The object of research, development or design (in Russian) : Объект исследования – новый природный фитопрепарат из местного растительного сырья (плоды, листья грецкого ореха) с широким спектром действия, низким негативным эффектом, высокой лечебно-профилактической эффективностью.

The object of research, development or design (in Kazakh) : Зерттеу нысаны - кең спектрлі, теріс әсері төмен, емдік-профилактикалық тиімділігі жоғары жергілікті Өсімдік шикізатынан (жемістер, жаңғақ жапырақтары) жасалған жаңа табиғи фитопрепарат.

Aim of work (in Russian) : Цель работы: Изучить патогенез диспепсии и выявить органы, которые претерпевают изменения в ходе болезни. Поиск лекарственных растений, оказывающих лечебное действие на пораженные органы; Сбор, сушка, определение химического состава лекарственного растения, содержащего биологически активные вещества, направленные на патогенетическое действие. Установка весового соотношения каждого компонента в представленном наборе; Приготовление различных лекарственных форм (экстрактов, настоек и отваров) из фитопрепарата лечебного назначения и проведение последующих исследований в клинике; Исследование влияния отвара, настойки или экстракта грецкого ореха на гематологические, биохимические и иммунологические показатели крови теленка, страдающего эспепсией, определение количества фитопрепарата, оказывающего эффективное действие; Подготовка нормативно-технической документации и научно обоснованных рекомендаций по применению фитопрепаратов в сфере производства.

Aim of work (in Kazakh) : Жұмыстың мақсаты: диспепсияның патогенезін зерттеу және ауру барысында өзгерістерге ұшыраған мүшелерді анықтау. Зақымдалған органдарға емдік әсері бар дәрілік өсімдіктерді іздеу; патогенетикалық әсерге бағытталған биологиялық белсенді заттары бар дәрілік өсімдіктің химиялық құрамын жинау, кептіру, анықтау. Ұсынылған жиынтықта әрбір компоненттің салмақтық арақатынасын орнату; емдік мақсаттағы фитопрепараттан түрлі дәрілік формаларды (сығындылар, тұнбалар мен қайнатпалар) дайындау және клиникада кейінгі зерттеулер жүргізу; Диспепсиямен ауыратын бұзау қанының гематологиялық, биохимиялық және иммунологиялық көрсеткіштеріне қайнатпаның, тұнбаның немесе жаңғақ сығындысының әсерін зерттеу, тиімді әсер ететін фитопрепараттың мөлшерін анықтау; өндіріс саласында фитопрепараттарды қолдану бойынша нормативтік-техникалық құжаттаманы және ғылыми негізделген ұсынымдарды дайындау.

Методы исследования (на русском) : 1.определяется уровень распространения диспепсии, ее этиология и патогенез В хозяйствах Алматинской, Жетысуской, Туркестанской областей. 2.Использование бюреточного метода при изготовлении экстракторов. 3.Проверка фармакологических свойств фитопрепарата, приготовленного по проекту. 4.Определение бодрящего эффекта путем экспериментирования на телятах и кроликах и изучения влияния их крови на клинические, фармакологические, гематологические, биохимические и иммунологические показатели. 5. Лечебная эффективность препарата, приготовленного из грецкого ореха, определяется путем проведения обследований телят с диспепсией и изучения клинических проявлений заболевания, темпов развития и роста телят, влияния их крови на гематологические, биохимические и иммунологические показатели. 6. Определение морфологических показателей крови. 7.Определение общего белка и белковых фракций, кальция, щелочного фосфора в крови, полученных в ходе исследования. 8. Определение гуморальных и желудочковых факторов в организме молодняка при диспепсии.

Методы исследования (на казахском) : 1.Алматы, Жетісу, Түркістан облыстарының шаруашылықтарында диспепсияның таралу деңгейі, оның этиологиясы мен патогенезі айқындау. 2.Экстракторларды өндіруде бюреттік әдісті қолдану. 3.Жоба бойынша дайындалған фитопрепараттың фармакологиялық қасиеттерін тексеру. 4.Бұзаулар мен қояндарға тәжірибе жасау және олардың қанының клиникалық, фармакологиялық, гематологиялық, биохимиялық және иммунологиялық көрсеткіштерге әсерін зерттеу арқылы қуаттандыратын әсерді анықтау. 5. Грек жаңғағынан дайындалған препараттың емдік тиімділігі диспепсиямен бұзауларға тексеру жүргізу және аурудың клиникалық көріністерін, бұзаулардың даму және өсу қарқынын, олардың қанының гематологиялық, биохимиялық және иммунологиялық көрсеткіштерге әсерін зерттеу арқылы анықталады. 6. Қанның морфологиялық көрсеткіштерін анықтау. 7.Зерттеу нәтижесінде алынған қандағы жалпы ақуыз мен ақуыз фракцияларын, кальцийді, сілтілі фосфорды анықтау. 8.Диспепсия кезінде жас төлдердің денесінде гуморальды және қарыншалық факторларды анықтау.

