The object of research, development or design (in Russian) : Объект исследования – базовые отрасли экономики Республики Казахстан в контексте их структурно-технологической модернизации на основе ESG-подходов.

The object of research, development or design (in Kazakh) : Зерттеу объектіcі – ESG-тәсілдер негізінде оларды құрылымдық-технологиялық жаңғырту контекстіндегі Қазақстан Республикасы экономикасының базалық салалары.

Aim of work (in Russian) : Цель программы – на основе теоретико-методологического обобщения международного опыта, проведения анализа, оценки потенциала устойчивого развития предприятий и обоснования прогнозных сценариев разработать стратегию структурно-технологической модернизации базовых отраслей экономики Республики Казахстан с учетом подходов ESG.

Aim of work (in Kazakh) : Бағдарламаның мақсаты - халықаралық тәжірибені теориялық-әдіснамалық жалпылау, талдау жүргізу, кәсіпорындардың тұрақты даму әлеуетін бағалау және болжамды сценарийлерді негіздеу негізінде ESG тәсілдерін ескере отырып, Қазақстан Республикасы экономикасының базалық салаларын құрылымдық-технологиялық жаңғырту стратегиясын әзірлеу.

Методы исследования (на русском) : В работе были использованы методы теоретического анализа и систематического обзора литературы (Systematic Bibliographic Review), с помощью которых были обоснованы концепции, подходы и критерии структурно-технологической модернизации национальной экономики с учетом ESG-подходов. На основе использования методов системного моделирования были выявлены ключевые ESG-параметры, необходимые для стратегического планирования развития предприятий. Для обработки собранных данных и визуализации результатов применялись специализированные программные инструменты и платформы Canva, ATLAS.ti, Python, Whimsical, VOSviewer и другие.

Методы исследования (на казахском) : Жұмыста әдебиеттерді теориялық талдау және жүйелі шолу әдістері (systematic Bibliographic Review) қолданылды, олардың көмегімен ESG-тәсілдерін ескере отырып, ұлттық экономиканы құрылымдық-технологиялық жаңғыртудың тұжырымдамалары, тәсілдері мен критерийлері негізделді. Жүйелік модельдеу әдістерін қолдану негізінде кәсіпорындардың дамуын стратегиялық жоспарлау үшін қажетті негізгі ESG параметрлері анықталды. Жиналған деректерді өңдеу және нәтижелерді визуализациялау үшін Canva, ATLAS.ti, Python, Whimsical, VOSviewer және т.б. арнайы бағдарламалық құралдар мен платформалар қолданылды.

Obtained results and novelty (in Russian) : Основные результаты и новизна второго этапа исследований (2025г.): - выявлены приоритеты и тенденции структурно-технологической модернизации базовых отраслей экономики РК за 2013-2023гг. на основе комплексного анализа статистических данных, индикаторов технологического развития и тенденций отраслевой диверсификации; - обоснованы концептуальные положения ESG-ориентированного стратегического планирования и корпоративного управления промышленными предприятиями Казахстана на основе методологического синтеза институционального, системного, процессного и цифрово-аналитического подходов; - разработаны прогностические сценарии по внедрению подходов ESG в систему стратегического планирования и корпоративного управления горнодобывающих предприятий на период до 2030 года на основе сценарного анализа ключевых экономических, экологических и технологических показателей, отражающих различные траектории адаптации отрасли к требованиям устойчивого развития; - разработаны прогнозные сценарии интеграции подходов ESG в систему стратегического планирования и корпоративного управления предприятий агропромышленного комплекса РК до 2030г. на основе анализа динамики ресурсных, экологических и экономических показателей; - разработана концептуальная и методологическая основа цифровой платформы оценки эффективности использования ресурсов предприятий базовых отраслей РК, реализованы и протестированы ключевые модули, подтвердившие готовность системы к пилотному внедрению.

