The object of research, development or design (in Russian) : Концентраты растительных полифенолов, синтетические производные пиридина и 3-аминопиридона

The object of research, development or design (in Kazakh) : Өсімдік полифенолдарының концентраттары, пиридиннің және 3-аминопиридонның синтетикалық туындылары

Aim of work (in Russian) : Установить биологически активные субстанции, способные тормозить развитие секреторного профибротического фенотипа ускоренного старения SASP в культуре клеток альвеолярного эпителия типа II (AE2) при воздействии вакцины SARS-CoV-2 либо её компонентов

Aim of work (in Kazakh) : SARS-CoV-2 вакцинасы немесе оның құрамдас бөліктері әсер еткен кезде II типті альвеолярлы эпителий жасушаларының (AE2) культурасында жедел қартаюдың секреторлы профиброзды фенотипінің дамуын тежейтін биологиялық белсенді заттарды анықтау

Методы исследования (на русском) : Химические, фармакологические, биохимические, клеточные, статистические

Методы исследования (на казахском) : Химиялық, фармакологиялық, биохимиялық, жасушалық, статистикалық

Obtained results and novelty (in Russian) : Проведено сравнительное исследование выраженности профибротического фенотипа ускоренного клеточного старения SASP в клетках, бронхоальвеолярного лаважа и в клеточной культуре клеток АЕ2 при инкубации с вакцинами против SARS-СоV. Исследование проведено на модели фенотипа SASP в клеточной культуре в присутствии вакцин CoronaVac (инактивированная цельновирусная вакцина против COVID-19, Китай), и Конвасэл (субъединичная рекомбинантная вакцина, Россия). Проведено изучение экспрессии ключевых сигнальных молекул SA‐β‐gal, IL-6, TNF-α, TGF-β1, IL-8, IL-1a в клетках культуры под воздействием инактивированной цельновирусной вакцины и субъединичной рекомбинантной вакцины в разведениях 1:1000 и 1:100000. Обнаружено увеличение экспрессии белков SA‐β‐gal, IL-6, TNF-α, TGF-β1, IL-8, IL-1a в клеточной культуре при воздействии вакцины инактивированной цельновирусной в разведении 1:1000, и увеличение экспрессии TGFβ и IL-6 при воздействии вакцины субъединичной рекомбинантной. Проведены работы по скринингу кандидатных субстанций, обладающих потенциалом сенолитической и антифибротической активности. Выбраны кандидатные субстанции, обладающие потенциалом сенолитической и антифибротической активности. В качестве кандидатных субстанций для скрининга на сенолитическую активность вошли биологически активные субстанции из числа растительных полифенолов – полифенолсодержащие экстракты винограда, черники, голубики, клюквы, брусники, смородины и морошки, и субстанции из числа синтетических производных.

Obtained results and novelty (in Kazakh) : Жеделдетілген жасушалық қартаюдың SASP профибротикалық фенотипінің экспрессиясын жасушаларда, бронхоальвеолярлық лаваж сұйықтығында және SARS-CoV вакциналарымен инкубацияланған AE2 жасуша дақылдарында салыстырмалы зерттеу жүргізілді. Салыстырмалы зерттеу CoronaVac (COVID-19-ға қарсы инактивтелген тұтас вирустық вакцина, Қытай) және Конвасэл (суббірлік рекомбинантты вакцина, Ресей) қатысуымен жасуша дақылында SASP фенотип моделін қолдана отырып жүргізілді. 1:1000 және 1:100000 сұйылтылған инактивтелген тұтас вирустық вакцина мен суббірлік рекомбинантты вакцинаның әсерінен дақыл жасушаларында SA-β-gal, IL-6, TNF-α, TGF-β1, IL-8, IL-1a негізгі сигнал беру молекулаларының экспрессиясы зерттелді. 1:1000 сұйылтылған инактивтелген тұтас вирустық вакцина үлгілеріне әсер еткенде жасуша дақылында SA-β-gal, IL-6, TNF-α, TGF-β1, IL-8, IL-1a ақуыздарының экспрессиясының жоғарылауы, ал суббірлік рекомбинантты вакцина үлгілеріне әсер еткенде жасуша дақылында TGFβ және IL-6 ақуыздарының экспрессиясының жоғарылауы анықталды. Сенолитикалық және фибротикалық белсенділігі бар кандидат заттарды скринингтеу жүргізілді. Сенолитикалық және фибротикалық белсенділігі бар кандидат заттар таңдалды. Сенолитикалық белсенділікті скринингтеуге өсімдік полифенолдарынан алынған биологиялық белсенді заттар - жүзім, көкжидек, көкжидек, мүкжидек, лимонгли, қарақат және бұлтты жидектерден алынған полифенол құрамдас сығындылар - және синтетикалық туындылардан алынған заттар кандидаттар ретінде енгізілді.

The main constructive and technical economic indicators (in Russian) : Создан банк уникальных субстанций природного и синтетического происхождения, обладающих выраженными антирадикальными свойствами, для скрининга на сенолитическую активность. Получен профибротический фенотип ускоренного клеточного старения в переживающей культуре клеток на основе бронхоальвеолярного лаважа.

The main constructive and technical economic indicators (in Kazakh) : Сенолитикалық белсенділікті скрининг үшін айқын антирадиалды қасиеттері бар табиғи және синтетикалық текті бірегей заттардың банкі құрылды. Бронхоальвеолярлы шаюға негізделген тірі жасуша мәдениетінде жеделдетілген жасушалық қартаюдың профибротикалық фенотипі алынды.

Level of implementation (in Russian) : Не внедрено

Level of implementation (in Kazakh) : Орындалмаған

Efficiency (in Russian) : Среди биологически активных субстанций – растительных полифенолов и синтетических антиоксидантов – будут выявлены субстанции с сенолитическим и антифибротическим потенциалом.

Efficiency (in Kazakh) : Биологиялық белсенді заттардың – өсімдік полифенолдарының және синтетикалық антиоксиданттардың – ішінде сенолитикалық және антифибротикалық әлеуеті бар заттар анықталады.

Field of application (in Russian) : Биомедицина, фармакология, медицинская химия

Field of application (in Kazakh) : Биомедицина, фармакология, дәрілік химия