Obtained results and novelty (in Russian) : На основе растительного сырья (грецкий орех) впервые разработано настой и отвар для парентерального применения при диспепсии телят. В опытах на лабораторных животных проведены доклинические исследования по установлению класса опасности, определены основные фармакологические свойства. Фитопрепарат не оказывает отрицательного влияния на организм теплокровных животных при многократных внутримышечных инъекциях, не обладает кумулятивными, местно-раздражающими, аллергизирующими, эмбриотоксическими и тератогенными свойствами. На основании проведенных исследований впервые разработан и апробирован способ применения метода фитопрепарата при лечении острой желудочно-кишечной патологии у молодняка крупного рогатого скота раннего возраста. Разработаны терапевтические схемы комплексной терапии диспепсии у телят с применением отечественного лекарственного фитопрепарата. Впервые дано обоснование к применению настояи отвара грецкого ореха для восстановления функции желудочно-кишечного тракта у новорожденных телят и установлена терапевтическая эффективность этого метода терапии при диспепсии. Впервые изучено влияние динамической электронейростимуляции на физиологические реакции у здоровых новорожденных телят и в процессе патогенетической терапии диспепсии. Комплексный подход исследования обеспечил возможность выявить особенности формирования различных клинических типов сочетанных функциональных заболеваний органов пищеварения, психологический статус и качество жизни пациентов.

Obtained results and novelty (in Kazakh) : Өсімдік шикізаты негізінде (жаңғақ) алғаш рет бұзау диспепсиясында парентеральды қолдануға арналған инфузия мен қайнатпа жасалды. Зертханалық жануарлардағы тәжірибелерде қауіптілік класын белгілеу бойынша клиникаға дейінгі зерттеулер жүргізілді, негізгі фармакологиялық қасиеттері анықталды. Фитопрепарат бірнеше рет бұлшықет ішіне енгізгенде жылы қанды жануарлардың ағзасына теріс әсер етпейді, кумулятивті, жергілікті тітіркендіргіш, аллергиялық, эмбриотоксикалық және тератогендік қасиеттерге ие емес. Жүргізілген зерттеулердің негізінде алғаш рет бұзаулардың асқазан-ішек жолдарының жедел патологиясын емдеуде фитопрепарат әдісін қолдану әдісі жасалды және сыналды. Отандық дәрілік фитопрепаратты қолдана отырып, бұзаулардағы диспепсияның кешенді терапиясының терапевтік схемалары жасалды. Алғаш рет жаңа туған бұзаулардағы асқазан-ішек жолдарының қызметін қалпына келтіру үшін жаңғақ отварының инфузиясын қолдануға негіздеме беріліп, диспепсиямен емдеудің осы әдісінің емдік тиімділігі анықталды. Алғаш рет динамикалық электроневростимуляцияның сау жаңа туған бұзаулардағы физиологиялық реакцияларға және диспепсияның патогенетикалық терапиясы процесінде әсері зерттелді. Зерттеудің кешенді тәсілі ас қорыту жүйесінің біріктірілген функционалды ауруларының әртүрлі клиникалық түрлерінің қалыптасу ерекшеліктерін, психологиялық мәртебесін анықтауға мүмкіндік берді және пациенттердің өмір сапасы.

The main constructive and technical economic indicators (in Russian) : Определение гуморальных и желудочковых факторов в организме молодняка при диспепсии (лизоцимная, бактериоцидная и комплементарная активность в сыворотке крови) осуществляется с помощью инфракрасного сравнительного спектроанализатора " Infrapid-61», фагоцитарная активность-методом И. В. Нестерова, а количественное содержание иммуноглобулинов G, A, M в сыворотке крови-методом полимеразной реакции и Иммунолайт 1000 США были проведены с помощью автоматизированного анализатора.

