The object of research, development or design (in Russian) : Объектом исследования являются древность и средневековье Сарыарки: исследование и сохранение археологического наследия

The object of research, development or design (in Kazakh) : Зерттеу нысаны «Сарыарқаның археологиялық мұрасы (тас дәуірінен ортағасырға дейін)» болып табылады

Aim of work (in Russian) : Основной целью программы является тeopeтичecкoe мoдeлиpoвaниe и мeждиcциплинapныe иccлeдoвaния иcтopикo-культуpных пpoцeccoв нa тeppитopии Capыapки oт эпoхи кaмня дo cpeднeвeкoвья в кoнтeкcтe изучeния мeжкультуpных кoнтaктoв в Цeнтpaльнoй Eвpaзии.

Aim of work (in Kazakh) : Бағдарламаның негізгі мақсаты ежелгі Орталық Еуразиядағы мәдениетаралық байланыстарды зерттеу контекстінде Сарыарқа аумағындағы тас дәуірінен орта ғасырларға дейінгі тарихи-мәдени процестерді теориялық модельдеу және пәнаралық зерттеулер.

Методы исследования (на русском) : Исследования 2025 года осуществлялись на основе фондовых материалов музеев Улытауской, Карагандинской и Костанайской областей, а также в результате полевых разведок и раскопок 2024–2025 годов.

Методы исследования (на казахском) : 2025 жылғы зерттеулер Ұлытау, Қарағанды және Қостанай облыстары мұражайларының қор материалдары негізінде, сондай-ақ 2024-2025 жылдардағы далалық барлау мен қазба жұмыстарының нәтижесінде жүзеге асырылды.

Obtained results and novelty (in Russian) : По каменному веку выполнено изучение каменной индустрии неолита и энеолита, анализ коллекций с памятников Борсенгир и Музбель, а также уточнение культурно-технологических характеристик палеолита региона. По бронзовому веку сформированы базы данных памятников, исследованы центры металлургии Улытау, проведены раскопки на памятниках Акмая и поселениях раннего металла Северной Сарыарки. Работы по раннему железному веку включали изучение жилищной архитектуры, систематизацию музейных коллекций, выявление и обследование новых памятников Сарыарки и Кокшетауской возвышенности. В блоке по средневековью исследованы материалы по Улусу Жошы, погребальные и культовые комплексы VI–XV вв., караванные пути, этнокультурная история племенных союзов, петроглифы и родовые тамги. Проведены археологические исследования городища Хан-Ордасы.

Obtained results and novelty (in Kazakh) : Тас дәуіріне сәйкес неолит және энеолит тас өнеркәсібін зерттеу, Борсенгир және Музбель ескерткіштеріндегі коллекцияларды талдау, сондай-ақ аймақтың палеолит дәуірінің мәдени-технологиялық сипаттамаларын нақтылау жүргізілді. Қола дәуірі бойынша ескерткіштердің деректер базасы құрылды, Ұлытау металлургия орталықтары зерттелді, Ақмай ескерткіштері мен Солтүстік Сарыарқаның ерте металл қоныстарында қазба жұмыстары жүргізілді. Ерте темір дәуірі бойынша жұмыстарға тұрғын үй архитектурасын зерттеу, мұражай коллекцияларын жүйелеу, Сарыарқа мен Көкшетау биіктігінің жаңа ескерткіштерін анықтау және зерттеу кірді. Блокта орта ғасырларға сәйкес Жошы Ұлысы, VI–XV ғасырлардағы жерлеу және ғибадат кешендері, керуен жолдары, тайпалық одақтардың этномәдени тарихы, петроглифтер мен рулық таңбалар зерттелді. Хан Ордасы қалашығына археологиялық зерттеулер жүргізілді.

The main constructive and technical economic indicators (in Russian) : нет

The main constructive and technical economic indicators (in Kazakh) : Жоқ

Level of implementation (in Russian) : В ходе проекта опубликовано 23 научных и научно-популярных работ, включая 9 статей в журналах базы Scopus, 3 статьи в журналах, рекомендованных КОКСНВО МНВО РК, 3 монографии и 8 статей в материалах конференций. Участники проекта приняли участие в научном семинаре, круглом столе и международной летней полевой школе «Междисциплинарные методы в археологии».

Level of implementation (in Kazakh) : Жоба барысында 23 ғылыми және ғылыми-көпшілік жұмыстар жарияланды, оның ішінде Scopus базасының журналдарында 9 мақала, ҚР ҰӘҚ КОКСНВО ұсынған журналдарда 3 мақала, конференция материалдарында 3 монография және 8 мақала. Жобаға қатысушылар "археологиядағы пәнаралық әдістер"атты ғылыми семинарға, дөңгелек үстелге және халықаралық жазғы дала мектебіне қатысты.

Efficiency (in Russian) : В ходе проекта опубликовано 23 научных и научно-популярных работ, включая 9 статей в журналах базы Scopus, 3 статьи в журналах, рекомендованных КОКСНВО МНВО РК, 3 монографии и 8 статей в материалах конференций. Участники проекта приняли участие в научном семинаре, круглом столе и международной летней полевой школе «Междисциплинарные методы в археологии».

Efficiency (in Kazakh) : Жоба барысында 23 ғылыми және ғылыми-көпшілік жұмыстар жарияланды, оның ішінде Scopus базасының журналдарында 9 мақала, ҚР ҰӘҚ КОКСНВО ұсынған журналдарда 3 мақала, конференция материалдарында 3 монография және 8 мақала. Жобаға қатысушылар "археологиядағы пәнаралық әдістер"атты ғылыми семинарға, дөңгелек үстелге және халықаралық жазғы дала мектебіне қатысты.

Field of application (in Russian) : в области социальных и гуманитарных наук

Field of application (in Kazakh) : Әлеуметтік және гуманитарлық ғылымдар саласында