The object of research, development or design (in Russian) : Объектом исследования является ряд озёр Казахского мелкосопочника.

The object of research, development or design (in Kazakh) : Зерттеу нысаны болып Қазақтың ұсақ шоқысының бірқатар көлдері болып табылады.

Aim of work (in Russian) : Целью работы является дать оценку водного баланса и морфометрических показателей и экологического состояния степных озер Казахского мелкосопочника в условиях меняющегося климата для составления прогнозов их развития и стратегии сохранения.

Aim of work (in Kazakh) : Жұмыстың мақсаты – өзгеріп жатқан климат жағдайында Қазақтың ұсақ шоқылары аймағындағы дала көлдерінің су балансына, морфометриялық көрсеткіштеріне және экологиялық жағдайына баға беру арқылы олардың дамуы мен сақтау стратегиясын болжау.

Методы исследования (на русском) : На данном этапе проекта проведено исследование динамики изменения климата на основе метеорологических данных за последние десятилетия. Работа включала анализ изменений среднегодовой и сезонной температуры воздуха, а также количества осадков за последние пятьдесят лет. Особое внимание уделялось выявлению тенденций и закономерностей в сезонных режимах температуры и осадков, а также определению их цикличности. Проведён сбор и анализ информации о морфометрических характеристиках степных озёр исследуемой территории в прошлом. Это включало изучение всех доступных научных источников об озёрах данной территории по имеющимся научным и литературным данным. Для составления карты малых и средних степных озёр исследуемой территории использовались данные дистанционного зондирования Земли (ДЗЗ).

Методы исследования (на казахском) : Жобаның осы кезеңінде соңғы онжылдықтардағы метеорологиялық деректер негізінде климаттың өзгеру динамикасына зерттеу жүргізілді. Жұмыс соңғы елу жыл ішіндегі ауа температурасының жылдық және маусымдық өзгерістерін, сондай-ақ жауын-шашын мөлшерін талдауды қамтыды. Ерекше назар температура мен жауын-шашынның маусымдық режимдеріндегі үрдістер мен заңдылықтарды айқындауға, сондай-ақ олардың циклділігін анықтауға бағытталды. Зерттеліп отырған аумақтағы дала көлдерінің өткен кезеңдегі морфометриялық сипаттамалары туралы ақпарат жинақталды және талданды. Бұл жұмыс аталған аумақтағы көлдер жөніндегі барлық қолжетімді ғылыми және әдеби деректерді зерделеу арқылы жүргізілді. Зерттеліп отырған аумақтағы көлемі шағын және орта дала көлдерінің картасын жасау үшін жерді қашықтықтан зондтау деректері пайдаланылды.

Obtained results and novelty (in Russian) : Собраны метеорологические данные исследуемой территории за последние 50 лет. На основе полученных данных были построены тренды среднегодовых температур и сезонных осадков. Также собраны сведения о количестве и морфометрических показателях степных озёр исследуемой территории. Составлена карта малых и средних степных озёр по данным ДЗЗ.

Obtained results and novelty (in Kazakh) : Зерттеліп отырған аумақ бойынша соңғы 50 жылдағы метеорологиялық деректер жиналды. Алынған деректер негізінде орташа жылдық температура мен маусымдық жауын-шашынның трендтері жасалды. Сондай-ақ зерттеліп отырған аумақтың дала көлдерінің саны мен морфометриялық көрсеткіштері туралы мәліметтер жинақталды. Қашықтықтан зондтау (ҚЗЖ) деректері негізінде шағын және орта дала көлдерінің картасы жасалды.

The main constructive and technical economic indicators (in Russian) : В рамках проведённых исследований собраны и проанализированы метеорологические данные исследуемой территории за последние 50 лет. Определены тренды изменения среднегодовых температур воздуха и сезонных осадков, что позволило выявить общие закономерности изменения климатических условий региона. Проведён сбор сведений о количестве, площади зеркала, глубине и других морфометрических характеристиках малых и средних степных озёр. На основе данных дистанционного зондирования земли (ДЗЗ) и геоинформационного анализа в программной среде ArcGIS составлена карта пространственного распределения озёр.

The main constructive and technical economic indicators (in Kazakh) : Жүргізілген зерттеулер аясында зерттеліп отырған аумақ бойынша соңғы 50 жылдағы метеорологиялық деректер жиналып, талданды. Ауа температурасының орташа жылдық мәндерінің және маусымдық жауын-шашынның өзгеру трендтері анықталып, аймақтың климаттық жағдайларының жалпы өзгеру заңдылықтары айқындалды. Шағын және орта дала көлдерінің саны, айдын ауданы, тереңдігі және басқа да морфометриялық сипаттамалары жөнінде мәліметтер жиналды. Жерді қашықтықтан зондтау (ҚЗЖ) деректері мен ArcGIS бағдарламалық ортасында орындалған геоақпараттық талдау негізінде көлдердің кеңістіктік таралу картасы жасалды.

Level of implementation (in Russian) : Результаты исследования могут использоваться для мониторинга и управления водными ресурсами, прогнозирования изменений гидрологического режима озёр и климатических условий. Составленные карты малых и средних степных озёр по данным ДЗЗ пригодны для интеграции в геоинформационные системы региона. Данные также могут служить основой для дальнейших научных и образовательных исследований.

Level of implementation (in Kazakh) : Зерттеу нәтижелері су ресурстарын мониторингтеу мен басқаруда, көлдердің гидрологиялық режимі мен климаттық жағдайларының өзгерістерін болжауда пайдаланылуы мүмкін. Қашықтықтан зондтау (ҚЗЖ) деректері негізінде жасалған шағын және орта дала көлдерінің карталары аймақтың геоақпараттық жүйелеріне енгізуге болады. Алынған деректер әрі қарайғы ғылыми және білім беру зерттеулеріне негіз бола алады.

Efficiency (in Russian) : Полученные результаты исследования в данном отчетном периоде позволяют более точно оценивать состояние степных озёр и прогнозировать изменения гидрологического режима. Составленные карты, а также тренды температур и осадков могут использоваться для рационального планирования использования водных ресурсов и принятия управленческих решений.

Efficiency (in Kazakh) : Осы есептік кезеңде алынған зерттеу нәтижелері дала көлдерінің жағдайын дәлірек бағалауға және гидрологиялық режимнің өзгерістерін болжауға мүмкіндік береді. Жасалан карталар, сондай-ақ орташа ауа температура мен жауын-шашынның трендтері су ресурстарын ұтымды пайдалануды жоспарлау мен басқарушылық шешімдер қабылдауда қолданылуы мүмкін.

Field of application (in Russian) : Полученные результаты исследования в данном отчетном периоде могут использоваться для мониторинга и управления степными озёрами, анализа изменений климата и гидрологического режима, а также для интеграции в геоинформационные системы. Данные могут служить основой для научных исследований и образовательных проектов в области гидрологии, экологии и климатологии.

Field of application (in Kazakh) : Осы есептік кезеңде алынған зерттеу нәтижелері дала көлдерін мониторингтеу мен басқаруда, климат пен гидрологиялық режимнің өзгерістерін талдауда, сондай-ақ геоақпараттық жүйелерге енгізуде пайдаланылуы мүмкін. Алынған деректер гидрология, экология және климатология салаларындағы ғылыми зерттеулер мен білім беру жобаларына негіз бола алады.