The main constructive and technical economic indicators (in Kazakh) : Диспепсия кезінде жас жануарлардың ағзасындағы гуморальды және қарыншалық факторларды анықтау (қан сарысуындағы лизоцимдік, бактериоцидтік және комплементарлы белсенділік) "Infrapid-61" инфрақызыл салыстырмалы спектроанализаторының көмегімен, фагоцитарлық белсенділік-и. в. Нестеров әдісімен, ал қан сарысуындағы g, A, M иммуноглобулиндердің сандық құрамы-полимеразды реакция және қан сарысуындағы м, ал қан сарысуындағы Г, А, М иммуноглобулиндердің иммунолайт 1000 АҚШ автоматтандырылған анализатордың көмегімен жүргізілді.

Level of implementation (in Russian) : Предлагаемый нами препарат можно широко использовать в хозяйственных условиях с целью лечения бронхопневмонии. В хозяйственных условиях экономически выгодно использовать лекарственные растения в комплексе с лекарственными препаратами с целью лечения и профилактики бронхопневмонии телят. При приготовлении фитопрепаратов желательно тщательно соблюдать ареал роста растений, инициативы воздействия в составе, технологию приготовления.

Level of implementation (in Kazakh) : Біз ұсынатын препаратты бронхопневмонияны емдеу үшін экономикалық жағдайда кеңінен қолдануға болады. Экономикалық жағдайда бұзау бронхопневмониясын емдеу және алдын-алу мақсатында дәрілік өсімдіктерді дәрілік препараттармен бірге қолдану экономикалық тұрғыдан тиімді. Фитопрепараттарды дайындау кезінде өсімдіктердің өсу аймағын, құрамдағы әсер ету бастамаларын, қолдану технологиясын мұқият ұстанған жөн.

Efficiency (in Russian) : J. водный экстракт мякоти незрелых плодов regia подавляет рост грамположительных бактерий, ингибирует работу 3 основных ферментов, таких как цистатион-γ-синтаза (HpCGS) ,цил-транспортирующий белок трансацилаза (HpFabD) и β-гидроксиацилАСР-дегидратаза (HpFabZ), выделенных из ореха, бактерии юглон Helicobacter pylori; J. эфирное масло листьев regia и его основные компоненты (β-пинен, α-пинен, лимонен, кариофиллен) S. epidermidis, Salmonella typhi, S. проявляет сильную антибактериальную активность против aureus, Bacillus subtilis, Proteus vulgaris, Escherichia coli, Shigella dyssenteriae, а, J. было обнаружено, что водные и этанольные экстракты листьев regia обладают противовоспалительной активностью.

Efficiency (in Kazakh) : J. regia піспеген жеміс целлюлозасының сулы сығындысы грам-позитивті бактериялардың өсуін тежейді, цистатион-γ-синтаза (HpCGS), трансацилаза (hpfabd) және β-гидроксиациласр-дегидратаза (hpfabz) сияқты 3 негізгі ферменттердің жұмысын тежейді. жаңғақтан оқшауланған джуглон Helicobacter pylori бактериялары; J. жапырақтың эфир майы regia және оның негізгі компоненттері (β-пинен, α-пинен, лимонен, кариофиллен) S. epidermidis, Salmonella typhi, S. aureus, Bacillus subtilis, Proteus vulgaris, Escherichia coli, Shigella dyssenteriae, a, J. регия жапырақтарының сулы және этанол сығындылары қабынуға қарсы белсенділікке ие екендігі анықталды.

Field of application (in Russian) : Настойка грецкого ореха используется в ветеринарной практике для лечения заболеваний пищеварительной системы, в том числе против диспепсиса. Препарат, а также повышение общей устойчивости больных и здоровых животных к болезням с целью иммунокоррекции, где для животных до 6-месячного возраста применяют два раза в сутки до клинического выздоровления, рассчитывая 0,5 мл на кг массы тела, для зрелых животных-0,3 мл/кг.

Field of application (in Kazakh) : Жаңғақ тұнбалары ветеринарлық тәжірибеде ас қорыту жүйесінің ауруларын, соның ішінде диспепсияға қарсы емдеу үшін қолданылады. Препарат, сондай-ақ иммунокоррекция мақсатында ауру және сау жануарлардың ауруларға жалпы төзімділігін арттыру, мұнда 6 айға дейінгі жануарлар үшін дене салмағының кг-на 0,5 мл, жетілген жануарлар үшін-0,3 мл/кг есептей отырып, клиникалық сауығуға дейін тәулігіне екі рет қолданылады.