The object of research, development or design (in Russian) : 180 больных с МКБ и их 360 сибсов.

The object of research, development or design (in Kazakh) : 180 несеп-тас ауруы бар науқас және олардың 360 жақын туысы.

Aim of work (in Russian) : определение метаболитов характерных для мочекаменной болезни с целью ее ранней диагностики

Aim of work (in Kazakh) : Несептас ауруының дамуына жауапты метаболиттердің спектрі мен пайыздық үлесі туралы жаңа мәліметтер алу.

Методы исследования (на русском) : Формирование исследуемой группы из пациентов с мочекаменной болезнью - была сформирована экспериментальная группа, состоящая из 180 человек. Формирование контрольной группы здоровых - была сформирована контрольная группа, состоящая из 360 ближайших родственников пациентов. Изучение спектра и процентного соотношения метаболитов в образцах цельной крови исследуемой и контрольной групп - исследование проводилось с использованием методов высокоэффективной жидкостной хроматографии (ВЭЖХ) и тандемной масс-спектрометрии. Определение спектра и процентного соотношения метаболитов, характерных для пациентов с мочекаменной болезнью, проводилось путем сравнительного анализа метаболитов, полученных из исследуемой и контрольной групп.

Методы исследования (на казахском) : Несептас ауруымен ауыратын пациенттерден зерттелетін топты қалыптастыру – 180 адамнан тұратын эксперименттік топ құрылды. Дені сау тұлғалардан бақылау тобын қалыптастыру – пациенттердің 360 жақын туысынан тұратын бақылау тобы жасақталды. Зерттелетін және бақылау топтарының тұтас қан үлгілеріндегі метаболиттердің спектрі мен пайыздық арақатынасын зерттеу – зерттеу жоғары тиімді сұйықтықтық хроматография (ЖТСХ) және тандемді масс-спектрометрия әдістерін қолдану арқылы жүргізілді. Несептас ауруларына тән метаболиттердің спектрі мен пайыздық арақатынасын анықтау зерттелетін және бақылау топтарынан алынған метаболиттерді салыстырмалы талдау арқылы жүзеге асырылды.

Obtained results and novelty (in Russian) : Обоснована методика выделения метаболитов, характерных для мочекаменной болезни, с использованием высокоэффективной жидкостной хроматографии (ВЭЖХ) и тандемной масс-спектрометрии при рН среды 9. Исследования, проведенные у 100 пациентов и их 200 ближайших родственников, показали, что примерно у 50% пациентов были выявлены 10 метаболитов, характерных для мочекаменной болезни (относящихся к группе лизофосфолипидов). Указанные 10 метаболитов могут служить биомаркерами для МКБ.

Obtained results and novelty (in Kazakh) : Зерттеу нәтижесінде рН = 9 ортада жоғары тиімді сұйықтықтық хроматография (ЖТСХ) және тандемді масс-спектрометрия әдістерін қолдана отырып, несеп-тас ауруына тән метаболиттерді бөліп алу әдістемесі ғылыми тұрғыда негізделді. 100 пациент және олардың 200 жақын туыстары арасында жүргізілген зерттеу нәтижелері пациенттердің шамамен 50%-ында несеп-тас ауруына тән (лизофосфолипидтер тобына жататын) 10 метаболит анықталғанын көрсетті. Анықталған бұл 10 метаболит несеп-тас ауруының биомаркелері ретінде қолданылуы мүмкін.

The main constructive and technical economic indicators (in Russian) : Использование выявленных в ходе исследования метаболитов позволяет обеспечить возможность ранней диагностики мочекаменной болезни, что снижает необходимость в дорогостоящих процедурах при осложнённых случаях и сокращает медицинские расходы. Ранняя диагностика и лечение пациентов с мочекаменной болезнью (МКБ) на этапе зарождения кристаллов позволяют предотвратить развитие почечной колики и связанных с ней болевых синдромов. Это способствует снижению частоты обращений в учреждения первичной медико-санитарной помощи.

The main constructive and technical economic indicators (in Kazakh) : Зерттеу барысында анықталған метаболиттерді пайдалану несеп-тас ауруын ерте кезеңде диагностикалауға мүмкіндік береді. Бұл өз кезегінде асқынған жағдайларда қолданылатын қымбат медициналық процедураларға қажеттілікті азайтып, жалпы медициналық шығындарды төмендетеді. Несеп-тас ауруын (НТА) кристалдардың бастапқы түзілу сатысында ерте диагностикалау және емдеу бүйрек шаншуының (почечная колика) дамуын және онымен байланысты ауыру синдромдарын алдын алуға жағдай жасайды. Мұндай тәсіл бастапқы медициналық-санитариялық көмек көрсететін ұйымдарға жүгіну жиілігінің төмендеуіне ықпал етеді.

Level of implementation (in Russian) : не внедрено

Level of implementation (in Kazakh) : еңгізілмеген

Efficiency (in Russian) : Предупреждение формирования крупных конкрементов приводит к уменьшению числа пациентов с МКБ, нуждающихся в проведении литотрипсии или хирургического удаления камней, что оказывает положительное влияние на бюджет государства.

Efficiency (in Kazakh) : Ірі тастардың пайда болуының алдын алу литотрипсияны немесе тастарды хирургиялық алып тастауды қажет ететін несептас аурулары бар науқастар санының азаюына әкеледі, бұл мемлекет бюджетіне оң әсер етеді.

Field of application (in Russian) : Медицинские организации ПМСП, эксперты в области здравоохранения.

Field of application (in Kazakh) : МСАК медициналық ұйымдары, денсаулық сақтау саласындағы сарапшылар.