The object of research, development or design (in Russian) : Информационно-коммуникационная система для экологического мониторинга эмиссий в окружающую среду

The object of research, development or design (in Kazakh) : Қоршаған ортаға эмиссиялардың экологиялық мониторингі үшін ақпараттық-коммуникациялық жүйе

Aim of work (in Russian) : Разработка комплекса интеллектуальных информационно-коммуникационных систем для мониторинга эмиссий в окружающую среду, который позволит исключить бесконтрольные выбросы в атмосферу и «выпуски на рельеф» за счёт повышения эффективности систем измерений на источниках эмиссий в концепте углеродной нейтральности, что позволит достичь почти нулевых выбросов парниковых газов к 2060 году

Aim of work (in Kazakh) : 2060 жылға қарай парниктік газдардың нөлге жуық шығарындыларына қол жеткізуге мүмкіндік беретін көміртекті бейтараптық тұжырымдамасында эмиссия көздеріндегі өлшеу жүйелерінің тиімділігін арттыру есебінен атмосфераға бақылаусыз шығарындылар мен "рельефке шығарындыларды" болдырмауға мүмкіндік беретін қоршаған ортаға эмиссияларды мониторингілеу үшін зияткерлік ақпараттық-коммуникациялық жүйелер кешенін әзірлеу.

Методы исследования (на русском) : Методы теории математического моделирования, методы теории математического прогнозирования временных рядов, методы интеллектуальной обработки данных, методы вейвлет- и фрактального анализа; методы системного анализа; методы математической статистики, метод сравнения средних, метод сравнения дисперсий, теория информационных технологий, методы машинного обучения, методы беспроводной передачи данных, методы обработки блокчейн

Методы исследования (на казахском) : 2060 жылға қарай парниктік газдардың нөлге жуық шығарындыларына қол жеткізуге мүмкіндік беретін көміртекті бейтараптық тұжырымдамасында эмиссия көздеріндегі өлшеу жүйелерінің тиімділігін арттыру есебінен атмосфераға бақылаусыз шығарындылар мен "рельефке шығарындыларды" болдырмауға мүмкіндік беретін қоршаған ортаға эмиссияларды мониторингілеу үшін зияткерлік ақпараттық-коммуникациялық жүйелер кешенін әзірлеу.

Obtained results and novelty (in Russian) : Предложены и разработаны - методы определения эмиссий, подлежащие для передачи от основных стационарных источников загрязнений с оптимальными характеристикам по временному параметру и единицам измерений; - модели прогнозирования загрязняющих веществ в окружающую среду от основных стационарных источников эмиссий для разных групп предприятий; - разработан метод расчета прогнозирования выбросам, подлежащие к непрерывному мониторингу на основе метода фрактального R/S анализа временных рядов; - разработан метод расчета прогнозируемых выпусков сточных вод, отводимые в водный объект или на рельеф местности, которые подлежат оснащению автоматизированной системы мониторинга, на основе модели экспоненциального сглаживания высшего порядка, модели Хольта, Винтерса, текучей средней, взвешенной текучей средней, авторегрессионной модели. - базы данных основных стационарных источников загрязняющих веществ с регламентированием квот по эмиссии; - модели облачной архитектуры программного комплекса, реализованного с использованием технологии микросервисов; - методы передачи данных с первичных измерителей на основных стационарных источниках эмиссий; - интеллектуальная информационная система; Осуществлено: - апробирование разработанного экспериментального программного комплекса; - создание лаборатории автоматизированного мониторинга за эмиссиями.

Obtained results and novelty (in Kazakh) : Ұсынылған және әзірленген - уақытша параметр және өлшем бірліктері бойынша оңтайлы сипаттамалары бар ластанудың негізгі стационарлық көздерінен беруге жататын эмиссияларды анықтау әдістері; - кәсіпорындардың әртүрлі топтары үшін эмиссиялардың негізгі стационарлық көздерінен қоршаған ортаға ластаушы заттарды болжау модельдері; - фракталдық R/S талдау әдісі негізінде үздіксіз мониторингке жататын шығарындыларды болжауды есептеу әдісі әзірленді уақыт қатарлары; - жоғары ретті экспоненциалды тегістеу моделі, Холт, Винтерс моделі, сұйық орта, өлшенген сұйық орта, авторегрессиялық модель негізінде автоматтандырылған мониторинг жүйесін жарақтандыруға жататын су объектісіне немесе жер бедеріне ағатын сарқынды сулардың болжамды шығарылымдарын есептеу әдісі әзірленді. - эмиссия бойынша квоталарды регламенттей отырып, ластаушы заттардың негізгі стационарлық көздерінің деректер базасы; - микросервис технологиясын пайдалана отырып іске асырылған бағдарламалық кешеннің бұлтты архитектурасының модельдері; - эмиссиялардың негізгі стационарлық көздеріндегі бастапқы өлшегіштерден деректерді беру әдістері; - зияткерлік ақпараттық жүйе; Жүзеге асырылды: - әзірленген эксперименттік бағдарламалық кешенді сынақтан өткізу; - эмиссияларды автоматтандырылған бақылау зертханасын құру.

The main constructive and technical economic indicators (in Russian) : Не подразумевались для определения.

The main constructive and technical economic indicators (in Kazakh) : Бұл параметрлер анықталмады.

Level of implementation (in Russian) : Не предусматривалось

Level of implementation (in Kazakh) : Көзделмеген

Efficiency (in Russian) : Система позволяет осуществлять централизованный сбор данных мониторинга за эмиссиями, а также осуществлять аналитику данных и прогнозирование возможного количества выбросов и выпусков

Efficiency (in Kazakh) : Жүйе эмиссияларды бақылау деректерін орталықтандырылған жинауға, сондай-ақ деректерді талдауға және шығарындылар мен шығарындылардың ықтимал санын болжауға мүмкіндік береді

Field of application (in Russian) : Экологический мониторинг, интеллектуальные информационно-коммуникационные системы

Field of application (in Kazakh) : Экологиялық мониторинг, зияткерлік ақпараттық-коммуникациялық жүйелер