The object of research, development or design (in Russian) : экстракты адониса тяньшанского (Adonis tianschanica Adolf. Lipsch) и адониса летнего (Adonis aestivalis L.)

The object of research, development or design (in Kazakh) : Тянь-Шань адонисі (Adonis tianschanica Adolf. Lipsch) және жазғы адонис (Adonis aestivalis L.) сығындылары

Aim of work (in Russian) : Разработка и научное обоснование стандартизации, оценки стабильности, безопасности и биологической активности экстрактов из A. tianschanica и A. aestivalis, создание нормативной документации растительных фармацевтических субстанций и подготовка научных публикаций, обеспечивающих дальнейшее применение данных экстрактов в фармацевтической практике.

Aim of work (in Kazakh) : A. tianschanica және A. aestivalis өсімдіктері сығындыларын стандартизациялау, тұрақтылығын, қауіпсіздігін және биологиялық белсенділігін бағалауды ғылыми тұрғыдан негіздеу, өсімдік фармацевтикалық субстанцияларының нормативтік құжаттамасын әзірлеу және экстрактілерді фармацевтикалық тәжірибеде қолдануды қамтамасыз ететін ғылыми жарияланымдар дайындау.

Методы исследования (на русском) : Для стандартизации использовались методики, включенные в Государственную Фармакопею Республики Казахстан. Антиоксидантная активность исследована с использованием методов DPPH, ABTS и CUPRAC. Цитотоксичность оценивалась на клетках RAW, противовоспалительная активность с помощью метода определения продукции оксидов азота, а кардиотоническая активность фармакологическими методами in vitro.

Методы исследования (на казахском) : Стандартизациялау кезінде Қазақстан Республикасының Мемлекеттік фармакопеясында сипатталған әдістемелер қолданылды. Антиоксиданттық белсенділігі DPPH, ABTS және CUPRAC әдістерімен зерттелді. Цитотоксикалық әсер RAW жасушаларында бағаланды, қабынуға қарсы белсенділік азот оксидтерінің өнімділігін анықтау әдісімен анықталды, ал кардиотоникалық белсенділік in vitro фармакологиялық әдістермен зерттелді.

Obtained results and novelty (in Russian) : Экстракт A. tianschanica продемонстрировал выраженный противовоспалительный эффект, тогда как A. aestivalis проявил значительные антиоксидантные свойства, подтвержденные различными методами. Кроме того, оба экстракта были изучены на предмет кардиотонической активности и показали положительное влияние на сердечную функцию. Оба экстракта показали стабильность при хранении, что свидетельствует о возможности их стандартизированного применения в фармацевтической практике.

Obtained results and novelty (in Kazakh) : A. tianschanica сығындысы айқын қабынуға қарсы әсер көрсетті, ал A. aestivalis сығындысы әртүрлі әдістермен расталған елеулі антиоксиданттық қасиеттерге ие болды. Сонымен қатар, екі сығынды да кардиотоникалық белсенділікке зерттеліп, жүрек қызметіне оң әсерін көрсетті. Екі экстракт те сақтау кезінде тұрақтылық көрсетті, бұл олардың фармацевтикалық тәжірибеде стандартталған түрде қолданылуы мүмкін екендігін дәлелдейді.

The main constructive and technical economic indicators (in Russian) : Экстракты A. tianschanica и A. aestivalis соответствовали спецификации стабильности при хранении. Экстракт A. tianschanica проявил выраженный противовоспалительный эффект, тогда как A. aestivalis продемонстрировал значительные антиоксидантные свойства. Кроме того, оба экстракта показали кардиотоническую активность при проведении фармакологических исследований in vitro. Эти показатели подтверждают возможность их стандартизированного применения в фармацевтической практике.

The main constructive and technical economic indicators (in Kazakh) : A. tianschanica және A. aestivalis өсімдіктері сығындыларының тұрақтылығын сақтау нәтижелері регламенттелген нормаларға сай болды. A. tianschanica сығындысы айқын қабынуға қарсы әсер көрсетті, ал A. aestivalis айтарлықтай антиоксиданттық қасиеттерін танытты. Сонымен қатар, екі экстракт та in vitro фармакологиялық зерттеулер кезінде кардиотоникалық белсенділігін көрсетті. Бұл көрсеткіштер олардың фармацевтикалық тәжірибеде стандартталған қолдану мүмкіндігін растайды.

Level of implementation (in Russian) : Полученные данные и стандартизированные экстракты A. tianschanica и A. aestivalis могут быть использованы в дальнейших научных исследованиях и разработках растительных фармацевтических препаратов. Разработанные методики оценки стабильности, безопасности и биологической активности обеспечивают основу для их внедрения потенциальное использование в фармацевтической промышленности.

Level of implementation (in Kazakh) : Алынған деректер A. tianschanica және A. aestivalis сығындылары өсімдік фармацевтикалық препараттарын әзірлеу мен одан әрі ғылыми зерттеулерде қолдануға мүмкіндік береді. Дайындалған тұрақтылықты, қауіпсіздікті және биологиялық белсенділікті бағалау әдістері сығындыларды фармацевтикалық өндірісте потенциалды қолдануға негіз болып табылады.

Efficiency (in Russian) : Полученные экстракты продемонстрировали выраженную биологическую активность. A. tianschanica проявил выраженный противовоспалительный эффект, тогда как A. aestivalis показал высокую антиоксидантную активность. Кроме того, была изучена кардиотоническая активность экстрактов, что свидетельствует о их потенциально положительном влиянии на работу сердца. Эти результаты подтверждают актуальность дальнейшего применения данных экстрактов в фармацевтической практике, а также обоснованность их стандартизации и внедрения в научно-практическую деятельность.

Efficiency (in Kazakh) : Алынған сығындылар жүргізілген зерттеулерде айқын биологиялық белсенділігін көрсетті. A. tianschanica сығындысы айқын қабынуға қарсы әсерін танытса, A. aestivalis сығындысы жоғары антиоксиданттық белсенділігін көрсетті. Сонымен қатар, сығындылардың кардиотоникалық белсенділігі зерттелді, бұл олардың жүрек қызметіне оң әсер ету мүмкіндігін көрсетеді. Бұл нәтижелер аталған экстракттарды фармацевтикалық тәжірибеде әрі қарай қолданудың өзектілігін растайды және олардың стандартталуы мен ғылыми-практикалық қызметке енгізілуіне негіз болады.

Field of application (in Russian) : Экстракты A. tianschanica и A. aestivalis могут быть использованы в разработке растительных лекарственных препаратов с антиоксидантной, противовоспалительной и кардиотонической активностью. Их применение актуально для создания фармацевтических средств, направленных на коррекцию воспалительных процессов, снижение оксидативного стресса и поддержку сердечно-сосудистой системы. Полученные данные могут служить научной основой для дальнейших исследований и внедрения растительных субстанций в клиническую практику.

Field of application (in Kazakh) : A. tianschanica және A. aestivalis сығындылары антиоксиданттық, қабынуға қарсы және кардиотоникалық белсенділігі бар өсімдік дәрілік препараттарын әзірлеуде қолданылуы мүмкін. Оларды қабыну процестерін реттеу, оксидативті стресс деңгейін төмендету және жүрек-қан тамырлары жүйесін қолдау бағытындағы фармацевтикалық құралдарды жасау үшін пайдалану өзекті болып табылады. Алынған деректер өсімдік субстанцияларын клиникалық тәжірибеде одан әрі зерттеу және енгізу үшін ғылыми негіз бола алады.