The object of research, development or design (in Russian) : Объектом исследования работы являются штаммы пробиотических микроорганизмов, дрожжи, постбиотики, ферментированные продукты.

The object of research, development or design (in Kazakh) : Жұмыстың зерттеу объектісі - пробиотикалық микроорганизмдердің штамдары, дрожжы, постбиотиктер, ферменттелген өнімдер болып табылады.

Aim of work (in Russian) : Цель работы - исследование штаммов микроорганизмов для получения постбиотиков и создания на их основе биологически активной добавки с последующим их применением в разработке технологии молочных продуктов функциональной направленности.

Aim of work (in Kazakh) : Жұмыстың мақсаты - постбиотиктерді алу үшін микроорганизмдердің штаммдарын зерттеу және олардың негізінде биологиялық белсенді қоспаны құру, содан кейін оларды функционалды бағыттағы сүт өнімдерінің технологиясын жасауда қолдану.

Методы исследования (на русском) : Методы исследования – информационно-аналитический, микробиологический (включающий культуральный и метод идентификации штаммов микроорганизмов), методы DPPH и ABTS для оценки антиоксидантной активности постбиотиков.

Методы исследования (на казахском) : Зерттеу әдістері - ақпараттық-аналитикалық, микробиологиялық (микроорганизмдердің штаммдарын анықтаудың культуралық және әдісін қамтитын), постбиотиктердің антиоксиданттық белсенділігін бағалауға арналған DPPH және ABTS әдістері.

Obtained results and novelty (in Russian) : На основании теоретических исследований установлено, что палочковидные молочнокислые микроорганизмы синтезируют антиоксидантные пептиды, ферменты и бактериоцины, тогда как кокковые формы продуцируют имуномодулирующие экзополисахариды. Дрожжи Saccharomyces являются источником β-глюканов, маннанов и маннопротеинов. В качестве методов выделения постбиотиков выбраны термический, осаждение этанолом и ультрафильтрация. Морфолого-тинкториальный анализ культур из кумыса, шубата и квашеной капусты позволил выделить штаммы молочнокислых бактерий и Saccharomyces. Дрожжи кумыса характеризуются синтезом β-глюканов и маннанов, изоляты шубата — продукцией пептидов, органических кислот и бактериоцинов, квашеной капусты — экзополисахаридов. Наибольший прирост биомассы Lactobacillus и Leuconostoc (2,6–2,7 мг/см³) зарегистрирован на среде MRS при pH 6,1 и 28–32 °C; для Saccharomyces оптимальны условия среды Сабуро (pH 4,5, 30–32 °C), обеспечивающие 3,2–3,5 мг/см³. Стабильность OD₆₀₀ (вариация менее 5 %) подтверждает воспроизводимость роста. Наиболее эффективным методом выделения постбиотиков установлен термический, обеспечивающий 90–92 % сухого вещества и высокую антиоксидантную активность (86–89 %). Выход составил 88,0 ± 3,0% для Lacticaseibacillus sp., 92,0±2,0 % — для Leuconostoc sp. и 85,0 ± 3,0% — для Saccharomyces sp. Результаты демонстрируют научную новизну и подтверждают потенциал штаммов для разработки постбиотических БАД и молочных продуктов.

