The object of research, development or design (in Russian) : Поверхностные воды Атырауской области, подверженные риску паводков и затоплений в весенний период. Особое внимание уделено бассейну реки Жайык -региону с высокой уязвимостью к наводнениям и существенным социально-экономическим последствиям.

The object of research, development or design (in Kazakh) : Атырау облысының көктемгі тасқын кезеңінде су басу қаупіне ұшырайтын жер үсті сулары. Негізгі назар Жайық (Орал) өзені алабына аударылады, бұл аймақ жыл сайын қайталанатын су тасқындарына және олардың әлеуметтік-экономикалық салдарына аса осал болып табылады.

Aim of work (in Russian) : Оценка и мониторинг поверхностных вод в период весенних паводков Атырауской области с применением дистанционного зондирования Земли (ДЗЗ) и геоинформационных систем (ГИС) путем разработки информационно-аналитической системы Web-ГИС для анализа, визуализации и хранения данных о водных ресурсах.

Aim of work (in Kazakh) : Атырау облысының көктемгі тасқын кезіндегі жер үсті суларын қашықтан зондтау (ЖҚЗ) және геоақпараттық жүйелер (ГАЖ) технологияларын пайдалана отырып бағалау және мониторинг жүргізу. Жоба нәтижесінде су ресурстары туралы деректерді талдау, визуализациялау және сақтау үшін ақпараттық-талдамалық Web-ГАЖ жүйесі әзірленеді.

Методы исследования (на русском) : • Дистанционное зондирование Земли (ДЗЗ): использование мультиспектральных и радарных спутниковых снимков (Landsat, Sentinel, Terra/MODIS); • Аэрофотосъемка с применением БПЛА: создание ортофотопланов и цифровых моделей рельефа высокой детализации; • Геоинформационные системы (ГИС): интеграция и анализ данных в единой базе, моделирование паводков, прогнозирование и визуализация изменений; • Наземные измерения и ГНСС-наблюдения для верификации спутниковых данных; • Гидрологическое моделирование и прогнозирование с применением методов машинного обучения и анализа больших данных.

Методы исследования (на казахском) : • Қашықтан зондтау (ЖҚЗ): мультиспектрлі және радарлық спутниктік түсірілімдерді (Landsat, Sentinel, WorldView, Terra/MODIS) пайдалану; • Ұшқышсыз ұшу аппараттарымен (ҰҰА) аэрофототүсірілім: жоғары дәлдіктегі ортофотожоспарлар мен цифрлық бедер үлгілерін құру; • Геоақпараттық жүйелер (ГАЖ): деректерді біріктіру және талдау, тасқын моделін жасау, болжам және өзгерістерді визуализациялау; • Жердегі өлшеулер және ГНСС-наблюдения: спутниктік деректерді тексеру үшін; • Гидрологиялық модельдеу және болжау: үлкен деректер мен машиналық оқыту әдістерін қолдану арқылы тасқындарды болжау.

Obtained results and novelty (in Russian) : Будет разработана концепция Web-ГИС для мониторинга поверхностных вод Атырауской области. Буден создана геоинформационная база данных, построены цифровые модели рельефа и ортофотопланы, что позволит выделить многолетние пространственно-временные изменения водных объектов. Научная новизна заключается в интеграции данных ДЗЗ, БПЛА и ГИС для формирования цифровых моделей водных объектов в условиях паводков и предоставлении открытого доступа к актуальной информации.

Obtained results and novelty (in Kazakh) : Атырау облысының жер үсті суларын бақылауға арналған Web-ГАЖ тұжырымдамасы әзірленеді. Геоақпараттық деректер базасы құрылып, цифрлық жер бедері үлгілері мен ортофотожоспарлар жасалады, су айдындарының көпжылдық кеңістіктік-уақыттық өзгерістері анықталады. Ғылыми жаңалық – ҚЗЖ, ҰҰА және ГАЖ деректерін интеграциялау арқылы су нысандарының цифрлық модельдерін қалыптастыру және ақпаратты ашық түрде ұсыну.

The main constructive and technical economic indicators (in Russian) : • Срок реализации: 2025–2027 гг. (36 месяцев); • Общий бюджет: 30 млн тенге (включая 300 тыс тенге софинансирования от ТОО «НПК GeoMar»); • Основные результаты: функционирующая Web-ГИС система, база геоданных водных ресурсов, алгоритм космического мониторинга, методическая инструкция по обработке данных; • Оборудование: квадрокоптер Autel EVO II Pro (V3), программные комплексы ArgGIS, QGIS, ENVI, AutoCAD, лабораторная база МОК.

The main constructive and technical economic indicators (in Kazakh) : • Жүзеге асыру мерзімі: 2025–2027 жж. (36 ай); • Жалпы бюджет: 30 млн теңге (оның ішінде ТОО «НПК GeoMar»-дың 300 мың теңге қосымша қаржыландыруы); • Негізгі нәтижелер: жұмыс істейтін Web-ГАЖ жүйесі, су ресурстарының геодеректер базасы, ғарыштық мониторинг алгоритмі, әдістемелік нұсқаулық; • Жабдықтар: Autel EVO II Pro (V3) квадрокоптері, ArgGIS, QGIS, ENVI, AutoCAD бағдарламалық кешендері, ХБК зертханалық базасы.

Level of implementation (in Russian) : Результаты проекта будут внедрены в органах природопользования и управления водными ресурсами Атырауской области (акимат, управление природных ресурсов, МСХ РК). Система позволит проводить постоянный мониторинг состояния водных объектов, прогнозировать паводки и минимизировать ущерб.

Level of implementation (in Kazakh) : Жоба нәтижелері Атырау облысының табиғи ресурстар мен су қорларын басқару органдарына (әкімдік, табиғи ресурстар басқармасы, ҚР АШМ) енгізіледі. Жүйе су нысандарының жағдайын тұрақты бақылауға, тасқындарды болжауға және залалды азайтуға мүмкіндік береді.

Efficiency (in Russian) : • Повышение точности и оперативности прогнозирования паводков; • Создание открытой платформы для обмена информацией между научными, административными и производственными структурами; • Сокращение экономических потерь от наводнений; • Возможность масштабирования системы на другие регионы Казахстана.

Efficiency (in Kazakh) : • Тасқындарды болжаудың дәлдігі мен жеделдігін арттыру; • Ғылыми, әкімшілік және өндірістік құрылымдар арасындағы ақпарат алмасуға арналған ашық платформа құру; • Су тасқындарынан болатын экономикалық шығындарды азайту; • Жүйені Қазақстанның басқа өңірлеріне бейімдеу мүмкіндігі.

Field of application (in Russian) : • Государственные органы управления природными ресурсами и ЧС; • Научные и образовательные учреждения — для исследований и учебного процесса; • Муниципальные службы и население — для повышения осведомленности и реагирования на паводковые угрозы; • Расширение мониторинга на бассейны других крупных рек Казахстана (Жайык, Ертис, Или и др.).

Field of application (in Kazakh) : • Табиғи ресурстар мен ТЖ басқару мемлекеттік органдары; • Ғылыми және білім беру мекемелері – зерттеу және оқу процесінде пайдалану үшін; • Муниципалды қызметтер мен халық – тасқын қаупі туралы хабардарлықты арттыру және уақтылы әрекет ету үшін; • Қазақстанның басқа ірі өзен алаптарына (Жайық, Ертіс, Іле және т.б.) кеңейтілген мониторинг жүргізу мүмкіндігі.