The object of research, development or design (in Russian) : Эмульсионные системы «нефть–вода» на основе казахстанских асфальтенсодержащих нефтей, стабилизированные ПАВ и наночастицами, для повышения нефтеотдачи пластов.

The object of research, development or design (in Kazakh) : Қазақстанның асфальтенге бай мұнайлары негізіндегі, беттік-белсенді заттар мен нанобөлшектер арқылы тұрақтандырылған «мұнай–су» эмульсиялық жүйелері, қабаттардың мұнайбергіштігін арттыруға арналған.

Aim of work (in Russian) : Экспериментально и теоретически исследовать влияние ионного состава, ПАВ и наночастиц на процессы эмульгирования и стабильность эмульсий в системе «нефть–вода» для казахстанских асфальтенсодержащих нефтей с последующей разработкой оптимальных рецептур для повышения нефтеотдачи пластов.

Aim of work (in Kazakh) : Қазақстанның асфальтенге бай мұнайлары үшін «мұнай–су» жүйесінде эмульсияның түзілу үдерістеріне және оның тұрақтылығына иондық құрамның, беттік-белсенді заттардың және нанобөлшектердің әсерін тәжірибелік және теориялық тұрғыдан зерттеп, кейіннен қабаттардың мұнай бергіштігін арттыруға арналған оңтайлы құрамдарды әзірлеу.

Методы исследования (на русском) : Лабораторные статические и динамические испытания эмульсий (bottle-тесты, анализ распределения размеров капель), реологические измерения при различных скоростях сдвига, физико-химический анализ свойств фаз (межфазное натяжение, вязкость, плотность), ионный анализ пластовых и морских вод, а также сравнение систем «ПАВ» и «ПАВ–наночастицы» для оценки их влияния на эмульгирование и стабильность.

Методы исследования (на казахском) : эмульсияларға жүргізілетін зертханалық статикалық және динамикалық сынақтар (bottle-тесттер, тамшы өлшемдерінің таралуын талдау), әртүрлі ығысу жылдамдықтарында реологиялық өлшеулер, фазалардың физика-химиялық қасиеттерін (фазалар арасындағы беттік керілу, тұтқырлық, тығыздық) талдау, пласт және теңіз суларының иондық құрамын анықтау, сондай-ақ эмульсияның түзілуі мен оның тұрақтылығына әсерін бағалау үшін «ББЗ» және «ББЗ–нанобөлшектер» жүйелерін салыстыру.

Obtained results and novelty (in Russian) : Полученные результаты и научная новизна заключаются в том, что впервые для казахстанских асфальтенсодержащих нефтей систематически исследовано совместное влияние ионного состава, ПАВ и наночастиц на процессы эмульгирования и долговременную стабильность эмульсий в системе «нефть–вода». Показано, что эффективность эмульгирования и устойчивость эмульсий в наибольшей степени определяется энергией гомогенизации, взаимодействием «ПАВ–наночастица», ионным составом (NaCl, MgCl₂), а также физико-химическими условиями (pH, солёность, температура). Разработаны и экспериментально отработаны три протокола приготовления и оценки эмульсий, позволяющие подбирать оптимальные рецептуры для повышения нефтеотдачи пластов. Предлагаемые эмульсионные системы на основе гибридных составов «ПАВ–наночастицы» формируют базу для дальнейшего масштабирования и внедрения в процессы EOR на месторождениях Казахстана.

Obtained results and novelty (in Kazakh) : Алынған нәтижелер мен ғылыми жаңалық мынада: алғаш рет Қазақстанның асфальтенге бай мұнайлары үшін «мұнай–су» жүйесінде иондық құрамның, беттік-белсенді заттардың (ББЗ) және нанобөлшектердің эмульциалану процестеріне және эмульсияның ұзақ мерзімді тұрақтылығына бірлескен әсері жүйелі түрде зерттелді. Эмульгирлеу тиімділігі мен эмульсия тұрақтылығы ең алдымен гомогенизация энергиясымен, «ББЗ–нанобөлшек» өзара әрекеттесуімен, иондық құраммен (NaCl, MgCl₂), сондай-ақ pH, тұздылық және температура сияқты физика-химиялық жағдайлармен анықталатыны көрсетілді. Эмульсияларды дайындау және бағалау бойынша үш эксперименттік протокол әзірленіп, тәжірибеде тексерілді, бұл қабаттардың мұнайбергіштігін арттыруға арналған оңтайлы рецептураларды таңдауға мүмкіндік береді. «ББЗ–нанобөлшек» гибридті құрамдарына негізделген ұсынылып отырған эмульсиялық жүйелер Қазақстан кен орындарында EOR процестерін әрі қарай ауқымдандыру және енгізу үшін негіз қалайды.

