The object of research, development or design (in Russian) : Лексический материал в обучении казахскому языку и его систематизация на основе корпусной лингвистики, а также методы интеграции корпусных данных в образовательный процесс.

The object of research, development or design (in Kazakh) : Қазақ тілін оқытудағы лексикалық материалдар және оларды корпустық лингвистика негізінде жүйелеу, сондай-ақ корпустық деректерді білім беру үдерісіне енгізу әдістері.

Aim of work (in Russian) : Разработка научно-методологических основ применения корпусной лингвистики в обучении казахскому языку, систематизация лексических ресурсов и формирование лексических навыков обучающихся.

Aim of work (in Kazakh) : Қазақ тілін оқытуда корпустық лингвистиканы қолданудың ғылыми-әдістемелік негізін әзірлеу, лексикалық ресурстарды жүйелеу және білім алушылардың лексикалық дағдыларын қалыптастыру.

Методы исследования (на русском) : Был применён метод анализа научной литературы. С его помощью были систематизированы отечественные и зарубежные исследования по вопросам преподавания казахского языка, корпусной лингвистики и формирования лексических навыков. Анализ литературы выявил теоретические основы исследования и сформулировала научную концепцию разработки учебного пособия. Применялся метод анализа корпусных данных. Он использовался для отбора лексических единиц, определения их частотности и контекстуального употребления на базе Qazcorpora.kz, «Национальный корпус казахского языка» и других корпусных баз данных. Этот анализ стал основной информационной базой практических заданий учебного пособия и при систематизации лексических ресурсов. Для сравнения корпусного подхода и традиционных методов обучения лексике был использован сравнительно-методический экспертный анализ. Данная экспертиза оценила эффективность корпусных технологий и выявила преимущества разрабатываемой методики. Учебные материалы прошли экспериментальную апробацию. Практические задания, разработанные с применением корпусного подхода, опробованы среди учащихся 10-х классов школы «Erudite Private School». Результаты апробации подтвердили эффективность методики и послужили основой для её совершенствования. Анкетирование и обработка эмпирических данных определили значимость использования корпусной лингвистики в образовательном процессе. Проведены опросы обучающихся для оценивания влияния применения корпусных методов на учебные результаты.

Методы исследования (на казахском) : Ғылыми әдебиеттерді талдау әдісі қолданылды. Бұл әдіс арқылы қазақ тілін оқыту, корпустық лингвистика, лексикалық дағдыларды қалыптастыру мәселелеріне қатысты отандық және шетелдік ғылыми еңбектер жүйеленді. Әдебиеттерді талдау нәтижесінде зерттеудің теориялық негізі айқындалып, оқу құралын әзірлеудің ғылыми тұжырымдамасы жасалды. Корпустық деректерді талдау әдісі қолданылды. Qazcorpora.kz, «Қазақ тілінің ұлттық корпусы» және басқа корпус дерекқорларынан лексикалық бірліктерді іріктеу, жиілік пен мәнмәтіндік қолданысты анықтау үшін қолданылды. Бұл талдау оқу құралының практикалық тапсырмаларын құрастыруда және лексикалық материалдарды жүйелеуде ақпараттық база болды. Корпустық тәсіл мен дәстүрлі оқыту әдістерін салыстыру үшін салыстырмалы-әдістемелік сараптамалық әдіс қолданылды. Бұл сараптама корпустық технологиялардың тиімділігін бағалауға және оқыту әдістемесінің артықшылықтарын анықтауға мүмкіндік берді. Оқу материалдары эксперименттік апробациялаудан өтті. «Erudite Private School» мектебінің 10-сынып оқушылары арасында корпустық тәсілдермен әзірленген оқу тапсырмалары апробацияланды. Апробация нәтижелері әдістеменің тиімділігін айқындап, оны жетілдіруге негіз болды. Сауалнама мен эмпирикалық деректерді өңдеу әдістері корпустық лингвистиканы оқу үдерісінде қолданудың маңызы анықталып, оны қолданудың тиімділігі мен оқу нәтижесіне әсері бағаланды.

Obtained results and novelty (in Russian) : В результате проведенного исследования и анализа были сформулированы следующие научные выводы: – был издан учебное пособие «Қазақ тілі лексикасын оқытуда корпустық тәсілдер»; – разработана методика интеграции корпусных данных в образовательный процесс; – создан комплекс упражнений, основанный на данных корпусной лингвистики и использовании корпусных технологий в процессе обучения; – получено свидетельство о внесении сведений в Государственный реестр прав на объекты, охраняемые авторским правом; – результаты апробации подтвердили эффективность корпусных подходов; – была защищена докторская диссертация PhD, обосновывающая научные результаты исследования.

