The object of research, development or design (in Russian) : Комплексное исследование структурно-фазового состояния, морфологии, термодинамических и кинетических характеристик, а также механизмов взаимодействия с водородом наноструктурированных металлических гидридов на основе палладия с целью создания эффективных систем хранения и транспортировки водорода.

The object of research, development or design (in Kazakh) : Сутегін тиімді сақтау және тасымалдау жүйелерін құру мақсатында палладий негізіндегі наноқұрылымды металл гидридтерінің құрылымдық-фазалық күйін, морфологиясын, термодинамикалық және кинетикалық сипаттамаларын, сондай-ақ сутекпен өзара әрекеттесу механизмдерін кешенді түрде зерттеу.

Aim of work (in Russian) : Целью проекта является разработка и оптимизация метода получения наноструктурированных металлогидридных материалов системы Pd-Ti-Mg с высокими сорбционными характеристиками для хранения и транспортировки водорода, а также оценка их термодинамической и механической стабильности в условиях циклических процессов абсорбции-десорбции водорода.

Aim of work (in Kazakh) : Жобаның мақсаты сутегінің сақтау және тасымалдау үшін жоғары сорбциялық сипаттамалары бар Pd-Ti-Mg жүйесінің наноқұрылымды металл гидридті материалдарын алу әдісін әзірлеу және оңтайландыру, сонымен қатар сутегінің абсорбция-десорбция циклдік процестері жағдайында олардың термодинамикалық және механикалық тұрақтылығын бағалау.

Методы исследования (на русском) : В ходе исследования применялись передовые методы нанотехнологии и порошковой металлургии (механосинтез, SPS). Для определения структуры и фазового состава полученных материалов был проведён рентгенофазовый анализ (XRD). С целью изучения морфологии и наноструктуры использовалась сканирующая электронная микроскопия (SEM). Элементный состав определяли методом EDS. Механические свойства материалов оценивали с помощью микротвёрдостных испытаний и наноиндентации.

Методы исследования (на казахском) : Зерттеу барысында нанотехнология және ұнтақты металлургияның озық әдістері (механосинтез, SPS) қолданылды. Алынған материалдардың құрылымы мен фазалық құрамын анықтау үшін рентгенофазалық талдау (XRD) жүргізілді. Морфология мен наноқұрылымды зерттеу мақсатында сканерлеуші электронды микроскопия (SEM) пайдаланылды. Элементтік құрам EDS әдісімен анықталды. Материалдардың механикалық қасиеттері микрокаттылық және наноиндентация арқылы бағаланды.

Obtained results and novelty (in Russian) : Разработка и исследование высокоэффективных металлогидридов системы Pd-Ti-Mg на наноструктурированной основе с улучшенными свойствами для хранения и транспортировки водорода.

Obtained results and novelty (in Kazakh) : Сутегін сақтау және тасымалдау мақсатында қасиеттері жетілдірілген наноқұрылымды негіздегі Pd-Ti-Mg жүйесінің жоғары тиімді металл гидридтерін әзірлеу және зерттеу.

The main constructive and technical economic indicators (in Russian) : Эффективное и безопасное хранение водорода является ключевым условием развития водородной энергетики и экологически чистых технологий. Оптимизированные металлогидриды могут служить основой для создания новых, более эффективных систем хранения водорода, поддерживающих развитие водородных топливных элементов и связанных с ними технологий.

The main constructive and technical economic indicators (in Kazakh) : Сутегіні тиімді әрі қауіпсіз сақтау – сутегі энергетикасы мен экологиялық таза технологияларды дамытудың негізгі шарты болып табылады. Оңтайландырылған металл гидридтері сутек отын элементтері мен сутегіге негізделген технологияларды жетілдіруге мүмкіндік беретін жоғары тиімді сақтау жүйелерін қалыптастыруға негіз бола алады.

Level of implementation (in Russian) : Полученные в ходе исследования результаты обладают высоким потенциалом коммерциализации за счёт их внедрения в промышленные технологии и производственные процессы. Это открывает новые возможности для создания инновационных продуктов и технологий, способных изменить энергетический ландшафт и повысить доступность и эффективность систем хранения водорода.

Level of implementation (in Kazakh) : Зерттеу барысында алынған нәтижелер өнеркәсіптік технологияларды дамытуға, сондай-ақ өндірістік процестерге енгізу арқылы коммерцияландыруға кең мүмкіндіктер ашады. Бұл өз кезегінде сутегі энергетикасының дамуына серпін беріп, сутегі сақтау жүйелерінің қолжетімділігі мен тиімділігін арттыруға бағытталған инновациялық өнімдер мен технологияларды жасауға жол ашады.

Efficiency (in Russian) : Реализация данного проекта приведёт к значительному социально-экономическому эффекту, включая повышение эффективности и экономической целесообразности систем хранения водорода. Это, в свою очередь, будет способствовать ускорению развития водородной экономики, снижению выбросов углерода и созданию новых рабочих мест в высокотехнологичных отраслях.

Efficiency (in Kazakh) : Аталған жобаны іске асыру сутекті сақтау жүйелерінің тиімділігі мен экономикалық орындылығын арттыруды қамтитын елеулі әлеуметтік-экономикалық тиімділікке алып келеді. Бұл өз кезегінде сутек экономикасының дамуын жеделдетуге, көміртегі шығарындыларын қысқартуға және жоғары технологиялық салаларда жаңа жұмыс орындарын құруға ықпал ететін болады.

Field of application (in Russian) : Результаты разработки и исследования наноструктурированных металлических гидридов на основе палладия применяются в области хранения и транспортировки водорода, включая стационарные и мобильные водородные энергетические системы, топливные элементы, транспортную и энергетическую инфраструктуру, а также технологии получения и разделения высокочистого водорода. Данные материалы играют важную роль в создании экологически чистых и энергоэффективных систем, направленных на развитие водородной энергетики будущего.

Field of application (in Kazakh) : Палладий негізіндегі наноқұрылымды металл гидридтерін әзірлеу және зерттеу нәтижелері сутекті энергияны сақтау және тасымалдау саласында, соның ішінде стационарлық және мобильді сутек энергиясы жүйелерінде, отын элементтерінде, көлік және энергетика инфрақұрылымында, сондай-ақ жоғары таза сутекті алу және бөлу технологияларында қолданылады. Бұл материалдар болашақта сутек энергетикасын дамытуға бағытталған экологиялық таза және тиімді энергия жүйелерін құруда маңызды рөл атқарады.