Inventory number IRN Number of state registration
0325РК00432 AP23489700-KC-25 0124РК00473
Document type Terms of distribution Availability of implementation
Краткие сведения Gratis Number of implementation: 0
Not implemented
Publications
Native publications: 0
International publications: 1 Publications Web of science: 1 Publications Scopus: 1
Patents Amount of funding Code of the program
0 42813991 AP23489700
Name of work
Анализ событий космической погоды вблизи максимума 25 цикла солнечной активности и разработка модернизированной системы предупреждения о повышении радиационной обстановки
Type of work Source of funding Report authors
Fundamental Крякунова Ольга Николаевна
0
0
2
0
Customer МНВО РК
Information on the executing organization
Short name of the ministry (establishment) Нет
Full name of the service recipient
Товарищество с ограниченной ответственностью "Институт ионосферы"
Abbreviated name of the service recipient ТОО "Институт ионосферы"
Abstract

Околоземное и межпланетное космическое пространство, солнечная активность, галактические космические лучи.

Жерге жақын және планетааралық ғарыш кеңістігі, күн белсенділігі, галактикалық ғарыштық сәулелер.

Развитие знаний о механизмах взаимосвязи и процессах, происходящих в околоземном космическом пространстве, на основе анализа новых данных по событиям космической погоды вблизи максимума 25 цикла солнечной активности.

Күн белсенділігінің 25 максимум цикліне жақын ғарыштық ауа-райы оқиғалары бойынша жаңа деректерді талдау негізінде Жерге жақын ғарыш кеңістігінде болатын өзара байланыс механизмдері мен процестері туралы білімді дамыту.

Мониторинг и анализ параметров околоземной и межпланетной среды, солнечной активности и галактических космических лучей.

Жерге жақын және планетааралық ортаның, Күн белсенділігінің және галактикалық ғарыштық сәулелердің параметрлерін бақылау және талдау.

Согласно ожидаемому результату календарного плана договора, дополнена база данных параметров космической погоды, измеряемых на наземных установках Института ионосферы, и параметров околоземной и межпланетной среды, измеряемых на космических аппаратах, необходимых для анализа состояния околоземного космического пространства архивными и производными данными. Создана единая база данных параметров космической погоды, дополненная архивными данными наземных и космических измерений, а также данными параметров ионосферы, производными и вторичными данными, необходимыми для анализа состояния околоземного космического пространства. Проведен комплексный анализ и выявлены особенности событий космической погоды, связанных с приходом к Земле высокоскоростных потоков солнечного ветра из корональных дыр и корональных выбросов масс от солнечных вспышек и исчезновений солнечных волокон по данным казахстанских наземных установок и измерений в космическом пространстве в 2025 г. 1-10 июня 2025 г. мировой сетью нейтронных мониторов был зарегистрирован самый большой Форбуш-эффект за последние 20 лет, которому предшествовал небольшой Форбуш-эффект который был связан с приходом к Земле высокоскоростного потока солнечного ветра из корональной дыры. Корональный выброс массы 31 мая (М8.2, 00:05 UT, N12E12) вызвал сильную магнитную бурю и сложный, длительный Форбуш-эффект. Магнитуда Форбуш-эффекта по данным нейтронного монитора станции Института ионосферы составляла 15%.

Шарттың күнтізбелік жоспарының күтілетін нәтижесіне сәйкес, Ионосфера институтында өлшенген ғарыштық ауа райы параметрлерінің және ғарыш аппараттарымен өлшенген, Жерге жақын кеңістіктің жағдайын талдау үшін қажетті ғарыштық ауа райы параметрлерінің дерекқоры мұрағаттық және туынды деректермен толықтырылды. Жерге жақын кеңістіктің жағдайын талдау үшін қажетті жердегі және ғарыштық өлшеулерден алынған мұрағаттық деректермен, сондай-ақ ионосфералық параметрлердің деректерімен, Жерге жақын кеңістіктің жағдайын талдау үшін қажетті туынды және қайталама деректермен толықтырылған ғарыштық ауа райы параметрлерінің бірыңғай дерекқоры жасалды. Кешенді талдау жүргізілді және тәждік саңылаудан жоғары жылдамдықты Күн желі ағындарының келуімен және Күн жарқылдарынан тәждік масса шығарындыларының және Күн талшықтарының жоғалуымен байланысты ғарыштық ауа райы оқиғаларының сипаттамалары анықталды, бұл 2025 жылы қазақстанның жердегі қондырғылары мен ғарыштық өлшеулерінің деректеріне негізделген. 2025 жылдың 1-10 маусымы аралығында нейтрондық мониторлардың жаһандық желісі соңғы 20 жылдағы ең үлкен Форбуш әсерін тіркеді, оған дейін тәждік саңылаудан Жерге жоғары жылдамдықты Күн желі ағынының келуімен байланысты шағын Форбуш әсері болды. 31 мамырдағы тәждік массаның шығарындысы (M8.2, 00:05 UT, N12E12) күшті геомагниттік дауыл мен күрделі, ұзаққа созылған Форбуш эффектісін тудырды. Ионосфера институтының нейтрондық монитор станциясының деректері бойынша Форбуш эффектісінің шамасы 15% құрады.

Создание единой базы данных параметров космической погоды и возможность использования этой информации в реальном времени, а также разработка системы предупреждения об опасной радиационной обстановке позволят уменьшить экономические потери от сбоев в работе космических аппаратов. Кроме того, выполнение проекта позволит удовлетворить информационный спрос общественности на освещение и объяснение явлений космической погоды.

Ғарыштық ауа-райы параметрлерінің бірыңғай дерекқорын құру және осы ақпаратты нақты уақытта пайдалану мүмкіндігі, сондай-ақ қауіпті радиациялық жағдай туралы ескерту жүйесін әзірлеу ғарыш аппараттарының жұмысындағы іркілістерден болатын экономикалық шығындарды азайтуға мүмкіндік береді. Сонымен қатар, жобаның орындалуы жұртшылықтың ғарыштық ауа райы құбылыстарын жарықтандыруға және түсіндіруге ақпараттық сұранысын қанағаттандыруға мүмкіндік береді.

Енгізілген жоқ

Не внедрено

Создание единой базы данных параметров космической погоды и возможность использования этой информации в реальном времени. Выполнение проекта позволит удовлетворить информационный спрос общественности на освещение и объяснение явлений космической погоды.  

Ғарыштық ауа райы параметрлерінің бірыңғай дерекқорын құру және бұл ақпаратты нақты уақыт режимінде пайдалану мүмкіндігі. Жоба ғарыштық ауа райы құбылыстары туралы ақпаратқа және оларды түсіндіруге деген қоғамдық сұранысты қанағаттандырады.

Космическая отрасль и космические технологии, физика ближнего космоса, космическая погода.

Ғарыш саласы және ғарыштық технологиялар, жақын ғарыштық физика, ғарыштық ауа-райы.

UDC indices
523.98; 523.62-337; 523.62-726; 524.1
International classifier codes
29.05.45; 89.15.00; 41.21.33;
Key words in Russian
космические лучи; радиация; солнечная активность; ближний космос; околоземное космическое пространство;
Key words in Kazakh
ғарыш сәулелері; радиация; Күн белсенділігі; жақын ғарыш кеңістігі; Жер маңындағы ғарыш кеңістігі;
Head of the organization Нуракынов Серик Маратович PhD / нет
Head of work Крякунова Ольга Николаевна Кандидат физико-математических наук / нет