Obtained results and novelty (in Kazakh) : Зерттеудің екінші кезеңінің негізгі жаңалығы мен нәтижелері (2025ж.): - статистикалық деректерді, технологиялық даму индикаторларын және салалық әртараптандыру үрдістерін кешенді талдау негізінде 2013-2023жж. ҚР экономикасының базалық салаларын құрылымдық-технологиялық жаңғыртудың басымдықтары мен үрдістері анықталды; -институционалдық, жүйелік, процестік және цифрлық-талдамалық тәсілдердің әдіснамалық синтезі негізінде Қазақстанның өнеркәсіптік кәсіпорындарын ESG-бағдарланған стратегиялық жоспарлау мен корпоративтік басқарудың тұжырымдамалық ережелері негізделген; - саланы орнықты даму талаптарына бейімдеудің әртүрлі траекторияларын көрсететін негізгі экономикалық, экологиялық және технологиялық көрсеткіштерді сценарийлік талдау негізінде 2030 жылға дейінгі кезеңге тау-кен өндіру кәсіпорындарының Стратегиялық жоспарлау және корпоративтік басқару жүйесіне ESG тәсілдерін енгізу бойынша болжамдық сценарийлер әзірленді; - агроөнеркәсіптік кәсіпорындардың стратегиялық жоспарлау және корпоративтік басқару жүйесіне ESG тәсілдерін интеграциялаудың болжамды сценарийлері әзірленді 2030 жылға дейінгі ҚР кешені. ресурстық, экологиялық және экономикалық көрсеткіштердің динамикасын талдау негізінде; - ҚР базалық салалары кәсіпорындарының ресурстарын пайдалану тиімділігін бағалаудың цифрлық платформасының тұжырымдамалық және әдіснамалық негізі әзірленді, жүйенің пилоттық енгізуге дайындығын растайтын негізгі модульдер іске асырылды және сыналды.

The main constructive and technical economic indicators (in Russian) : По результатам исследования на втором этапе (2025г.) подготовлено и представлено 11 научных работ, в том числе 3 научных публикации в журнале базы Scopus (выше 0,35 процентиля по CiteScore), 5 – в отечественных изданиях (печати), представленных ФГОС НОО, 3 - на международной конференции.

The main constructive and technical economic indicators (in Kazakh) : Зерттеу нәтижелері бойынша екінші кезеңде (2025ж.) 11 ғылыми жұмыс дайындалып, ұсынылды, оның ішінде Scopus базасының журналында 3 ғылыми жарияланым (CiteScore бойынша 0,35 процентильден жоғары), 5 – ҒЖБССҚК ұсынған отандық басылымдарда (баспасөзде), 3 - халықаралық конференцияда жарияланды.

Level of implementation (in Russian) : не внедрено

Level of implementation (in Kazakh) : енгізілген жоқ

Efficiency (in Russian) : В результате реализации программы будут разработаны научно обоснованные подходы и рекомендации, направленные на модернизацию экономики Казахстана на основе ESG-принципов. Интеграция ключевых параметров ESG в стратегическое планирование позволит оптимизировать использование природных, человеческих и управленческих ресурсов, что обеспечит устойчивое развитие и повысит конкурентоспособность национальной экономики. Созданные методологии и цифровые инструменты предоставят возможность проводить глубокий анализ эффективности использования ресурсов, что станет основой для формирования инновационных и экологически ориентированных производств в базовых отраслях экономики. Данный подход обеспечит: - создание новых рабочих мест; - снижение экологической нагрузки в ключевых отраслях; - укрепление позиций Казахстана на международных рынках устойчивого развития.

Efficiency (in Kazakh) : Бағдарламаны іске асыру нәтижесінде ESG-қағидаттары негізінде Қазақстан экономикасын жаңғыртуға бағытталған ғылыми негізделген тәсілдер мен ұсынымдар әзірленетін болады. ESG негізгі параметрлерін стратегиялық жоспарлауға интеграциялау табиғи, адами және басқару ресурстарын пайдалануды оңтайландыруға мүмкіндік береді, бұл тұрақты дамуды қамтамасыз етеді және ұлттық экономиканың бәсекеге қабілеттілігін арттырады. Құрылған әдіснамалар мен цифрлық құралдар экономиканың базалық салаларында инновациялық және экологиялық бағдарланған өндірістерді қалыптастыру үшін негіз болатын ресурстарды пайдалану тиімділігіне терең талдау жүргізуге мүмкіндік береді. Бұл тәсіл мыналарды қамтамасыз етеді: - жаңа жұмыс орындарын құру; - негізгі салалардағы экологиялық жүктемені азайту; - Қазақстанның орнықты дамудың халықаралық нарықтарындағы ұстанымдарын нығайту.

Field of application (in Russian) : Потенциальные потребители: Администрация Президента РК, Правительство РК, Министерство энергетики РК, Министерство индустрии и строительства, Министерство национальной экономики, Министерство науки и высшего образования, Министерство здравоохранения РК, Министерство труда и социальной защиты населения РК, Министерство сельского хозяйства, Министерство торговли и интеграции РК, местные органы власти, вузы и колледжи и др.

Field of application (in Kazakh) : Зерттеу нәтижелері ҚР Президенті Әкімшілігі, ҚР Үкіметі, ҚР Энергетика министрлігі, Индустрия және құрылыс министрлігі, Ұлттық экономика министрлігі, Ғылым және жоғары білім министрлігі, ҚР Денсаулық сақтау министрлігі, ҚР Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігі, Ауыл шаруашылығы министрлігі, ҚР сауда және интеграция министрлігі, жергілікті билік органдары, жоғары оқу орындары мен колледждер және т. б. қолдануына арналған.