The main constructive and technical economic indicators (in Russian) : Основные конструктивные и технико-экономические показатели проекта заключаются в разработке и лабораторной отработке трёх протоколов приготовления и оценки эмульсионных систем «нефть–вода» на основе казахстанских асфальтенсодержащих нефтей, пластовых и каспийских вод, стабилизированных комбинациями доступных ПАВ (AOS, SDS) и наночастиц оксидов металлов (TiO₂, Al₂O₃, NiO). Технический результат проекта — формирование базы оптимальных составов и режимов эмульгирования (энергия гомогенизации, ионный состав, pH, солёность, температура), пригодных для масштабирования в процессы повышения нефтеотдачи пластов, при этом технико-экономический эффект связан с использованием местного сырья и реагентов, снижением удельных химических затрат и повышением эффективности извлечения запасов на зрелых месторождениях Казахстана.

The main constructive and technical economic indicators (in Kazakh) : Қазақстанның асфальтенге бай мұнайлары, пласт сулары және Каспий теңізі суы негізінде, қолжетімді беттік-белсенді заттар (AOS, SDS) мен металл оксиді нанобөлшектерінің (TiO₂, Al₂O₃, NiO) комбинациялары арқылы тұрақтандырылған «мұнай–су» эмульсиялық жүйелерін дайындау және бағалау бойынша үш зертханалық протоколды әзірлеу және сынақтан өткізу. Жобаның техникалық нәтижесі – эмульсия түзілуінің оңтайлы құрамдары мен режимдерінің (гомогенизация энергиясы, иондық құрам, pH, тұздылық, температура) базасын қалыптастыру және оларды қабаттардың мұнай бергіштігін арттыру үдерістерінде ауқымдандыруға бейімдеу, ал техника-экономикалық тиімділігі – жергілікті шикізат пен реагенттерді пайдалану, меншікті химиялық шығындарды азайту және Қазақстанның кемеліне жеткен кен орындарында қорларды өндіру тиімділігін арттырумен байланысты.

Level of implementation (in Russian) : Технология соответствует уровню TRL 1: сформулирована фундаментальная концепция применения эмульсионных систем «нефть–вода», стабилизированных ПАВ и наночастицами, выполнен целевой обзор литературы и подготовлены научные публикации, обосновывающие полезность и новизну подхода.

Level of implementation (in Kazakh) : Технология TRL 1 деңгейіне сәйкес келеді: «мұнай–су» эмульсиялық жүйелерін ББЗ мен нанобөлшектер арқылы қолданудың іргелі тұжырымдамасы қалыптастырылған, мақсатты әдеби шолу жүргізілген және ұсынылып отырған тәсілдің пайдалығын әрі жаңалығын негіздейтін ғылыми жарияланымдар дайындалған.

Efficiency (in Russian) : Эффективность проекта заключается в формировании научно обоснованной базы по подбору составов эмульсионных систем «нефть–вода» на основе казахстанских асфальтенсодержащих нефтей, позволяющей выявить ключевые параметры, управляющие эмульсия түзілуі мен стабильностью, и тем самым создать предпосылки для последующего повышения нефтеотдачи пластов и снижения удельных химических затрат при разработке месторождений.

Efficiency (in Kazakh) : Жобаның тиімділігі – Қазақстанның асфальтенге бай мұнайлары негізінде «мұнай–су» эмульсиялық жүйелерінің құрамын іріктеуге арналған ғылыми негізделген базаның қалыптасуында. Бұл база эмульсияның түзілуі мен оның тұрақтылығын айқындайтын негізгі параметрлерді анықтауға мүмкіндік береді және соның нәтижесінде қабаттардың мұнай бергіштігін арттыруға, сондай-ақ кен орындарын игеру кезінде меншікті химиялық шығындарды азайтуға алғышарт жасайды.

Field of application (in Russian) : Процессы разработки и повышения нефтеотдачи пластов на месторождениях Казахстана, в том числе при заводнении и химическом воздействии, где возможно использование эмульсионных систем «нефть–вода», стабилизированных ПАВ и наночастицами, для интенсификации вытеснения нефти и оптимизации расхода химических реагентов.

Field of application (in Kazakh) : Қазақстан кен орындарындағы қабаттарды игеру және олардың мұнай бергіштігін арттыру үдерістері; соның ішінде су айдау және химиялық әсер ету кезінде мұнайды ығыстыруды қарқындату әрі химиялық реагенттер шығынын оңтайландыру мақсатында ББЗ мен нанобөлшектер арқылы тұрақтандырылған «мұнай–су» эмульсиялық жүйелерін пайдалану.