The object of research, development or design (in Russian) : Семипалатинский испытательный полигон как объект экономики ядерного туризма на территории Казахстана

The object of research, development or design (in Kazakh) : Семей сынақ полигоны Қазақстан аумағындағы ядролық туризм экономикасының нысаны ретінде

Aim of work (in Russian) : Целью данного исследования является научное обоснование экономического потенциала ядерного туризма в Казахстане на основе анализа туристской привлекательности Семипалатинского испытательного полигона, оценки затрат и доходов от организации туризма по объектам СИП, а также разработки экономических моделей для прогнозирования развития отрасли с учетом результатов радиоэкологических исследований НЯЦ РК

Aim of work (in Kazakh) : Осы зерттеудің мақсаты ҚР ҰЯО-ның радиоэкологиялық зерттеулерінің нәтижелерін ескере отырып, Семей сынақ полигонының туристік тартымдылығын талдау, ССП нысандары бойынша туризмді ұйымдастырудан түсетін шығындар мен кірістерді бағалау, сондай-ақ саланың дамуын болжауға арналған экономикалық модельдерді әзірлеу негізінде Қазақстандағы ядролық туризмнің экономикалық әлеуетін ғылыми негіздеу болып табылады.

Методы исследования (на русском) : Экономическое познание: Поиск научных доказательств экономической эффективности организации ядерного туризма и восстановления туризма на территории СИП, путем поэтапного исследования территории на предмет туристкой привлекательности, обоснования экономического эффекта от внедрения креативного туризма. Научный метод: Решение проблем организации ядерного туризма, как совокупности научных положений оказывающие положительный эффект на развитие экономической науки и системы знаний для дальнейших исследований в междисциплинарном аспекте с такими науками как экологическая и радиационная безопасность, история, география и цифровая экономика. Исторический анализ: Изучение истории объектов, расположенные на территории СИП, исследование эволюции ядерного туризма в мире, технологий экологической и радиационной безопасности. Научный междисциплинарный анализ: Изучение научных результатов радиоэкологических исследований НЯЦ РК, оценка научных результатов, разработка рекомендаций по безопасности туров на территории СИП; Монографический метод: Исследование туристских технологий и возможностей их адаптации к ядерному туризму на территории СИП на основе изучения практики организации туризма на территории города Припять, Украина.

Методы исследования (на казахском) : Экономикалық таным: аумақты кезең-кезеңмен зерттеу, креативті туризмді енгізуден түсетін экономикалық тиімділікті негіздеу арқылы ядролық туризмді ұйымдастырудың және ССП аумағында туризмді қалпына келтірудің экономикалық тиімділігінің ғылыми дәлелдерін іздеу. Ғылыми әдіс: экологиялық және радиациялық қауіпсіздік, тарих, география және цифрлық экономика сияқты ғылымдармен пәнаралық аспектіде одан әрі зерттеулер жүргізу үшін экономика ғылымы мен білім жүйесінің дамуына оң әсер ететін ғылыми қағидалардың жиынтығы ретінде ядролық туризмді ұйымдастыру мәселелерін шешу. Тарихи талдау: ССП аумағында орналасқан нысандардың тарихын зерделеу, әлемдегі ядролық туризм эволюциясын, экологиялық және радиациялық қауіпсіздік технологияларын зерттеу. Ғылыми пәнаралық талдау: ҚР ҰЯО-ның радиоэкологиялық зерттеулерінің ғылыми нәтижелерін зерделеу, ғылыми нәтижелерді бағалау, ССП аумағында турлардың қауіпсіздігі бойынша ұсынымдар әзірлеу. Монографиялық әдіс: Украинаның Припять қаласы аумағында туризмді ұйымдастыру тәжірибесін зерттеу негізінде туристік технологияларды және оларды ССП аумағында ядролық туризмге бейімдеу мүмкіндіктерін зерттеу.

