The object of research, development or design (in Russian) : микроорганизмы, уголь, гуминовая кислота, солелюбивые растения, почва, навоз, сельскохозяйственные культуры

The object of research, development or design (in Kazakh) : микроағзалар, көмір, гумин қышқылы, тұзды ортада өсетін өсімдіктер, топырақтар, көң, ауыл шаруашылығы дақылдары табылады

Aim of work (in Russian) : Разработать научно-прикладные основы комплексной переработки угольных отходов с использованием потенциала биологических систем для получения органоминеральных удобрений для улучшения плодородия почвы и увеличения урожайности сельскохозяйственных культур

Aim of work (in Kazakh) : топырақ құнарлылығын жақсарту және ауыл шаруашылығы дақылдарының өнімділігін арттыру үшін органоминералды тыңайтқыштар алу үшін биологиялық жүйелердің әлеуетін пайдалана отырып, көмір қалдықтарын кешенді өңдеудің ғылыми-қолданбалы негіздерін әзірлеу

Методы исследования (на русском) : микробиологические, химические, агрономические, агрохимические методы, а также молекулярно-генетические

Методы исследования (на казахском) : микробиологиялық, химиялық, агрономиялық, агрохимиялық, сондай-ақ молекулалық-генетикалық әдістер

Obtained results and novelty (in Russian) : разработаны 3 вида органоминеральных мелиорантов, содержащие гуминовые вещества и угольную золу в различных пропорциях. Проведены кинетические эксперименты для измерения скорости и объема адсорбции и десорбции на поверхности композитов, определено максимальное количества веществ, которое может быть адсорбировано на композитах с использованием изотермических моделей адсорбции. Определена температурная стабильность композитов и измерены механические свойства композитов. В закрытом грунте и в полевых условиях определено влияние различных композитов на основе гуминовых веществ и угольной золы на содержания физико-химических и гео-биологических свойств почв, на приживаемость растений, структуру урожая сельскохозяйственных культур и поражаемость их фитопатогенами. Сформировано микробное сообщество целевого назначения на основе штаммов микроорганизмов с фосфатмобилизующими, азотфиксирующими, ростостимулирующими, фунгицидными свойствами. Сконструированы 3 вида комплексных удобрений, состоящие из микробного сообщества и бурых углей и изучено влияние их на параметры роста проростков и всхожести семян растений.

Obtained results and novelty (in Kazakh) : гуминдік заттар мен көмір күлін әртүрлі мөлшерлік қатынастарда қамтитын 3 түрлі органоминералдық мелиорант түрі әзірленді. Композиттер бетінде жүретін адсорбция мен десорбцияның жылдамдығы мен көлемін өлшеу үшін кинетикалық эксперименттер жүргізілді. Адсорбцияның изотермиялық модельдері негізінде композиттерде адсорбциялануы мүмкін заттардың ең жоғары мөлшері анықталды. Композиттердің температуралық тұрақтылығы мен механикалық қасиеттері зерттелді. Жабық алқапта және егістік жағдайында гуминдік заттар мен көмір күлінен жасалған әртүрлі композиттердің топырақтың физикалық-химиялық және гео-биологиялық қасиеттеріне, өсімдіктердің тіршілікке бейімделуіне, ауыл шаруашылық дақылдарының өнім құрылымына және олардың фитопатогендермен зақымдалуына әсері анықталды. Фосфатты мобилдеу, азотты бекіту, өсуді ынталандыру және фунгицидтік қасиеттері бар микроағзалар штамдары негізінде мақсатты микробтық қауымдастық қалыптастырылды. Микробтық қауымдастық пен қоңыр көмірден тұратын үш түрлі кешенді тыңайтқыш түрі құрастырылып, олардың өсімдік өскіндерінің өсу параметрлеріне және тұқымның өнгіштігіне әсері зерттелді.

The main constructive and technical economic indicators (in Russian) : Разработана устойчивая технология органоминерального компоста, сочетающую в себе низкосортный уголь и навоз КРС с использованием новых биопрепаратов. Определена метагеномика засоленных почв с определением наиболее доминирующих видов микроорганизмов. Проведена оценка устойчивости новых штаммов бактерий к солевому стрессу.

The main constructive and technical economic indicators (in Kazakh) : Жаңа биопрепараттарды пайдалана отырып, төмен сортты көмір мен ірі қара малдың қиынан тұратын тұрақты органоминералдық компост технологиясы жасалды. Тұзданған топырақтардың метагеномикасы зерттеліп, ең басым микроағзалар түрлері анықталды. Жаңа бактерия штамдарының тұзға төзімділігі бағаланды.

Level of implementation (in Russian) :

Level of implementation (in Kazakh) :

Efficiency (in Russian) : Коллекция 15 эффективных штаммов депонированы в Республиканской коллекции микроорганизмов.

Efficiency (in Kazakh) : Тиімділігі жоғары 15 штамнан тұратын коллекция Республикалық микроағзалар коллекциясында депонирленді.

Field of application (in Russian) : почвоведение, микробиология, ботаника

Field of application (in Kazakh) : топырақтану, микробиология, ботаника