Inventory number IRN Number of state registration
0325РК01703 AP27510879-KC-25 0125РК00329
Document type Terms of distribution Availability of implementation
Краткие сведения Gratis Number of implementation: 0
Not implemented
Publications
Native publications: 0
International publications: 0 Publications Web of science: 0 Publications Scopus: 0
Patents Amount of funding Code of the program
0 30000000 AP27510879
Name of work
Изучение и сохранение исчезающих видов остролодочника методами биотехнологии
Type of work Source of funding Report authors
Fundamental Карашолакова Лаззат Наушабаевна
0
0
0
0
Customer МНВО РК
Information on the executing organization
Short name of the ministry (establishment) МНВО РК
Full name of the service recipient
Некоммерческое акционерное общество "Жетысуский университет имени Ильяса Жансугурова"
Abbreviated name of the service recipient НАО ЖУ им.И.Жансугурова
Abstract

В Казахстане встречается 119 видов остролодочника, из которых 36 являются эндемичными, а 10 включены в Красную книгу. Объектом исследования являются редкие и эндемичные виды рода Oxytropis.

Қазақстанда кекіре туысының 119 түрі кездеседі, олардың 36 түрі эндем, ал 10 түрі Қызыл кітапқа енгізілген. Зерттеу нысаны ретінде Oxytropis туысының сирек және эндем түрлері алынды.

Цель 1 – Фитохимическое изучение малоизученных видов остролодочника методами газовой хроматографии с пламенно-ионизационным детектором (GС/FID) и масс-спектрометрии (GC/MS); Цель 2 – Сохранение исчезающих видов остролодочника, в том числе редких и эндемичных, методами биотехнологии (метод культуры тканей, криоконсервация).

1-мақсат – жалын-иондаушы детекторы бар газ хроматографиясы (GС/FID) және масс-спектрометрия (GC/MS) әдістерімен аз зерттелген кекіре түрлерін фитохимиялық зерттеу; 2-мақсат – жойылып кету қаупі бар кекіре түрлерін, оның ішінде сирек кездесетін және эндем түрлерін биотехнология әдістерімен сақтау (тіндерді өсіру әдісі, криосақтау).

При реализации задач первого года проекта были использованы геоботанические, биотехнологические методы (метод культуры тканей, введение в культуру in vitro, микроклональное размножение.

Жобаның бірінші жылындағы міндеттерді іске асыру барысында геоботаникалық және биотехнологиялық әдістер қолданылды (тіндер культурасы әдісі, in vitro жағдайында культураға енгізу, микроклондық көбейту).

Очищенные семена Остролодочника алматинского заложены на разные температуры хранения +4°С, –20°С и –196°С.

Тазартылған Алматы кекіресінің тұқымдары сақтау үшін әртүрлі температуралық режимдерге +4°C, –20°C және –196° қойылды.

Для проведения полевых и лабораторных экспериментов был произведен закуп расходных материалов на общую сумму 8,1 млн тенге. Создан гербарный материал, определены найденные виды остролодочника. Организованы 2 полевые экспедиции по поиску популяций редких и эндемичных видов остролодочника в Туркестанскую и Алматинскую область. Собраны плоды с семенами Остролодочника алматинского (Oxytropis almaatensis) в Алматинской области для создания коллекции семян при температурах +4°С, –20°С и –196°С.

Далалық және зертханалық эксперименттерді жүргізу үшін жалпы 8,1 млн теңгеге шығын материалдары сатып алынды. Гербарий материалы жасалып, табылған кекіре түрлері анықталды. Түркістан және Алматы облыстарында кекіренің сирек және эндем түрлерінің популяцияларын іздеу мақсатында 2 далалық экспедиция ұйымдастырылды. +4°С, –20°С және –196°С температураларда сақталатын тұқым коллекциясын құру үшін Алматы облысында Алматы кекіресінің (Oxytropis almaatensis) жемістері мен тұқымдары жиналды.

Не внедрено

Енгізілмеді

В настоящее время проект находится на этапе сбора данных и формирования методической базы. На основе полученных результатов будет создана научная база, которая позволит оптимизировать cпособы введения в культуру in vitro, микроклонального размножения и режимы хранения семян. С помощью метода микроклонального размножения растения можно размножать в больших количествах в лабораторных условиях, независимо от времени года.

Қазіргі уақытта жоба деректерді жинау және әдістемелік базаны қалыптастыру сатысында тұр. Алынған нәтижелер негізінде in vitro культурасына енгізу тәсілдерін, микроклонды көбейтуді және тұқымдарды сақтау режимдерін оңтайландыруға мүмкіндік беретін ғылыми база құрылады. Микроклонды көбейту әдісі арқылы өсімдіктерді жыл мезгіліне тәуелсіз зертханалық жағдайда көптеп көбейтуге болады.

Созданный банк и криоколлекция семян, а также коллекция in vitro асептических растений могут послужить материалом для восстановления популяций редких и эндемичных видов Oxytropis. Также данный растительный материал может использоваться для обмена генетическим материалом между отечественными и зарубежными научно-исследовательскими организациями с целью пополнения их полевых и in vitro коллекций, а также банков семян.

Құрылған тұқым банкі мен криотұқым коллекциясы, сондай-ақ in vitro жағдайындағы асептикалық өсімдіктер коллекциясы Oxytropis туысының сирек және эндем түрлерінің популяцияларын қалпына келтіруге материал бола алады. Сондай-ақ бұл өсімдік материалы отандық және шетелдік ғылыми-зерттеу ұйымдары арасында генетикалық материал алмасу үшін пайдаланылып, олардың далалық және in vitro коллекцияларын, сондай-ақ тұқым банктерін толықтыруға мүмкіндік береді.

UDC indices
58.17, 62.33.29
International classifier codes
62.33.29; 62.99.37; 34.03.33; 34.29.35;
Key words in Russian
микроклональное размножение; криоконсервация; коллекция семян; фитохимия; Газовая хроматография;
Key words in Kazakh
микроклонды көбейту; криосақтау; тұқым коллекциясы; фитохимия; Газды хроматография;
Head of the organization Бурибаев Ермек Абильтаевич Доктор юридических наук / Профессор
Head of work Карашолакова Лаззат Наушабаевна Phd / Ассоциированный профессор