Obtained results and novelty (in Kazakh) : Зерттеу мен талдау нәтижесінде төмендегідей ғылыми қорытындылар тұжырымдалды: - «Қазақ тілі лексикасын оқытуда корпустық тәсілдер» оқу құралы жарық көрді; - корпустық деректерді оқу үдерісіне кіріктіру әдістемесі жасалды; - корпустық лингвистика деректері мен корпустық технологияны оқу үдерісінде қолдануға негізделген жаттығулар кешені әзірленді; - авторлық құқықпен қорғалатын объектілерге құқықтардың мемлекеттік тізілімге мәліметтерді енгізу туралы куәлік алынды; - апробация нәтижелері корпустық тәсілдердің тиімділігін дәлелдеді; - ғылыми нәтижелерді негіздейтін PhD докторлық диссертация қорғалды.

The main constructive and technical economic indicators (in Russian) : Данный проект предлагает инновационную методику обучения казахскому языку, основанную на принципах корпусной лингвистики. Конструктивная основа проекта заключается в эффективном сочетании современных цифровых технологий и традиционных лингводидактических подходов, направленных на развитие лексических навыков. Технико-экономические показатели проекта обеспечивают повышение эффективности образовательного процесса, сокращение затрат на разработку учебных материалов и экономию времени и трудовых ресурсов за счёт использования цифровых ресурсов. В долгосрочной перспективе проект не только повышает качество языкового образования, но и формирует аналитическую культуру, основанную на работе с данными. Освоение корпусных методов способствует росту языковой компетентности обучающихся, развитию информационной грамотности, способности к анализу и интерпретации данных, что усиливает их конкурентоспособность в системе высшего образования и на рынке труда. Результаты проекта вносят значимый вклад в модернизацию системы образования Казахстана, цифровизацию содержания обучения казахскому языку, а также в сохранение и развитие национального языкового наследия с применением современных технологий. Повышение уровня языковой подготовки обучающихся способствует росту качества национальных кадров и оказывает положительное влияние на интеллектуальный и экономический потенциал страны.

The main constructive and technical economic indicators (in Kazakh) : Бұл жоба қазақ тілін оқытуда корпустық лингвистикаға негізделген инновациялық әдістемені ұсынады. Жобаның конструктивтік негізі заманауи цифрлық технологиялар мен лексикалық дағдыларды дамытуға бағытталған дәстүрлі тілдік әдістерді тиімді біріктіруге құрылған. Жобаның технико-экономикалық көрсеткіштері білім беру үдерісінің тиімділігін арттыруға, оқу материалдарын әзірлеу шығындарын азайтуға және цифрлық ресурстарды қолдану арқылы уақыт пен еңбек ресурстарын үнемдеуге мүмкіндік береді. Ұзақ мерзімді перспективада бұл жоба тілдік білімнің сапасын арттырып қана қоймай, қазақ тілін оқытуда дерекке негізделген аналитикалық мәдениетті қалыптастырады. Корпустық тәсілдерді меңгерген білім алушылардың тілдік құзыреттілігі артып, ақпараттық сауаттылық, талдап-сараптау қабілеті күшейеді, бұл олардың жоғары білімде және еңбек нарығында бәсекеге қабілетті болуына ықпал етеді. Жоба нәтижелері Қазақстанның білім беру жүйесін жаңғыртуға, қазақ тілін оқыту мазмұнын цифрландыруға және ұлттық тілдік мұраны заманауи технологиялар арқылы сақтап, дамытуға елеулі үлес қосады. Білім алушылардың тілдік дайындығының жоғарылауы ұлттық кадрлардың сапасын арттырып, елдің зияткерлік және экономикалық әлеуетінің өсуіне әсер етеді.

Level of implementation (in Russian) : Методика прошла апробацию в школе «Erudite Private School» и получила акт внедрения.

Level of implementation (in Kazakh) : Әдістеме «Erudite Private School» мектебінде апробациядан өтіп, ендіру актісі алынды.

Efficiency (in Russian) : Внедрение элементов корпусной лингвистики в учебный процесс значительно повышает интерес обучающихся к казахскому языку. Работа с реальными языковыми данными, полученными из лингвистического корпуса, усиливает учебную мотивацию и повышает эффективность освоения языкового материала.

Efficiency (in Kazakh) : Корпустық лингвистика элементтерін оқу үдерісіне енгізу білім алушылардың қазақ тіліне деген қызығушылығын айтарлықтай арттырады. Лингвистикалық корпустан алынған нақты тілдік деректермен жұмыс жасау оқушылардың оқу мотивациясын күшейтіп, тіл материалдарды меңгеру тиімділігін арттырады.

Field of application (in Russian) : Результаты научного исследования могут быть использованы в следующих направлениях: - при обучении казахскому языку как второму в общеобразовательных школах; - в образовательных программах колледжей и высших учебных заведений; - в методике преподавания лексики; - в курсах по использованию корпусных ресурсов; - в сфере лингвистических исследований.

Field of application (in Kazakh) : Ғылыми-зерттеу нәтижелерін қолдануға болады: - мектептерде қазақ тілін екінші тіл ретінде оқыту; - колледждер мен жоғары оқу орындарының білім беру бағдарламалары; - лексиканы оқыту әдістемесі; - корпустық ресурстарды қолдану курстары; - тілдік зерттеулер саласы.