The object of research, development or design (in Russian) : Объектом исследования выступает система органов государственного аудита и финансового контроля Республики Казахстан.

The object of research, development or design (in Kazakh) : Зерттеу объектісі Қазақстан Республикасының мемлекеттік аудит және бақылау органдарының жүйесі болып табылады.

Aim of work (in Russian) : Цель исследования – разработка научно обоснованной парадигмы и концепции развития государственного аудита, направленных на формирование современной методологической базы оценки эффективности, результативности и экономичности использования национальных ресурсов, а также практических рекомендаций по совершенствованию системы критериев и показателей оценки качества государственного управления.

Aim of work (in Kazakh) : Зерттеудің мақсаты – ұлттық ресурстарды пайдалану тиімділігін, нәтижелілігін және үнемділігін бағалаудың заманауи әдіснамалық негізін қалыптастыруға бағытталған мемлекеттік аудитті дамытудың ғылыми негізделген парадигмасы мен тұжырымдамасын әзірлеу, сондай-ақ мемлекеттік басқару сапасын бағалау критерийлері мен көрсеткіштері жүйесін жетілдіру бойынша практикалық ұсынымдар дайындау.

Методы исследования (на русском) : Методологической основой исследования выступает системный подход, обеспечивающий комплексный анализ процессов государственного аудита в контексте стратегического и бюджетного планирования. В ходе работы использованы методы синтеза и обобщения, экономико-статистической обработки и анализа данных, индексный и экспертный методы, а также элементы экономико-математического моделирования, включая DEA (Data Envelopment Analysis) и SFA (Stochastic Frontier Analysis), что позволило обеспечить объективность и воспроизводимость результатов.

Методы исследования (на казахском) : Зерттеудің әдіснамалық негізін стратегиялық және бюджеттік жоспарлау контексінде мемлекеттік аудит үдерістерін кешенді талдауды қамтамасыз ететін жүйелік тәсіл құрайды. Жұмыс барысында синтез және жалпылау әдістері, экономикалық-статистикалық деректерді өңдеу мен талдау, индекстік және сараптамалық әдістер, сондай-ақ DEA (Data Envelopment Analysis) және SFA (Stochastic Frontier Analysis) сияқты экономико-математикалық модельдеу элементтері қолданылды. Бұл тәсіл зерттеу нәтижелерінің объективтілігі мен қайта өндірілуін қамтамасыз етуге мүмкіндік берді.

Obtained results and novelty (in Russian) : – подготовлен заключительный отчет по результатам исследований; – опубликовано 21 докладов на международных научно-практических конференциях, посвящённых проблематике государственного аудита; – опубликовано 24 статей в отечественных и зарубежных рецензируемых журналах, рекомендованных Комитетом по обеспечению качества в сфере науки и высшего образования МНВО РК; – подготовлены 3 учебника и 3 учебных пособия, а также 3 методических пособий, обеспечивающих практическое внедрение результатов исследования в образовательный процесс; – изданы 5 монографии, в которых представлена новая парадигма государственного аудита и механизмы её интеграции в систему государственного планирования; – получены 6 авторских свидетельства, подтверждающих оригинальность научных разработок; – опубликовано 11 статей в изданиях, индексируемых в Web of Science (SSCI, AHCI) и/или Scopus с процентилем CiteScore ≥35; – проведено 5 тренингов и семинаров по оценке эффективности использования национальных ресурсов с участием государственных аудиторов, докторантов и представителей квазигосударственного сектора; – организованы и проведены международная конференция и круглые столы, направленные на обсуждение и популяризацию результатов исследования среди научного сообщества и практиков государственного аудита.

