выделения водорода.

Aim of work (in Kazakh) : Жобаның мақсаты – көміртек материалының бетіне полимер қабатын қалыптастыру және олардың электрокаталитикалық сипаттамаларын сутектің бөліну реакциясы мысалында зерттеу.

Методы исследования (на русском) : Методы исследований: сканирующая электронная микроскопия, Рамановская спектроскопия, вольтамперометрия, электрохимическая импедансная спектроскопия.

Методы исследования (на казахском) : Зерттеу әдістері: сканерлеуші электронды микроскопия, Раман спектроскопиясы, вольтамперометрия, электрохимиялық импеданс спектроскопиясы.

Obtained results and novelty (in Russian) : Результаты исследований: Из шунгитовых флотоконцентратов были получены углеродные материалы с разным содержанием углерода. Путем карбонизации и парогазовой активации из материала с высоким содержанием углерода был получен пористый материал. Полученные углеродные материалы были изучены на реакцию выделения водорода в качестве носителя катализатора. Материал УМ/4 показал лучшие характеристики, наклон Тафеля которого составил 128,82 мВ/дек, а плотность тока обмена 30,30 × 10-5. Были проведены процессы химической окислительной и электрохимической полимеризации. Было выявлено, что при низкой температуре полимеризация проходит лучше, что подтверждают рамановские спектры. Была изучена реакция выделения водорода на композитах ПАНИ/УМ. Самый низкий наклон Тафеля составил 147 мВ/дек, который соотвествует композиту 3/ПАНИ/УМ. Реакция выделения водорода на композитах протекает по механизму Вольмера-Гейровского с лимитирующей стадией Вольмера. При изучении электрохимическорй импедансной спектроскопией самое низкое сопротивление переноса заряда отмечалось у композита 4/ПАНИ/УМ. Реакция выделения водорода впервые изучена на композитах полианилин на углероде.

Obtained results and novelty (in Kazakh) : Шунгитті флотоконцентраттардан құрамында көміртегі әртүрлі көміртекті материалдар алынды. Карбонизация және бу-газды белсендірлендіру арқылы кеуекті материал жоғары көміртекті материалдан алынды. Алынған көміртегі материалдары катализатор тасымалдаушысы ретінде сутектің бөліну реакциясына зерттелді. УМ/4 материалы ең жақсы сипаттамаларды көрсетті, Тафельдің көлбеуі 128,82 мВ/дек, ал алмасу тогының тығыздығы 30,30 × 10-5. Химиялық тотығу және электрохимиялық полимерлеу процестері жүргізілді. Төмен температурада полимерлеу жақсырақ болатыны анықталды, оны Раман спектрлері растайды. ПАНИ/УМ композиттерінде сутектің бөліну реакциясы зерттелді. Тафельдің ең төменгі көлбеуі 147 мВ/дек болды, ол 3/ПАНИ/УМ композитіне сәйкес келеді. Композиттердегі сутектің бөліну реакциясы Вольмер-Гейровскийдің механизмі бойынша Вольмердің шектеулі кезеңімен жүреді. Электрохимиялық импеданс спектроскопиясын зерттеу кезінде зарядтың ең төменгі кедергісі композит 4/ПАНИ/УМ-де байқалды. Сутектің шығарылу реакциясы алғаш рет көміртегі полианилинінің композиттерінде зерттелген.

The main constructive and technical economic indicators (in Russian) : Результаты исследований дают возможность расширить существующие представления о реакции электрохимического выделения водорода на композитах ПАНИ/УМ, а также использовать данные композиты в качестве катализаторов для электрохимического получения водорода.

The main constructive and technical economic indicators (in Kazakh) : Зерттеу нәтижелері ПАНИ/УМ композиттеріндегі сутектің электрохимиялық бөліну реакциясы туралы түсініктерді кеңейтуге, сондай-ақ осы композиттерді сутекті электрохимиялық алу үшін катализатор ретінде пайдалануға мүмкіндік береді.

Level of implementation (in Russian) :

Level of implementation (in Kazakh) :

Efficiency (in Russian) :

Efficiency (in Kazakh) :

Field of application (in Russian) : Область применения: электрокатализ, альтернативная энергетика, электрохимическое получение водорода.

Field of application (in Kazakh) : Қолдану саласы: электрокатализ, баламалы энергетика, сутектің электрохимиялық өндірісі.