The object of research, development or design (in Russian) : Объектами исследования являлись отечественные и зарубежные гибриды сахарной свеклы

The object of research, development or design (in Kazakh) : Зерттеу нысаны ретінде қант қызылшасының отандық және шетелдік будандары алынды

Aim of work (in Russian) : Разработать современную агротехнологию возделывания сахарной свеклы с применением подпочвенного капельного орошения, обеспечивающую достижение потенциальной урожайности культуры, фитосанитарное состояние посевов с сохранением плодородия почвы и охрану окружающей среды.

Aim of work (in Kazakh) : Топырақтың құнарлылығын сақтай отырып және қоршаған ортаны қорғай отырып, дақылдардың фитосанитариялық жай-күйін, дақылдың потенциалды өнімділігіне қол жеткізуді қамтамасыз ететін жер астынан тамшылатып суаруды қолдана отырып, қант қызылшасын өсірудің заманауи агротехнологиясын әзірлеу.

Методы исследования (на русском) : Полевые и лабораторные эксперименты

Методы исследования (на казахском) : Алқаптық және зертханалық тәжірибелер

Obtained results and novelty (in Russian) : Результаты учета урожайности показывают, что в условиях лугово-сероземных почв при подпочвенном капельном орошении сахарная свекла формирует достаточно высокий урожай корнеплодов в пределах 990-1700 ц/га в зависимости от технологий возделывания, режима орошения и удобрения. Максимальный результат (1700,0 ц/га) отмечен при ширине заделки 150 см и глубине 20 см, что свидетельствует о благоприятных условиях водоснабжения корнеобитаемого слоя при таком варианте. При двустрочном посеве (20×50 см) урожайность составляла 1269,9–1642,3 ц/га, что выше, чем при широкорядном способе, но несколько ниже, чем при пятистрочном. Наиболее оптимальными оказались параметры заделки капельной ленты ширина 100–125 см, глубина 20–30 см. Урожайность сахарной свёклы возрастала при уменьшении ширины заделки капельной ленты и оптимальной глубине её укладки (20–30 см). Наиболее эффективными оказались пятистрочный посев (20×5×50 см) и двустрочный посев (20×50 см), обеспечившие устойчиво высокие показатели урожайности в обоих годах.

Obtained results and novelty (in Kazakh) : Өнімділікті есепке алу нәтижелері топырақ асты тамшылатып суару кезінде шалғынды-күкіртті топырақ жағдайында қант қызылшасы өсіру технологиясына, суару режиміне және тыңайтқышқа байланысты 990-1700 ц/га шегінде тамыр дақылдарының жеткілікті жоғары өнімділігін қалыптастыратынын көрсетеді. Максималды нәтиже (1700,0 ц/га) тығыздау ені 150 см және тереңдігі 20 см болған кезде белгіленеді, бұл осы нұсқада тамыр қабатын сумен қамтамасыз етудің қолайлы жағдайларын көрсетеді. Екі жолды егу кезінде (20×50 см) өнімділік 1269,9–1642,3 ц/га құрады, бұл кең қатарлы әдіске қарағанда жоғары, бірақ бес жолға қарағанда біршама төмен. Тамшы таспаны тығыздау параметрлері ең оңтайлы болды, ені 100-125 см, тереңдігі 20-30 см. қант қызылшасының өнімділігі тамшы таспаны тығыздау ені мен оны төсеудің оңтайлы тереңдігі (20-30 см) төмендеген сайын өсті. Ең тиімдісі екі жылда да тұрақты жоғары өнімділікті қамтамасыз ететін бес жолды егу (20×5×50 см) және екі жолды егу (20×50 см) болды.

The main constructive and technical economic indicators (in Russian) : Наиболее высокие показатели получены при пятистрочном посеве (20×5×50 см), где урожайность варьировала от 1504,0 до 1700,0 ц/га в зависимости от ширины и глубины укладки капельной трубы. При двустрочном посеве (20×50 см) урожайность составляла 1269,9–1742,3 ц/га.

The main constructive and technical economic indicators (in Kazakh) : Ең жоғары көрсеткіштер бес жолды егу кезінде алынды (20×5×50 см), мұнда өнімділік тамшы құбырын төсеу ені мен тереңдігіне байланысты 1504,0-ден 1700,0 ц/га-ға дейін өзгерді. Екі жолды егу кезінде (20×50 см) өнімділік 1269,9–1642,3 ц/га құрады.

Level of implementation (in Russian) : Внедрено

Level of implementation (in Kazakh) : Енгізілген

Efficiency (in Russian) : Оптимальная оросительная норма сахарной свеклы при подпочвенном капельном орошении составила 3500 м3/га. Учитывая, что оросительная норма нетто сахарной свеклы при капельном орошении для года средней влагообеспеченности составляет 4350 м3/га для этой природно-климатической зоны, применение технологии подпочвенного капельного орошения сахарной свеклы обеспечило экономию оросительной воды в размере 850 м3/га.

Efficiency (in Kazakh) : Жер асты тамшылатып суару кезінде қант қызылшасының оңтайлы суару нормасы 3500 м3/га құрады. Тамшылатып суару кезінде қант қызылшасының таза суару нормасы осы табиғи-климаттық аймақ үшін орташа ылғалдылық жылына 4350 м3/га құрайтынын ескере отырып, қант қызылшасын топырақ астымен тамшылатып суару технологиясын қолдану 850 м3/га мөлшерінде суару суын үнемдеуді қамтамасыз етті.

Field of application (in Russian) : Отрасль сельского хозяйства

Field of application (in Kazakh) : Ауыл шаруашылығы саласы