Obtained results and novelty (in Kazakh) : - зерттеу нәтижелері бойынша аралық есеп дайындалды; - халықаралық ғылыми-практикалық конференцияларда 21 баяндама жарияланды; - Қазақстан Республикасы Ғылым және жоғары білім министрлігінің Ғылым және жоғары білім сапасын қамтамасыз ету комитеті ұсынған қазақстандық және шетелдік рецензияланған журналдарда 24 мақала жарық көрді; - зерттеу нәтижелері бойынша 3 оқулық және 3 оқу құралы, сондай-ақ 3 әдістемелік құрал әзірленді; - зерттеу материалдары бойынша 5 монография жарияланды; - 6 авторлық куәлік алынды; - Social Science Citation Index немесе Arts and Humanities Citation Index дерекқорының Web of Science базасында индекстелетін немесе Scopus базасында CiteScore процентилі 35-тен кем емес рецензияланған ғылыми басылымда 11 мақала немесе шолу жарияланды; - ұлттық ресурстарды пайдаланудың тиімділігін бағалау бойынша білім алушылар мен басқа да мүдделі тараптарға арналған 5 тренинг, семинарлар өткізілді, қатысушыларға сертификаттар берілді. – ғылыми қауымдастық пен мемлекеттік аудит саласының практиктері арасында зерттеу нәтижелерін талқылау мен танымал етуге бағытталған халықаралық конференция және дөңгелек үстелдер ұйымдастырылып өткізілді.

The main constructive and technical economic indicators (in Russian) : Разработаны теоретико-методологические модели и прикладные инструментов оценки эффективности использования национальных ресурсов, включая экологоориентированную модель государственного аудита, систему индикаторов стратегического и бюджетного планирования, а также методику интеграции анализа в процедуры внешнего государственного аудита.

The main constructive and technical economic indicators (in Kazakh) : Ұлттық ресурстарды пайдаланудың тиімділігін бағалауға арналған теориялық-әдіснамалық үлгілер мен қолданбалы құралдар әзірленді, оған экологиялық бағдарланған мемлекеттік аудит моделі, стратегиялық және бюджеттік жоспарлау индикаторларының жүйесі, сондай-ақ талдауды сыртқы мемлекеттік аудит рәсімдеріне интеграциялау әдістемесі кіреді.

Level of implementation (in Russian) : Основные научные положения, выводы и рекомендации, сформулированные по результатам исследования, внедрены в аналитическую и экспертную деятельность ТОО «Центр исследований, анализа и оценки эффективности», использованы при разработке методических документов для Высшей аудиторской палаты Республики Казахстан и включены в образовательные программы магистратуры и докторантуры по направлению «Государственный аудит». По результатам проведённой работы оформлены 4 акта внедрения.

Level of implementation (in Kazakh) : Зерттеу нәтижелері бойынша тұжырымдалған негізгі ғылыми қағидалар, қорытындылар мен ұсынымдар «Тиімділікті зерттеу, талдау және бағалау орталығы» ЖШС-нің талдамалық және сараптамалық қызметіне енгізілді, Қазақстан Республикасының Жоғары аудиторлық палатасы үшін әдістемелік құжаттарды әзірлеу барысында пайдаланылды және «Мемлекеттік аудит» бағыты бойынша магистратура мен докторантураның білім беру бағдарламаларына енгізілді. Атқарылған жұмыс нәтижелері бойынша 4 енгізу актісі рәсімделді.

Efficiency (in Russian) : Внедрение результатов исследования обеспечивает повышение качества государственного управления, рационализацию бюджетных расходов и оптимизацию процессов стратегического и программно-целевого планирования. Методологические решения проекта усиливают аналитический потенциал государственного аудита, повышают прозрачность и подотчётность в сфере использования национальных ресурсов, а также укрепляют доверие общества к институтам государственного контроля.

Efficiency (in Kazakh) : Зерттеу нәтижелерін енгізу мемлекеттік басқару сапасын арттыруға, бюджет шығыстарын оңтайландыруға, ұлттық ресурстарды пайдаланудың ашықтығы мен есептілігін күшейтуге, мемлекеттік аудит институттарына қоғамдық сенімді нығайтуға және стратегиялық құжаттарды іске асыру тиімділігін арттыруға ықпал етеді.

Field of application (in Russian) : Результаты исследования применимы в практике органов государственного аудита и финансового контроля, при разработке и реализации документов системы государственного планирования, в экспертно-аналитической деятельности государственных органов, а также в учебных курсах и программах магистратуры и докторантуры по направлениям «Государственный аудит».

Field of application (in Kazakh) : Зерттеу нәтижелері мемлекеттік аудит және қаржылық бақылау органдарының қызметінде, мемлекеттік жоспарлау жүйесінің құжаттарын әзірлеу барысында, мемлекеттік органдардың сараптамалық-талдамалық жұмысында, сондай-ақ «Мемлекеттік аудит» бағыттары бойынша магистратура мен докторантура бағдарламаларында қолдануға жарамды.