The object of research, development or design (in Russian) : Луковицы и семена эндемичных видов тюльпана T. turgaika и T. auliecolica, собранные в местах естественного местообитания Северного и Центрального Казахстана.

The object of research, development or design (in Kazakh) : Солтүстік және Орталық Қазақстандағы табиғи жерлерінен алынған эндемик қызғалдақ түрлері — T. turgaika және T. auliecolica пиязшықтары мен тұқымдары.

Aim of work (in Russian) : Разработать современные биотехнологические подходы для сохранения биоразнообразия эндемичных видов тюльпанов (T.auliekolica, T.turgaica), произрастающих в Северном и Центральном Казахстане.

Aim of work (in Kazakh) : Қазақстанның Солтүстік және Орталық өңірлерінде өсетін эндемикалық қызғалдақ түрлерін (T.auliekolica, T.turgaica) сақтау үшін заманауи биотехнологиялық тәсілдерді әзірлеу.

Методы исследования (на русском) : Ботанические, биотехнологические, молекулярно-генектические.

Методы исследования (на казахском) : Ботаникалық, биотехнологиялық, молекулалық-генетикалық.

Obtained results and novelty (in Russian) : В работе оптимизированы условия in vitro культивирования T. auliekolica и T. turgaica с учётом их морфоэкологических особенностей. Определены эффективные про-токолы стерилизации, проращивания и регенерации. Наилучшие результаты морфогенеза и органогенеза получены на средах с пиклорамом, 6-БАП, ТДЗ и НУК. Установлены оп-тимальные концентрации сахарозы и ауксинов для формирования зрелых микролуковиц. Для хранения эффективен хлорхолинхлорид (120 мг/л). Генетическая стабильность под-тверждена методами ISSR и iPBS; разработаны молекулярно-генетические паспорта. Новизна заключается в разработке высокоэффективных систем сохранения и раз-множения редких и эндемичных видов Казахстана T.turgaica и T.auliekolica в условиях in vitro.

Obtained results and novelty (in Kazakh) : Жұмыста T.auliekolica және T.turgaica түрлерінің морфоэкологиялық ерекшеліктерін ескере отырып, in vitro жағдайда өсіру шарттары оңтайландырылды. Зарарсыздандыру, өсіру және регенерацияның тиімді протоколдары анықталды. Морфогенез бен органогенездің ең жақсы нәтижелері пиклорам, 6-БАП, ТДЗ және НСҚ бар ортада алынды. Микротүйнектердің жетілген құрылымын қалыптастыру үшін сахароза мен ауксиндердің оңтайлы концентрациялары анықталды. Сақтау үшін хлорхолинхлорид (120 мг/л) тиімді болып табылады. Генетикалық тұрақтылық ISSR және iPBS әдістерімен расталды; молекулалық-генетикалық паспорттар әзірленді. Жаңашылдығы – Қазақстанның эндемикалық түрлері T.turgaica пен T.auliekolica in vitro жағдайында сақтау мен көбейтудің жоғары тиімді жүйелерін әзірлеу.

The main constructive and technical economic indicators (in Russian) : Основные конструктивные и технико-экономические показатели- научные исследования проводились в специализированных лабораторных помещениях, с со-ответствующими коммуникациями, необходимым оборудованием. Экспериментальные исследования осуществлялись стандартными методами анализа с применением соответ-ствующей нормативно-методической документации.

The main constructive and technical economic indicators (in Kazakh) : Негізгі конструктивті және техникалық-экономикалық көрсеткіштері – ғылыми зерттеулер арнайы зертханалық бөлмелерде, тиісті коммуникациялармен және қажетті жабдықтармен жабдықталған жағдайларда жүргізілді. Эксперименттік зерттеулер тиісті нормативтік-әдістемелік құжаттамаға сәйкес стандартты талдау әдістерін қолдану арқылы жүзеге асырылды.

Level of implementation (in Russian) : Степень внедрения – результаты культивирования in vitro T. auliekolica и T. turgaica будут внедрены в программы, направленные на изучение и сохранение естественного биоразнообразия природных популяций.

Level of implementation (in Kazakh) : Енгізу дәрежесі – in vitro жағдайында T. auliekolica және T. turgaica түрлерін өсіру нәтижелері табиғи популяциялардың биологиялық әртүрлілігін зерттеу және сақтау бағытындағы бағдарламаларға енгізілетін болады.

Efficiency (in Russian) : Эффективность заключается в сохранении биоразнообразия с использованием методов биотехнологии, восстановлении нарушенных экосистем

Efficiency (in Kazakh) : Жобаның тиімділігі - биотехнологиялық әдістерді қолдана отырып, биологиялық әртүрлілікті сақтау, бұзылған экожүйелерді қалпына келтіру

Field of application (in Russian) : Биотехнология растений.

Field of application (in Kazakh) : Өсімдіктер биотехнологиясы.