Obtained results and novelty (in Russian) : В рамках первого этапа: 1) Прошел зарубежную научную стажировку в ФГБОУ ВО «Алтайский государственный университет» (г. Барнаул, РФ) в объеме 184 академических часа по теме «Методы исследования рынка ядерного туризма: подготовка к анализу экономического потенциала СИП». 2) Были получены первичные данные для оценки туристского потенциала СИП. Проведены два масштабных исследования: анкетирование (948 респондентов из 6 стран) и, в рамках соглашения о сотрудничестве с ФГБОУ ФИЦ СНЦРАН (РФ), опрос 1200 российских граждан. 3) Проведены интервью 10 экспертов и стейкхолдеров Получены первичныt данныt о целевой аудитории и степени привлекательности туристских объектов, расположенные на СИП Научная новизна результатов заключается в том, что впервые на основе масштабной эмпирической базы, сформированной по итогам анкетирования международных респондентов, целевого опроса граждан РФ и экспертных интервью, комплексно оценены туристский потенциал и привлекательность объектов Семипалатинского испытательного полигона, что позволило выявить интерес ключевых целевых аудиторий.

Obtained results and novelty (in Kazakh) : Бірінші кезең аясында: 1) «Алтай мемлекеттік университеті» ФГБОУ ВО-да (Барнаул қ., РФ) «Ядролық туризм нарығын зерттеу әдістері: ССП экономикалық әлеуетін талдауға дайындық» тақырыбы бойынша 184 академиялық сағат көлемінде шетелдік ғылыми тағылымдамадан өтілді. 2) ССП-ның туристік әлеуетін бағалау үшін бастапқы деректер алынды. Екі ауқымды зерттеу жүргізілді: сауалнама (6 елден 948 респондент) және, ФГБОУ ФИЦ СНЦРАН-мен (РФ) ынтымақтастық туралы келісім аясында, 1200 ресейлік азаматтарға сауалнама жүргізілді. 3) 10 сарапшымен және стейкхолдермен сұхбат жүргізілді. Нәтижелердің ғылыми жаңалығы мынада: халықаралық респонденттерге сауалнама жүргізу, РФ азаматтарына мақсатты сауалнама жасау және сараптамалық сұхбаттардың қорытындысы бойынша қалыптастырылған ауқымды эмпирикалық база негізінде алғаш рет Семей сынақ полигоны нысандарының туристік әлеуеті мен тартымдылығы кешенді бағаланды, бұл негізгі мақсатты аудиториялардың қызығушылығын анықтауға мүмкіндік берді

The main constructive and technical economic indicators (in Russian) : нет

The main constructive and technical economic indicators (in Kazakh) : жоқ

Level of implementation (in Russian) : Направлена на опубликование научная статья «Оценка экономического потенциала ядерного туризма на примере Семипалатинского испытательного полигона» авторов Молдажанова М.Б., Золотаревой С.В., Тахтаевой Р.Ш., Варавина Е.В. в журнале «Вестник Атырауского университета имени Х.Досмухамедова» в разделе «ЭКОНОМИКА».

Level of implementation (in Kazakh) : Авторлар М.Б. Молдажанов, С.В. Золотарева, Р.Ш. Тахтаева, Е.В. Варавиннің «Семей сынақ полигоны мысалында ядролық туризмнің экономикалық әлеуетін бағалау» атты ғылыми мақаласы «Х. Досмұхамедов атындағы Атырау университетінің Хабаршысы» журналының «ЭКОНОМИКА» бөліміне жариялауға жіберілді.

Efficiency (in Russian) : нет

Efficiency (in Kazakh) : жоқ

Field of application (in Russian) : Областью применения данного исследовательского проекта являются экономические науки, в частности экономика туризма. Результаты проекта могут быть применены для развития туристской отрасли в регионе, привлечения инвестиций и создания новых экономических возможностей в области ядерного туризма.

Field of application (in Kazakh) : Осы зерттеу жобасының қолдану саласы экономика ғылымдары, атап айтқанда, туризм экономикасы болып табылады. Жоба нәтижелері өңірдегі туристік саланы дамытуға, инвестициялар тартуға және ядролық туризм саласында жаңа экономикалық мүмкіндіктерді құруға қолданылуы мүмкін.