The object of research, development or design (in Russian) : Водные ресурсы верховья реки Есиль до Астанинского водохранилища

The object of research, development or design (in Kazakh) : Есіл өзенінің жоғарғы ағысынан Астана су қоймасына дейінгі су ресурстары

Aim of work (in Russian) : Оценка водных ресурсов в верховьях реки Есиль до Астанинского водохранилища и оценка влияния изменения климата на водные ресурсы для устойчивого управления водными ресурсами города Астана (с населением более 1,3 млн. человек) путем разработки гидрологической модели и применения анализа стабильных изотопов воды.

Aim of work (in Kazakh) : Астана қаласының су ресурстарын тұрақты басқару үшін (1,3 млн. адамнан астам халқы бар) Есіл өзенінің Астана су қоймасына дейінгі жоғарғы ағысындағы су ресурстарын бағалау және климаттың өзгеруінің су ресурстарына әсерін бағалау ) гидрологиялық үлгіні жасау және судың тұрақты изотоптық талдауын қолдану арқылы.

Методы исследования (на русском) : Стабильные изотопы воды, гидрологическое моделирование, статистический анализ данных, дистанционное зондирование земли, анализ почвы

Методы исследования (на казахском) : Судың стабильды изотоптары, гидрологиялық модельдеу, мәліметтердің статистикалық анализі, жерді қашықтықтан зондтау, топырақ анализі

Obtained results and novelty (in Russian) : В ходе моделирования были протестированы три гидрологические модели, среди которых агрегированная концептуальная модель HBV-Light и полу-распределённая физическая модель SWAT2012 продемонстрировали удовлетворительные результаты при калибровке и валидации на месячном временном шаге. Будущие климатические прогнозы, полученные на основе даунскейлинга моделей CMIP6 по сценариям SSP245 и SSP585, демонстрируют устойчивую тенденцию к дальнейшему потеплению в пределах исследуемого региона. Несмотря на то, что прогнозы стока по данным сценариям характеризуются значительным разбросом и отсутствием выраженной долгосрочной тенденции по годовому количеству осадков, основной уязвимостью бассейна остается нарастающее антропогенное воздействие.Прогнозы водного баланса Астанинского водохранилища показали, что к середине текущего столетия общий объем водопотребления города Астаны превысит объем притока в водохранилище. При сценарии высокого антропогенного давления (основной вариант прогноза численности населения) объем водохранилища может достичь мертвого объема уже в 2047–2048 годах. Даже при сценарии сниженного антропогенного давления, достижение мертвого уровня ожидается к 2061 году по сценарию SSP245 или к 2069 году по сценарию SSP585.

Obtained results and novelty (in Kazakh) : Модельдеу барысында үш гидрологиялық модель сыналды, олардың ішінде агрегатталған концептуалды HBV-Light моделі мен жартылай бөлінген физикалық негізделген SWAT2012 моделі айлық уақыттық қадамда калибрлеу және валидация кезінде қанағаттанарлық нәтижелер көрсетті. CMIP6 модельдерінің даунскейлинг нәтижелеріне негізделген SSP245 және SSP585 сценарийлері бойынша жасалған болашақ климаттық болжамдар зерттеу аймағында ауа температурасының тұрақты түрде жоғарылау үрдісін көрсетеді. Аталған сценарийлер бойынша өзен ағынының болжамдары айтарлықтай өзгергіштікке ие болғанымен және жылдық жауын-шашын мөлшерінің ұзақ мерзімді айқын үрдісі байқалмағанымен, бассейннің негізгі осал факторы — антропогендік әсердің күшеюі болып табылады.Астаналық су қоймасының су балансы бойынша жүргізілген болжамдар көрсеткендей, осы ғасырдың ортасына қарай Астана қаласының жалпы су тұтыну көлемі су қоймасына келіп түсетін судың көлемінен асып түседі. Жоғары антропогендік қысым сценарийі (халық санының негізгі болжамы) жағдайында су қоймасының көлемі 2047–2048 жылдары өлі көлем деңгейіне дейін төмендеуі мүмкін. Төмен антропогендік қысым сценарийі кезінде де өлі көлемге жету SSP245 сценарийі бойынша 2061 жылы, ал SSP585 сценарийі бойынша 2069 жылы болжанады.

The main constructive and technical economic indicators (in Russian) : Не применимо на данном этапе

The main constructive and technical economic indicators (in Kazakh) : Бұл кезеңде қолданылмайды

Level of implementation (in Russian) : Не применимо на данном этапе

Level of implementation (in Kazakh) : Бұл кезеңде қолданылмайды

Efficiency (in Russian) : Эффективность данной работы подтверждается успешным применением междисциплинарного интегрированного подхода к гидрологическим исследованиям: физических маркеров (стабильных изотопов воды), характеризации зоны аэрации( анализ почвы), методов дистанционного зондирования земли и статистического анализа данных, применения численных гидрологической моделей

Efficiency (in Kazakh) : Бұл жұмыстың тиімділігі гидрологиялық зерттеулерге пәнаралық интеграцияланған тәсілді: физикалық маркерлерді (тұрақты су изотоптары), аэрация аймағын сипаттауды (топырақты талдау), Жерді қашықтықтан зондтау әдістерін және деректерді статистикалық талдауды сәтті қолданумен расталады.

Field of application (in Russian) : Мониторинг и прогноз водных ресурсов на основе гидрологического моделирования; Определение вклада источников воды в сток и водность с использованием экологических трейсеров и анализа конечных членов; Прогноз водности для города Астана на ближайшую перспективу (30-70 лет) и предложения по адаптации к изменению климата и будущему спросу на воду.

Field of application (in Kazakh) : Бұл жұмыстың тиімділігі гидрологиялық зерттеулерге пәнаралық интеграцияланған тәсілді: физикалық маркерлерді (судың тұрақты изотоптары), аэрация аймағын сипаттауды( топырақты талдау), Жерді қашықтықтан зондтау әдістерін және деректерді статистикалық талдауды, сандық гидрологиялық модельдерді қолдануды сәтті қолданумен расталады