Obtained results and novelty (in Kazakh) : Теориялық зерттеулерге сүйене отырып, таяқша тәрізді сүт қышқылды микроорганизмдері антиоксидантты пептидтерді, ферменттерді және бактериоциндерді синтездейтіні анықталды, ал кокк формалары иммуномодуляциялық экзополисахаридтерді продуцирлейді. Saccharomyces дрожжысы β-глюкандардың, маннандардың және маннопротеиндердің көзі болып табылады. Постбиотиктерді оқшаулау әдістері ретінде термиялық, этанолды тұндыру және ультрафильтрация таңдалды. Қымыз, шұбат және ашытылған қырыққабат культураларын морфологиялық-тинкториалдық талдауы сүт қышқылды бактериялары мен Saccharomyces штамдарын оқшаулауға мүмкіндік берді. Қымыз дрожжысы β-глюкандар мен маннандардың, шұбат изоляттары—пептидтердің, органикалық қышқылдар мен бактериоциндердің, қырыққабат—экзополисахаридтердің синтезімен сипатталады. Lactobacillus, Leuconostoc (2,6–2,7 мг/см3) биомассасының ең үлкен өсімі pH 6,1 және 28-32°C MRS ортасында тіркелген; Saccharomyces үшін Сабуро ортасының оңтайлы жағдайлары pH 4,5, 30-32°C (3,2–3,5 мг/см3) қамтамасыз етеді. OD₆₀₀ тұрақтылығы (5%-дан аз вариацияда) өсудің қайталануын растайды. Постбиотиктерді оқшаулаудың ең тиімді әдісі термиялық болып табылады, ол 90-92% құрғақ зат пен жоғары антиоксиданттық белсенділікті (86-89%) қамтамасыз етеді. Шығу пайызы Lacticaseibacillus sp. үшін 88,0±3,0%, Leuconostoc sp. үшін 92,0±2,0% және Saccharomyces sp. үшін 85,0 ±3,0% құрады. Нәтижелер ғылыми жаңалықты көрсетеді және постбиотикалық ББҚ мен сүт өнімдерін жасау үшін штаммдардың әлеуетін растайды.

The main constructive and technical economic indicators (in Russian) : Основные конструктивные и технико-экономические показатели - разработка оптимальных условий получения постбиотиков из штаммов молочнокислых бактерий и дрожжей рода Saccharomyces, обеспечивающих высокий выход и сохранение биоактивных свойств. Внедрение постбиотиков в технологию функциональных молочных продуктов формирует основу для производства продуктов нового поколения с высокой физиологической активностью и экономической эффективностью. Экономический эффект проекта заключается в создании новых продуктов с высокой добавленной стоимостью, что открывает новые возможности для экспорта и повышает конкурентоспособность отечественных производителей на мировом рынке.

The main constructive and technical economic indicators (in Kazakh) : Негізгі конструктивті және техникалық - экономикалық көрсеткіштер - жоғары өнімділігі мен биоактивті қасиеттердің сақталуын қамтамасыз ететін Saccharomyces тұқымдасының дрожжылары мен сүт қышқылды бактериялар штаммдарынан постбиотиктерді алудың оңтайлы жағдайларын әзірлеу. Функционалды сүт өнімдерінің технологиясына постбиотиктерді енгізу физиологиялық белсенділігі мен экономикалық тиімділігі жоғары жаңа буын өнімдерін өндіруге негіз болады. Жобаның экономикалық әсері экспортқа жаңа мүмкіндіктер ашатын және отандық өндірушілердің әлемдік нарықтағы бәсекеге қабілеттілігін арттыратын жоғары қосылған құны бар жаңа өнімдерді жасау болып табылады.

Level of implementation (in Russian) : Степень внедрения - научный проект выполняется 1 год, внедрение предусмотрено на 3 год выполнения проекта.

Level of implementation (in Kazakh) : Енгізу дәрежесі – ғылыми жоба 1 жыл ішінде орындалады, ал жобаны орындаудың 3-жылында енгізу жоспарланған.

Efficiency (in Russian) : Эффективность - создание функциональных молочных продуктов с применением постбиотических БАД нового поколения, способствующих укреплению иммунной системы, профилактике воспалительных процессов и повышению качества жизни населения при одновременном снижении затрат на лечение заболеваний.

Efficiency (in Kazakh) : Тиімділік - иммундық жүйені нығайтуға, қабыну процестерінің алдын алуға және ауруларды емдеуге кететін шығындарды азайта отырып, халықтың өмір сүру сапасын арттыруға ықпал ететін жаңа буынның постбиотикалық ББҚ қолдана отырып, функционалды сүт өнімдерін құру.

Field of application (in Russian) : Область применения – предприятия молочной промышленности.

Field of application (in Kazakh) : Қолдану саласы - сүт өнеркәсібі кәсіпорындары.